Zorunlu Karşılıklar Uygulama Talimatı Değişikliği
- Tür
- Resmi Gazete
- İlgili mevzuat
- Zorunlu Karşılıklar Uygulama Talimatı
E-72919021-010.07-334
Konu: Zorunlu Karşılıklar Uygulama Talimatında Değişiklik Hk.
İlgi: a) 04.01.2025 tarihli ve 32 sayılı yazımız.
b) 11.01.2025 tarihli ve 80 sayılı yazımız.
c) 16.01.2025 tarihli ve 128 sayılı yazımız.
d) 21.01.2025 tarihli ve 193 sayılı yazımız.
İlgi'de kayıtlı yazılarımızda yer alan açıklamalara ilişkin aşağıdaki değişikliklerin yapılmasına karar verilmiştir.
• 4/1/2025 tarihinden 28/2/2025 tarihine kadar Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler Yönetmeliği (KOBİ Yönetmeliği) uyarınca KOBİ vasfına sahip işletmelere kullandırılan krediler (aynı risk grubunda yer alan tüm işletmelerin de aynı Yönetmelik kapsamında KOBİ vasfına sahip olması koşuluyla) için KOSGEB veri tabanı kaydı aranmayacaktır. 1/3/2025 tarihinden itibaren yeni açılan veya yenilenen krediler için krediyi kullanan KOBİ'nin KOSGEB veri tabanına kayıtlı olması gerekmektedir. Bu kapsamda söz konusu koşulun sağlanması için gereken adımların atılması önem arz etmektedir.
• 31/1/2025 hesaplama dönemine ilave olarak 28/2/2025 hesaplama döneminde de KOBİ Yönetmeliği uyarınca KOBİ vasfına sahip işletmelere kullandırılan krediler (aynı risk grubunda yer alan tüm işletmelerin de aynı Yönetmelik kapsamında KOBİ vasfına sahip olması koşuluyla) KOSGEB veri tabanı kaydı aranmaksızın baz dönem (3/1/2025 ve 31/1/2025) stok bakiyesine eklenebilecektir. Bu imkânın kullanılmaması halinde ilgili kredilerin vadeleri sonuna kadar KOBİ dışı olarak izlenmesi gerekmektedir.
• KOBİ tanımına giren ve KOBİ dışı işletmelere kullandırılan kredilerin (kredi kartı, kredili mevduat hesabı ve borçlu cari hesap kredileri hariç) baz dönem stok bakiyeleri arasında, yukarıda belirtilen imkân dışında herhangi bir taşıma yapılamaz. KOBİ Yönetmeliği uyarınca KOBİ vasfını kazanan veya kaybeden işletmelerin geçmişte kullandığı kredilerin stok bakiyesi de taşınamayacaktır. Bu kapsamda KOBİ vasfının değiştiği tarihten sonra kullandırılan krediler yeni sınıfında ilgili haftanın akım kredi kullanımlarına eklenecek ve yeni sınıfın baz dönemine dahil olmaya başlayacaktır, geçmişte kullandırılan krediler vadeleri sonuna kadar bulunduğu sınıfta izlenmeye devam edecektir.
• KOBİ'lere kullandırılan kredilerde, KOBİ ile aynı risk grubunda yeralan işletmeler için KOSGEB veri tabanına kayıtlı olma şartı aranmayacaktır. Ancak KOBİ ile aynı risk grubunda yer alan tüm işletmelerin KOBİ Yönetmeliği uyarınca KOBİ vasfına sahip olması koşulu aranmaya devam edecektir.
• KOBİ Yönetmeliği uyarınca KOBİ vasfına sahip işletmelere kullandırılan kredi kartı, kredili mevduat hesabı ve borçlu cari hesap kredilerinde KOSGEB veri tabanı kaydı koşulu sadece ilk başvuru/açılış sırasında aranacak olup, limit artışlarında aranmayacaktır. İşletmenin KOBİ vasfının KOBİ Yönetmeliği uyarınca güncellendiği dönemlerde de, bu krediler için KOSGEB veri tabanı kaydı koşulu uygulanmayacak, sadece KOBİ Yönetmeliği çerçevesinde bankaca değerlendirme yapılacaktır.
• KOBİ'lere kullandırılan kredilerdeKOSGEB veri tabanına kayıtlı olma koşulunun kredi kullandırım aşamasında sağlanamaması halinde bu koşul hesaplama dönemini takip eden ilk cuma gününün mesai bitimine kadar (örneğin 28/3/2025 hesaplama dönemi için 4/4/2025 tarihine kadar) sağlanmalıdır. 8/2/2025 tarihinden itibaren zorunlu karşılık uygulaması kapsamında belirlenen KOBİ tanımını karşılamayan tüm işletmeler küçük ölçekli olsa dahi KOBİ dışı olarak kabul edilecektir.
İlgi (b)'de kayıtlı yazımızda, 31/1/2025 hesaplama döneminden itibaren geçerli olacak değişikliklere ilişkin cetvel ve cetvel açıklamalarının ayrıca paylaşılacağı belirtilmişti. Bu kapsamda mevcut KB300H bildirim cetveli sonlandırılarak 31/1/2025 tarihli bildirimlerden itibaren kullanılmak üzere "Kredi Büyümesine Dayalı Zorunlu Karşılığa Tabi Kalemler Bildirim Cetveli - KB400H" hazırlanmıştır.
Ayrıca, 4/2/2025 tarihli ve 32803 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2025/5 sayılı Tebliğ Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile getirilen değişiklikler, tesisi 28/2/2025 tarihinde başlayan 14/2/2025 hesaplama tarihinden itibaren geçerli olacaktır.
Bu kapsamda güncellenen Zorunlu Karşılıklar Uygulama Talimatı, cetveller ve cetvel açıklamaları ekte yer almaktadır.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederiz.