KolayuyumGiriş yap

Seri: V, No: 6 Aracılık Faaliyetinde Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ

Tür
Resmi Gazete
Atıf
Seri: V, No: 6 Aracılık Faaliyetinde Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ (R.G. 31.01.1992/21128)
İlgili mevzuat
Güncel metin

Madde 1 – Amaç

Bu Tebliğin amacı, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 22/b maddesi ile “Aracılık Faaliyetlerinde Bulunacak Kuruluşlar ile Bunların Faaliyetlerine ve Yetkilendirilmelerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmelik″in 48. ve 49’uncu maddeleri uyarınca, aracı kuruluşların aracılık faaliyetlerinde düzenleyecekleri belgeler ile muhasebe işlemlerinde uyacakları esasları belirlemektir.

Madde 2 – Kavramlar

Bu Tebliğ’de geçen;

Kurul: Sermaye Piyasası Kurulu’nu,

Kanun: 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nu,

Yönetmelik: Aracılık faaliyetinde Bulunacak Kuruluşlar ile Bunların Faaliyetlerine ve Yetkilendirilmelerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmelik’i,

Aracılık Faaliyeti: 2499 sayılı Kanun'un 31’nci maddesi ile "Aracılık Faaliyetinde Bulunacak Kuruluşlar ile Bunların Faaliyetlerine ve Yetkilendirilmelerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmelik" de açıklanan faaliyetleri,

Aracı Kuruluş: Aracılık Faaliyetinde Bulunacak Kuruluşlar ile Bunların Faaliyetlerine ve Yetkilendirilmelerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 3’ncü maddesinde belirtilen kuruluşları,

ifade eder.

Madde 3 – Uygulama esasları

Aracı kuruluşlar, aracılık faaliyetlerine ilişkin muhasebe kayıt ve işlemlerine dayanak teşkil etmek üzere, bu Teblig’de açıklanan form ve belgeleri eksiksiz olarak düzenlemek, saklamak ve menkul kıymet işlemleri ile ilgili muhasebe kayıtlarını bir gün içinde yasal defterlerine işlemek zorundadırlar.

Bankalar dışındaki aracı kuruluşlar, şubelerinde yürüttükleri aracılık faaliyeti ile ilgili muhasebe kayıtlarını merkezlerinde veya şubelerinde tutarlar ve muhasebe hesaplarının işleyişinde, Seri: XI, No: (7) Kurul tebliğinde düzenlenen Aracı Kurum Hesap Planı'nı esas alırlar.

Madde 4 – Aracı kuruluşlar tarafından tutulacak defter ve belgeler

Yönetmeliğin 48'nci maddesinde belirtilen defter ve belgeler yanında, aşağıdaki belgelerin düzenlenmesi zorunludur:

a) Alındı Belgesi,

b) Ödendi Belgesi,

c) Hesap Ekstresi,

d) Müşteri Menkul Kıymet Hareket Listesi,

e) Müşteri Menkul Kıymet Dökümü,

f) İşlem Sonuç Formu,

g) Menkul Kıymet Giriş Fişi,

h) Menkul Kıymet Çıkış Fişi,

ı) Menkul Kıymet Bodrosu,

j) Müşteri Emri Formu,

k) Seans Takip Formu,

l) İşlem Dağıtım Listesi (Menkul Kıymet ve Müşteri İtibariyle),

m) Emir Takip Formu.

Aracı kuruluşların aracılık faaliyetleri dolayısıyle aldıkları mektup, yazı, telgraf, cetvel, senet gibi vesikalar ile yazdıkları mektup, yazı ve telgrafların kopyalarını ve sözleşmeleri, taahhüt, kefalet ve diğer teminat senetleri ve mahkeme ilâmları gibi belgeleri düzenli ve tasnif edilmiş bir biçimde saklamaları zorunludur.

Birinci fıkrada yer alan belgelerden müşteri emri formu dışında kalanlar ile ikinci fıkrada belirtilenlerin saklama süresine ilişkin olarak Türk Ticaret Kanunu'nun 68/1 maddesi hükmüne uyulur.

Gerek gerçekleştirilen gerekse gerçekleştirilemeyen müşteri emirlerine ilişkin "Müşteri Emri Formları" düzenleme tarihinden sonra gelen takvim yılı sonuna kadar saklanır; bunlardan ihtilaflı olanlarının bu süre ile kayıtlı olmaksızın ihtilaf sonuçlanıncaya kadar muhafazası zorunludur.

Aracı kuruluşlar hu Tebliğin 1, 2 ve 3 numaralı eklerinde örnekleri yer alan "Hesap Ekstresi", "Müşteri Menkul Kıymet Hareket Listesi" ve "Müşteri Menkul Kıymet Dökümü''nü müşterilerinin istemesi durumunda düzenlemek ve vermek zorundadırlar. Aracı kuruluşlar müşterilerine en az "Hesap Ekstresi'' ve "Müşteri Menkul Kıymet Hareket Listesi''ndeki bilgileri içeren bir "Menkul Kıymet Hesap Cüzdanı" da verebilirler.

Aracı kuruluşlar, aracılık faaliyetlerinin yürütülmesinde, müşterileri için bir hesap numarası verir ve bu numara müşteri ile ilgili her türlü işlem ve alt hesaplarda kullanılır.

Müşteri kimliğinin belge ve kayıtlarda yer alması gerekmez, ancak müşteri kimliğinin belge ve kayıtlarda gösterilmesine ilişkin diğer mevzuat hükümleri saklıdır.

İstendiğinde, hesap numarası sahibi müşterilerinin kimlik bilgileri ve adresi aracı kuruluşca Kurul'a veya Kurul'ca görevlendirilenlere ibraz edilir.

Aracı kuruluşlar, hesap numarası verdikleri müşterilerinin kimlik bilgilerinin doğruluğundan sorumludur.

Tutulması zorunlu olan tüm belge ve kayıtlarda, silinemez yazı araçlarının kullanılması, silinti ve kazıntı yapılmaması; düzeltmelerin yanlış kaydın görülmesine engel olmayacak tarzda yapılması, boş satır bırakılmaması zorunludur.

Madde 5 – Alındı ve ödendi belgeleri

Müşterilerden tahsilat yapıldığında “Alındı Belgesi", müşterilere ödeme yapıldığında "Ödendi Belgesi“ düzenlenir. Alındı ve Ödendi Belgelerinde yapılan tahsilatın veya ödemenin türü belirtilir. Müteselsil sıra numarası izleyen bu belgelerin en az iki örnek olarak düzenlenmesi ve imzalı bir örneğinin müşteriye verilmesi gerekir.

Madde 6 – İşlem sonuç formu

Yapılan alım satımların, verilen hizmetlerin ve bunlar için alınan, paraların mahiyetini göstermek üzere Tebliğin 4 numaralı ekinde yeralan müteselsil numaralı "İşlem Sonuç Formu" düzenlenir. En az iki örnek olarak düzenlenen İşlem Sonuç Formunun bir örneği müşteriye verilir; diğer örneği ise, ilgili işlemin muhasebeleştirilmesi ne dayanak teşkil etmek üzere saklanır. Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde düzenlenen faturalarda aynı bilgilerin bulunması halinde, İşlem Sonuç Formu düzenlenmeyebilir.

Madde 7 – Menkul kıymet giriş ve çıkış fişleri

Müşterilere veya aracı kuruluşlara ait menkul kıymetlerin aracı kuruluş menkul kıymet kasasına fiilen giriş ve çıkışlarında, örneği bu Tebliğin 5 ve 6 no'lu eklerinde yer alan "Menkul Kıymet Giriş“ veya "Menkul Kıymet Çıkış" fişi düzenlenir.

Müşterilerden menkul kıymet, alınması veya onlara menkul kıymet teslim edilmesi halinde, Tebliğ'in 7 no’lu ekinde yer alan “Menkul Kıymet Bordrosu" düzenlenir ve Menkul Kıymet Giriş veya Menkul Kıymet Çıkış Fişine eklenerek her iki belgenin imzalı bir örneği müşterilere verilir.

Aracı kuruluşun merkez ve merkez dışı örgütlerinin birbirleri arasındaki menkul kıymet sevkleri, yukarıdaki fıkrada belirtilen Menkul Kıymet Bordrosu'na bağlanır.

Emanete alınan menkul kıymetler için aracı kuruluş tarafından diğer hizmetlerin de verilmesi halinde, bu hizmetlerin neler olduğu, Yönetmeliğin 46'nci maddesi uyarınca düzenlenecek sözleşmede belirtilir.

Madde 8 – Aracılık yüklenimi işlemleri

Aracı kuruluşlar menkul kıymetlerin halka arzına aracılık ettiğinde, ihraç eden ortaklık ile aracı kuruluş arasındaki mevcut aracılık yüklenim sözleşmesine göre, halka arz edilen menkul kıymetin satılamayan kısmının aracı kuruluşca satın alınması taahhüt edildiğinde, toplam taahhüt tutarı nazım hesaplarda izlenir. Satış süresi içinde, menkul kıymetin satılması suretiyle, taahhüt tutarında meydana gelen eksilmeler, ters kayıtla bu hesaplara intikal ettirilir.

Madde 9 – Müşteri emirlerinin alınması ve izlenmesi

Müşterilerden yazılı emir alındığında İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Yönetmeliği’nin 20'ncı maddesinde belirtilen hususları kapsayan ve Tebliğ'in 8 numaralı ekinde yer alan “Müşteri Emri Formu"ndan en az iki örnek düzenlenir ve formun imzalı bir örneği müşteriye verilir. Müşterilerden gerek seanstan önce gerekse seans sırasında telefon ve benzeri iletişim araçlarıyla ya da sözlü olarak da emir alınabilir. Aracı kuruluşlar bu tür emirleri aşağıda belirtilen seans takip formuna kaydetmeden önce, müşteri imzası aranmaksızın yazılı hale dönüştürürler. Alınan tüm emirlere (gerek yazılı gerekse sözlü) numaratörle veya bilgisayarla müteselsilen bir numara verilir.

Seans öncesinde alınan tüm müşteri emirleri, öncelik sırasına göre, bu Tebliğ'in 9 numaralı ekinde yer alan, aracı kuruluşun merkez bürosunda düzenlenen "Seans Takip Formu''na kaydedilir. Borsa’da seans sürerken alınan emirler de aracı kurumun merkez bürosunca tutulan aynı "Seans Takip Formu"na kaldığı sıra numarası izleyen numaralar verilerek seans esnasında yazılır. Bu şekilde kaydedilen müşteri emirleri, yerine getirilmek üzere borsa temsilcilerine bildirilir.

Aracı kuruluşun kendi nam ve hesabına yapacağı alım ve satımların da aracı kuruluşun merkezinde düzenlenen "Seans Takip Formu''na kaydedilmesi zorunludur.

Şubede ayrı bir muhasebe tutuluyorsa şubeler, müşterileri için merkezden ayrı bir seans takip formu düzenler ve müşterilerinden aldıkları emirleri merkeze topluca iletirler. Bu emirler, merkezde tutulan seans takip formuna şube adına kaydedilir.

Şube muhasebesi merkezde tutuluyorsa, gelen müşteri emirleri şube seans takip formuna kaydedilir ve sırasına göre bu emirler merkeze aktarılır.

Merkez, şubeden gelen emirleri kendi düzenledigi seans takip formuna ikinci fıkradaki esaslar dahilinde müşteriler itibariyle kaydeder.

Madde 10 – Kesinleşen işlemlerin hak sahiplerine dağıtılması sırasında düzenlenecek belgeler

Borsa tarafından düzenlenen Günlük İşlem Defteri uyarınca gerçekleştiği saptanan işlemler, mevzuat hükümlerine uygun olarak Tebliğ'in 10 ve 11 numaralı eklerinde yer alan "İşlem Dağıtım Listeleri"ne kaydedilerek hak sahiplerine dağıtılır. Bu listeler, ilgili muhasebe işlemlerinin dayanağını teşkil eder.

Madde 11 – Hisse senedi satış işlemlerinin muhasebeleştirilmesi

Hisse senedinin satış işlemleri aşağıdaki şekilde muhasebeleştirilir:

a) Müşteriden hisse senedi teslim alındığında düzenlenen Menkul Kıymet Giriş Fişlerinden hareketle "Emanet Hisse Senetleri Hesabına“na bulundukları yer bazında hisse senetleri itibariyle borç, "Emanet Hisse Senetlerinden Alacaklılar Hesabı"na müşteriler bazında, hisse senetleri itibariyle alacak kaydedilir.

b) Satış işlemlerinde gerçekleşen satışların parasal tutarları, alım satım sözleşmeleri ve işlem dağıtım tablolarına uygun olarak öncelikle "Takas Merkezi Hesabı"na borç, "Gerçekleşen Hisse Senedi Satışları Hesabı''na hisse senetleri bazında alacak kaydedilir. Gerçekleşen satışların parasal tutarları daha sonra "Gerçeklesen Hisse Senedi Satışları Hesabı"na borç, ilgili Müşteri hesaplarına alacak kaydedilir. Aracı kuruluşun kendi portföyünden yapılan satışlarda, "Takas Merkezi Hesabı", "Gerçeklesen Hisse Senedi Satışları-İlgili Hisse Senedi Hesabı" ve "Yurtiçi Satışlar-Hisse Senetleri-İlgili Hisse Senedi Hesabı" satış bedeliyle işletilir.

c) Satışı yapılan hisse senetlerinin müşterilere göre nominal bedelle dağıtımında öncelikle "Dağıtıma Tabi Tutulacak Hisse Senedi Satışları Hesabı"na hisse senetleri bazında borç, "Emanet Hisse Senetleri-Takas Merkezi Hesabı"na hisse senetleri itibariyle alacak kaydedilir. Gerçekleşen satışların nominal bedelleri daha sonra "Emanet Hisse Senetlerinden Alacaklılar Hesabı"na müşteriler bazında hisse senetleri itibariyle borç; "Dağıtıma Tabi Tutulacak Hisse Senedi Satışları Hesabı''na hisse senetleri bazında alacak kaydedilir.

Madde 12 – Hisse senedi alış işlemlerinin muhasebeleştirilmesi

Hisse senedi alış işlemleri aşağıdaki şekilde muhasebeleştirilir:

a) Alış işlemlerinde gerçekleşen alışların parasal tutarları, alım satım sözleşmeleri ve işlem dağıtım tablolarına uygun olarak öncelikle "Gerçekleşen Hisse Senedi Alışları Hesabı"na hisse senetleri bazında borç, "Takas Merkezi Hesabı''na alacak kaydedilir. Gerçekleşen alışların parasal tutarları daha sonra, ilgili müşteri hesaplarına borç, "Gerçeklesen Hisse Senedi Alışları Hesabı"na alacak kaydedilir. Aracı kurumun kendi portföyü için yapılan alışlarda "Gerçekleşen Hisse Senedi Alışları-İlgili Hisse senedi Hesabı", "Takas Merkezi Hesabı" ve "Hisse Senetleri Hesabı" işletilir.

b) Alışı yapılan hisse senetlerinin müşterilere göre nominal bedelle dağıtımında öncelikle "Emanet Hisse Senetleri-Takas Merkezi Hesabı"na hisse senetleri itibariyle borç, "Dağıtıma Tabi Tutulacak Hisse Senedi Alışları Hesabı"na hisse senetleri bazında alacak kaydedilir. Gerçekleşen satışların nominal bedelleri daha sonra "Dağıtıma Tabi Tutulacak Hisse Senedi Alışları Hesabı“na hisse senetleri bazında borç, “Emanet Hisse Senetlerinden Alacaklılar Hesabı“na müşteriler bazında, hisse senetleri itibariyle alacak kaydedilir.

c) Müşteriye hisse senedi teslim edildiğinde düzenlenen menkul kıymet çıkış fişlerinden hareketle, "Emanet Hisse Senetlerinden Alacaklılar Hesabı"na müşteriler bazında hisse senetleri itibariyle borç; "Emanet Hisse Senetleri Hesabı"na çıkış yerleri bazında hisse senetleri itibariyle alacak kaydedilir.

Madde 13 – Borsa dışı hisse senedi alım satım işlemleri

Borsa mevzuatı çerçevesinde Borsa dışında gerçekleştirilen alım satım işlemlerinde aracı kuruluşun “Hisse Senetleri" ve "Yurtiçi Satışlar" hesaplan ile bu hesapların ilgili alt hesapları kullanılır.

Bu şekilde gerçekleştirilen alış ve satışlarda işlem sonuç formu ile menkul kıymet ve nakit hareketlerinde düzenlenmesi gereken belgeler düzenlenir.

Madde 14 – Rüçhan hakkı kullanımı ve bedelsiz hisse senetlerinin muhasebeleştirilmesi

Aracı kuruluş tarafından müşterilere ait emanetteki hisse senetleri için rüçhan haklarının kullanılması durumunda müşteri hesapları borçlandırılır.

Rüçhan haklarının kullanılmasını takiben geçici ilmühaber veya hisse senedi alınması durumuna göre, "Emanet Hisse Senetleri" veya “Emanet Hisse Senetleri Geçici İlmühaberleri" hesabına bulundukları yer bazında hisse senetleri itibariyle nominal bedelle borç; "Emanet Hisse Senetlerinden Alacaklılar" ("Emanetteki Geçici İlmühaberlerden Alacaklılar") hesabına müşteriler bazında hisse senetleri itibariyle nominal bedelle alacak kaydedilir.

Sermaye arttırımı nedeniyle bedelsiz hisse senedi alınması halinde de aynı nazım hesaplar kullanılır.

Madde 15 – Temettü farkları

Aracı kuruluşlar müşteri hesaplarını temettü farklarını gözönünde tutmaksızın izlerler. Bu farklar, hisse senedinin müşterilere verilmesi veya onlardan alınması durumunda müşteri hesaplarına yansıtılır.

Müşterilerin emanete vermiş oldukları hisse senetleri eksik temettü içeriyorsa, eksik tutar müşteri hesabına borç "Temettü Farkı Hesabı''na alacak kaydedilir.

Müşterilere eksik temettü içeren hisse senedi teslim edildiğinde, "Temettü Farkı Hesabı"na borç, müşteri hesabına alacak kaydı yapılarak temettü farkı müşteriye ödenir.

Hisse senedi satın alınması ve takas merkezi’nin eksik temettü içeren hisse senedi teslim etmesi halinde, temettü farkı toplamı "Takas Merkezi Hesabı''na borç, ''Temettü Farkı Hesabı"na alacak kaydedilir.

Takas Merkezi’ne hisse senedi teslim ederken eksik temettü içeren hisse senetlerinin verilmesi halinde "Temettü Farkı Hesabı"na borç, Takas Merkezi Hesabı”na alacak kaydedilir.

Madde 16 – Hisse senetlerinin temettü gelirleri

Aracı kuruluş, gerek kendi portföyünde bulunan hisse senetleri için, gerekse müşterilere ait olup da bu Tebliğ'in 7'inci maddesinin son fıkrasında belirtilen sözleşme uyarınca, müşterileri için yapacağı temettü tahsilatını, ihraçcı şirketin temettü dağıtımına başladığı ilk gün itibariyle nazım hesaplarda izler. Bu amaçla aracı kuruluşa ve müşterilere ait hisse senetleri için, temettü farkları dikkate alınmaksızın hesap edilen temettü tutarı kadar "Emanet Hisse Senetleri Temettüleri Hesabı“na bulundukları yer bazında hisse senetleri itibariyle borç, "Emanet Hisse Senetleri Temettülerinden Alacaklılar Hesabı"na müşteriler veya portföy bazında hisse senetleri itibariyle alacak kaydedilir.

Aracı kuruluşun kendi portföyünde bulunan hisse senetlerine ilişkin olarak tahakkuk eden temettü gelirleri, ihraçcı şirketin temettü dağıtımına başladığı ilk gün "Temettü Gelirleri Hesabı"na alacak, "Tahsil Edilecek Anapara, Faiz, Kupon Gelir Payları Hesabı"na borç kaydedilir.

Temettüün ihraçcı şirketten tahsil edilmesi durumunda; temettü farklarına bakılmaksızın müşteri hesaplarına ve "Tahsil Edilecek Anapara, Faiz, Kupon, Gelir Payları Hesabı''na alacak, tahsil edilen tutar kadar "Kasa Hesabı"na borç ve aradaki fark kadar da "Temettü Farkı Hesabı"na borç kaydedilir. Temettü tahsilatının yapılması halinde, birinci fıkra hükmünce açılmış olan nazım hesaplar da ters kayıtla kapatılır.

Madde 17 – Müşteri emirlerinin alınması, yerine getirilmesi ve hak sahiplerine dağıtımı

Aracı kuruluşlar, müşterileri nam ve hesabına veya kendi, namlarına müşterileri hesabına borçlanmayı ifade eden menkul kıymet alım veya satımında bulunmaları halinde Tebliğ'in 12 numaralı ekinde yer alan “Müşteri Emri Formu''ndan en az iki örnek düzenler ve formun imzalı bir örneğini müşteriye verirler.

Müşterilerden telefon ve benzeri iletişim araçlarıyla ya da sözlü olarak da emir alınabilir. Aracı kuruluşlar bu tür emirleri, müşteri imzası aranmaksızın yazılı hale dönüştürürler.

Alınan tüm emirlere numaratörle veya bilgisayarla müteselsilen bir numara verilir ve bu emirler öncelik sırasına göre Tebliğ'in 13 numaralı ekinde yer alan "Emir Takip Formu''na kaydedilir.

Aracı kuruluşun kendi nam ve hesabına yapacağı alım ve satımların da “Emir Takip Formu''na sırasıyla kaydedilmesi zorunludur.

Şubede ayrı bir muhasebe tutuluyorsa, şubeler, müşterileri için merkezden ayrı bir ''Emir Takip Formu" düzenler ve müşterilerinden aldıkları emirleri merkeze topluca iletirler. Bu emirler, merkezde tutulan "Emir Takip Formu''na şube adına kaydedilir.

Şube muhasebesi merkezde tutuluyorsa, gelen müşteri emirleri şube "Emir Takip Formu''na kaydedilir ve sırasına göre bu emirler merkeze aktarılır. Merkez, şubeden gelen emirleri kendi düzenlediği emir takip formuna üçüncü fıkradaki esaslar dahilinde müşteriler itibariyle kaydeder.

Aracı kuruluşlar borçlanmayı ifade eden menkul kıymetlerle ilgili olarak, kendi nam ve hesaplarına, müşterileri nam ve hesabına veya kendi namlarına müşterileri hesabına gerçekleştirdikleri emirleri bu Tebliğ'in 10'uncu maddesinde belirtilen İşlem Dağıtım Listelerine hisse senedi dağıtımlarından sonra gelmek üzere kaydederek hak sahiplerine dağıtır. Bu listeler ile Tebliğ'in 5, 6 ve 7’ncı maddelerinde düzenlenmesi öngörülen belgeler, ilgili muhasebe işlemlerinin dayanağını teşkil eder.

Madde 18 – Borçlanmayı ifade eden menkul kıymetlerin alım satım işlemleri ve muhasebeleştirilmesi

Borçlanmayı ifade eden menkul kıymetlerin alım ve satım işlemlerinin Borsa'da gerçekleştirilmesi halinde, muhasebe kayıtları, bu Tebliğ'in 11. ve 12'nci maddelerinde belirtilen şekilde menkul kıymet türünün adını taşıyan ilgili hesaplar kullanılarak yapılır.

Aracı kuruluşların kendi portföylerinden Borsa dışında yaptıkları alım ve satım işlemlerinde Tebliğ'in 13’üncü maddesinde belirtilen belge ve kayıt düzenine uyulur.

İhale suretiyle satın alınan ancak teslim alınamayan Hazine Bonosu, Devlet Tahvili veya diğer kamu menkul kıymetlerinin miktar ve fiyatını gösteren bir makbuzun T.C. Merkez Bankası tarafından aracı kuruluşa verilmesi halinde, bu menkul kıymetler nominal bedel ile "Emanet Hazine Bonosu Makbuzları" (veya "Emanet Devlet Tahvilleri Makbuzları") ve "Emanet Hazine Bonosu Makbuzlarından Alacaklılar" (veya "Emanet Devlet Tahvilleri Makbuzlarından Alacaklılar'') hesaplarında izlenir.

Madde 19 – Anapara, faiz, kupon ve gelir payının muhasebeleştirilmesi

Aracı kuruluşun gerek kendi portföyünde bulunan menkul kıymetleri için, gerekse müşterilere ait olup da bu Tebliğ’in 7’ncı maddesinin son fıkrasında belirtilen sözleşme uyarınca müşterileri için yapacağı faiz, kupon, temettü ve gelir payları tahsilatı, ihraçcı şirketlerin dağıtıma başladığı ilk gün itibariyle nazım hesaplarda izlenir. Bu amaçla, aracı kuruluşa ve müşterilere ait menkul kıymetler için hesaplanan faiz kupon, temettü ve gelir payları kadar "Emanet Faiz, Kupon ve Gelir Payları Hesabına bulundukları yer bazında menkul kıymetler itibariyle borç, "Emanet Faiz Kupon ve Gelir Paylarından Alacaklılar Hesabı''na müşteriler veya portföy bazında menkul kıymetler itibariyle alacak kaydedilir.

Aracı kuruluşun kendi portföyünde bulunan borçlanmayı ifade eden menkul kıymetlere ilişkin olarak tahakkuk eden faiz, kupon, temettü ve gelir payları, ihraçcı şirketin dağıtıma başladığı ilk gün ilgili gelir hesaplarına alacak, “Tahsil Edilecek Anapara, Faiz, Kupon, Gelir Payları Hesabı"na borç kaydedilir. Bu menkul kıymetlerin anaparaları muaccel hale geldiğinde ilgili menkul kıymet hesabına alacak kaydı yapılır.

Faiz, kupon, temettü ve gelir paylarının tahsil edilmesi durumunda, kasa hesabına borç, müşteri hesapları ile "Tahsil Edilecek Anapara, Faiz, Kupon, Gelir Payları Hesabı"na alacak kaydedilir. Bu tahsilatların yapılması ile birlikte, birinci fıkra hükmünce açılmış olan nazım hesaplar, ters kayıtla kapatılır.

Madde 20 – Bankaların belge ve kayıt düzeni

Bankalar, aracılık faaliyetleri ile sınırlı olarak bu Tebliğ’deki belge düzenine ilişkin hükümlere uyarlar; ancak yetkili mercilerce öngörülmesi halinde, bu Tebliğ’de belirtilen kayıt düzenini dikkate alarak muhasebe işlemlerini yürütürler.

Madde 21 – Yürürlük

Bu Tebliğ’in 9. ve 17’inci madde hükümleri Tebliğ’in yayımından üç ay sonra, diğer hükümleri 1.1.1993 tarihinde yürürlüğe girer.