SHT-KİRALAMA Hava Aracı Kiralama Usul ve Esasları Talimatı
- Tür
- Resmi Gazete
- İlgili mevzuat
- SHT-KİRALAMA Hava Aracı Kiralama Usul ve Esasları Talimatı (mülga)
Madde 1 – Amaç
(1) Bu Talimatın amacı, ticari hava taşıma işletmelerinin iç ve dış hatlarda tarifeli veya tarifesiz seferlerle ücret karşılığında yolcu ve/veya yük taşımak amacıyla hava aracı kiralama ve kiraya verme işlemlerine yönelik usul ve esasları belirlemektir.
Madde 2 – Kapsam
(1) Bu Talimat, 14/10/1983 tarihli ve 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu ve 10/11/2005 tarihli ve 5431 sayılı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun kapsamında yetkilendirilen ticari hava taşıma işletmeleri ve bu işletmeler ile kiralama yapan Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatına (ICAO) üye ülkelerin sivil havacılık otoriteleri tarafından işletme ruhsatı verilmiş yabancı ticari hava taşıma işletmelerini ve bu işletmelerde görevli personeli kapsar.
Madde 3 – Dayanak
(1) Bu Talimat, 14/10/1983 tarihli ve 2920 Sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu ile 10/11/2005 tarihli ve 5431 sayılı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanununun 8/A Maddesinin (a) ve (f) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Madde 4 – Tanımlar
(1) Bu Talimatta yer alan;
a) AIP: Havacılık enformasyon (bilgileri) yayınını,
b) Dry-lease: Hava aracının, kiracının işletme ruhsatı kapsamında işletildiği kiralama operasyonunu,
c) (Ek: 20/07/2017 - 52217814-010.07.01-E.10340) Efektif Uygulama Puanı: Üye ülkenin USOAP kapsamında yapılan denetim sonucunda tatmin edici protokol sayısının, toplam protokol sorusuna yüzdesel oranını,
ç) Genel Müdür: Sivil Havacılık Genel Müdürünü,
d) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,
e) IATA: Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliğini,
f) ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatını,
g) IOSA: IATA Operasyonel Güvenlik Denetimini,
ğ) Kısa süreli Wet-Lease: En fazla 3 güne kadar yapılan wet-lease kiralama operasyonunu,
h) Kiracı: Bir kiralama anlaşması ile belirli bir dönem için, bedeli karşılığı bir hava aracının kullanımını alan ticari hava taşıma işletmesini,
ı) Kiralama anlaşması: Bir ticari hava taşıma işletmesinin, mülkiyet intikali olmaksızın bir hava aracının ticari kontrolünü elde ettiği akdi düzenlemeyi,
i) Kiraya veren: Bir hava aracını belirli bir dönem için, bedeli karşılığı bir diğer ticari hava taşıma işletmesi kullanımına veren ticari hava taşıma işletmesini,
j) Wet-lease; Hava aracının, kiraya verenin işletme ruhsatı kapsamında işletildiği kiralama operasyonunu,
k) Yabancı işletme: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatına üye Devletlerin sivil havacılık teşkilatları tarafından ICAO Ek 6'ya göre ruhsatlandırılan ve işletme ruhsatı geçerli olan ticari hava taşıma işletmelerini,
l) Yerli işletme: Ticari Hava Taşıma İşletmeleri Yönetmeliğine (SHY-6A) göre ruhsatlandırılan ve işletme ruhsatı geçerli olan ticari hava taşıma işletmelerini,
ifade eder.
Madde 5 – Kiralama
(1) Bu Talimatın ilgili Ek'lerinde belirtilen gereklilikleri sağlayan uluslararası ticari hava taşımacılığı yapmak üzere ruhsatlandırılmış işletmeler belirli bir süre için filolarında bulunan Madde 1'de belirtilen hava araçlarını birbirlerine Wet-Lease, Kısa Süreli Wet-Lease veya Dry-Lease olarak kiraya verebilirler.
(2) Wet lease ve kısa süreli Wet-Lease operasyonlarında kira müddeti boyunca yapılan uçuş faaliyetlerinin teknik, operasyon ve diğer idari sorumlulukları hava aracını kiraya veren işletmeye, ticari sorumluluk ise kiracıya aittir. Bu hususlar kira anlaşmasında açıkça ifade edilir.
(3) İki işletme arasında imzalanan anlaşma bu Talimatın 6 ncı maddesine göre yürürlüğe girer.
(4) Finansal kiralama yolu ile yurda ithal edilerek Türk Sivil Hava Aracı Siciline kayıtlı bulunan hava araçlarının bir diğer işletmeye kiralanabilmesi için finansal kiralama anlaşmalarında hava aracının maliki tarafından kiralamaya müsaade edildiğinin belirtilmiş olması gereklidir. Finansal kiralama anlaşmalarında bu hususa ilişkin bir ifade yer almıyor ise, hava aracının malikinden müsaade yazısı alınması gereklidir.
(5) Yerli işletmelerin kendi aralarında veya yerli işletmeler tarafından yabancı işletmelere yapılan kısa süreli wet lease veya wet lease kiralamalarda kira müddeti boyunca yapılan uçuş faaliyetleri sırasında 2920 ve 5431 sayılı Kanunlar ve bu Kanunlara ilişkin yayımlanan mevzuat hükümlerinin uygulanmasından yerli işletmeler sorumludur.
(6) (Ek: 27/10/2015 - 52217814-010.07/427) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere veya yerli işletmelerin yabancı işletmelerden yaptığı kısa veya uzun süreli wet-lease kiralama operasyonlarında işletmeler, ülkemiz kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanmış her türlü mevzuat, düzenleme, yasak, kısıtlama ve notamlara uymakla yükümlüdür.
Madde 6 – Kiralama operasyonları
(1) İşletmelerin yapacakları kiralama operasyonları;
a) İki yerli işletme arasında kısa süreli Wet-Lease; Genel Müdürlükten kiralama izni alınmaksızın bu Talimata ait Ek-1'de yer alan gerekliliklerin sağlanması kaydıyla gerçekleştirilir.
b) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere kısa süreli Wet-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlükten kiralama izni alınmaksızın bu Talimata ait Ek-2' de yer alan gerekliliklerin sağlanması kaydıyla gerçekleştirilir.
c) Yerli işletmelerin yabancı işletmelerden kısa süreli Wet-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlükten kiralama izni alınmaksızın bu Talimata ait Ek-3' de yer alan gerekliliklerin sağlanması kaydıyla gerçekleştirilir.
ç) İki yerli işletme arasında Wet-Lease kiralama operasyonu; Genel Müdürlükten kiralama izni alınmaksızın bu Talimata ait Ek-4'te yer alan gerekliliklerin sağlanması kaydıyla gerçekleştirilir.
d) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere Wet-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlüğe operasyon başlangıç tarihinden en az 15 gün önce bu Talimata ait Ek-5'te yer alan gereklilikleri karşılayacak şekilde ve bu Talimata ait Ek-10'da yer alan Taahhüt Formunun ilgili yönetici personel tarafından imzalanarak başvuru yapılması ve Genel Müdürlük tarafından uygun görülen süreyle onay alınması kaydıyla gerçekleştirilir.
e) (Değişik: 27/10/2015 - 52217814-010.07/427) Yerli işletmelerin yabancı işletmelerden Wet-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlüğe operasyon başlangıç tarihinden en az 30 gün önce bu Talimata ait Ek-6'da yer alan gereklilikleri karşılayacak şekilde başvuru yapılarak onay alınması kaydıyla gerçekleştirilir. Genel Müdürlük tarafından bir defada en fazla 8 (sekiz) ay süre ile onay verilir. Kiralamanın uzatılması durumunda Genel Müdürlüğe yeniden başvuru yapılır.
f) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere Dry-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlük ve yabancı sivil havacılık otoritesi arasında ICAO 83 Bis kapsamında imzalanan yetki devri anlaşması ile gerçekleştirilir. Bu tür anlaşmalara ilişkin detaylı açıklamalar bu Talimata ait Ek-7' de yer almaktadır.
g) Yerli işletmelerin yabancı işletmelerden Dry-Lease kiralama operasyonları; Genel Müdürlük ve yabancı sivil havacılık otoritesi arasında ICAO 83 Bis kapsamında imzalanan yetki devri anlaşması ile gerçekleştirilir. Bu tür anlaşmalara ilişkin detaylı açıklamalar bu Talimata ait Ek-8' de yer almaktadır.
Madde 7 – Kiralama anlaşmalarının sona ermesi
(1) Yürürlüğe giren kiralama anlaşmaları;
a) İmzalanan anlaşma süresinin dolması ve yenilenmemesi,
b) İmzalanan anlaşma süresinin dolmasından önce iki işletmenin karşılıklı olarak anlaşmayı feshetmesi veya taraflardan birinin anlaşma hükümleri gereğince anlaşmayı feshetmesi,
c) Yürürlükte bulunan mevzuat kapsamında Genel Müdürlük veya yabancı sivil havacılık otoritesi tarafından kiralama onayının ya da uçuş izninin iptal edilmesi,
ç) İşletmelerden herhangi birinin uçuşlarının durdurulması, işletmelerden birinin işletme ruhsatının askıya alınması veya işletme ruhsatının iptal edilmesi,
d) Yerli işletmeye hava aracını Wet-Lease kiraya veren yabancı işletmenin SAFA programı kapsamında kara listeye alınması,
e) Yerli işletme tarafından yabancı işletmeye Dry-Lease kiralama operasyonunda yabancı işletmenin SAFA programı kapsamında kara listeye alınması hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi ile sona erer.
(2) Wet-Lease ve Dry-Lease kiralama operasyonlarının anlaşma tarihlerinden daha erken sona ermesi durumu yerli işletme tarafından ivedilikle yazılı olarak Genel Müdürlüğe bildirilir.
Madde 8 – Kiralama operasyonlarında yolcuların haberdar edilmesi
(1) Yerli işletmeler tarafından başka bir yerli işletmeden veya yabancı işletmeden Wet-Lease veya kısa süreli Wet-Lease olarak kiralanan hava araçları ile uçuş gerçekleştirecekse yolculara mümkün olan en kısa sürede ve her koşulda uçağa binilmeden önce fiili işletici hakkında bilgi verilmesi gereklidir. Bu konuda her türlü sorumluluk kiracıya aittir.
Madde 9 – Denetleme
(1) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere Wet-Lease kiralama operasyonlarında, operasyon süresine uygun olarak, gerek görülürse operasyon üssünde her 6 (altı) ayda bir Genel Müdürlük tarafından denetim gerçekleştirilir. Yerli işletmelerin yabancı işletmelerden Wet-Lease kiralama operasyonlarında, Wet-Lease kiralama operasyonunun onaylanmasını müteakip yabancı işletme, operasyon süresine uygun olarak gerek görülürse Genel Müdürlük tarafından denetlenir.
(2) Yerli işletmelerin yabancı işletmelere Dry-Lease kiralama operasyonlarında, Genel Müdürlük tarafından onay işlemlerinden önce yabancı işletme ana üssünde denetim gerçekleştirilir ve ICAO 83 bis kapsamında imzalanacak yetki devri anlaşmasına uygun olarak denetimler tekrarlanır.
(3) Yerli işletmelerin yabancı işletmelerden Dry-Lease kiralama operasyonlarında, Genel Müdürlük tarafından onay işlemlerinden önce, yabancı işletme ana üssünde kiralanacak hava aracına yönelik denetim gerçekleştirilir ve ICAO 83 bis kapsamında imzalanacak yetki devri anlaşmasına uygun olarak denetimler tekrarlanır.
Madde 10 – İdari Yaptırımlar
(1) Bu Talimatta belirtilen kurallara uymayanlara ve yapılacak denetleme sonucunda tespit edilen uygunsuzluklara göre 2920 Sayılı Kanunun 27 nci, 30 uncu, 141 inci ve 143 üncü maddelerinde belirtilen işlemler uygulanır.
Madde 11 – Geçiş Süreci
(1) Bu Talimatın yayımlanmasından önce Genel Müdürlük tarafından onaylanan kiralama anlaşmaları kira müddetinin sonuna kadar geçerlidir.
(2) Bu Talimatın yayımı tarihinden önce Genel Müdürlüğe başvuru yapan işletmelere talep etmeleri halinde, mülga Talimat hükümlerine göre işlem yapılır.
(3) Kira müddetinin bitimini müteakip yenileme işlemleri bu Talimat hükümlerine göre yapılır.
Madde 12 – Yürürlükten kaldırılan mevzuat
(1) Bu Talimatın yürürlüğe girmesi ile
a) 22/1/2001 tarihli Hava Aracı Kiralama Usul ve Esasları Talimatı (SHT 120.95),
b) 4/10/2005 tarihli ve B.11.0SHG.00.13.05.00-21672 sayılı Wet-lease Operasyonları Genelgesi,
c) 26/3/2008 tarihli ve B.11.1.SHG.0.14.03.00-9999 sayılı Wet-Lease Genelgesi,
ç) 24/9/2008 tarihli ve B.11.1.SHG.0.14.03.00-31186 sayılı Kısa Süreli Kiralamalar Genelgesi,
d) 8/8/2011 tarihli ve B.11.1.SHG.0.14.03.00-1682-10652 sayılı Wet-lease izin talebi Genelgesi yürürlükten kaldırılmıştır.
Madde 13 – Yürürlülük
(1) Bu Talimat 1 Temmuz 2013 tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 14 – Yürütme
(1) Bu Talimat hükümlerini Sivil Havacılık Genel Müdürü yürütür.