KolayuyumGiriş yap

3444 743 Sayılı Türk Kanunu Medenisinin Bazı Maddelerinin ve 818 Sayılı Borçlar Kanununun 49 uncu Maddesinin Değiştirilmesine Dair Kanun

Tür
Resmi Gazete
Atıf
3444 743 Sayılı Türk Kanunu Medenisinin Bazı Maddelerinin ve 818 Sayılı Borçlar Kanununun 49 uncu Maddesinin Değiştirilmesine Dair Kanun (R.G. 12.05.1988/19812)
İlgili mevzuat
Güncel metin

Madde 1

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 24 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve 24 üncü maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki (24/a) numaralı madde ilave edilmiştir.

Madde 2 – 2. Tecavüz halinde

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 29 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Doğumdan sonra meydana gelen cinsiyet değişikliğinin asgarî sağlık kurulu raporu ile belgelendirilmesi halinde nüfus sicilinde gerekli düzeltme yapılır. Bu konuda açılacak davalarda cinsiyeti değiştirilen kişi evli ise, eşe de husumet yöneltilir ve aynı mahkeme, varsa ortak çocukların velayetinin kime verileceğini de tayin eder, cinsiyet değişikliği kararının kesinleştiği tarihle, evlilik kendiliğinden son bulur.

Madde 3

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 94 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Gaipliğine hükmolunan kimsenin kocası veya karısı evlilik feshedilmedikçe evlenemez.

Gaibin karı veya kocası ya gaiplik davası ile birlikte evliliğin feshini ister ya da gaiplik kararı verilip de nüfusa tescil edilmiş ise nüfus idaresine müracaat ite evliliğin feshinin tescilini talep eder. Bu tescil evliliğin feshinin tüm delicelerini hasıl eder.

Evliliğin feshinin gaiplik davası ile birlikle talep edilmesi halinde boşanma hakkındaki, usul burada dahi caridir."

Madde 4

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 134 üncü maddesi başlığı ite birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Evlilik birliği, müşterek hayatı sürdürmeleri kendilerinden beklenmeyecek derecede temelinden sarsılmış olursa eşlerden her biri boşanma davası açabilir.

Yukarıdaki fıkrada belirtilen hallerde, davacının kusuru daha ağır ise, davalının açılan davaya itiraz hakkı vardır. Dununla beraber bu itiraz, hakkın kötüye kullanılması niteliğinde ise ve evlilik birliğinin devamında davalı ve çocuklar bakımından korunmaya değer bir yarar kalmamışsa boşanmaya karar verilebilir.

Evlilik en az bir yıl sürmüşse, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin diğerinin davasını kabul etmesi halinde evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Bu halde boşanma karar verilebilmesi için, hâkimin bizzat tarafları dinleyerek iradelerin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması şarttır. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini nazara alarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Bu değişikliklerin taraflara: da kabulü halinde boşanmaya hükmolunur. Bu halde 150 nci maddenin (3) numaralı bend hükmü uygulanmaz.

Boşanma sebeplerinden herhangi biriyle açılmış bulunan davanın reddine karar verilmesi ve bu kararın kesinleştiği tarihten itibaren üç yıl geçmesi halinde, her ne sebeple olursa olsun müşterek hayat yeniden kurulamamışsa eşlerden birinin talebi özerine boşanmaya karar verilir."

Madde 5

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 137 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Boşanma veya ayrılık davası açılınca hâkim, davanın devamı süresince gerekli olan, özellikle eşlerin barınmasına, infakına, karı koca mallarının yönelimine ve çocukların bakımına dair geçici tedbirleri kendiliğinden alır."

Madde 6

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 144 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eş, kusuru daha ağır olmamak şartıyla geçimi için diğer eşten malî gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir. Ancak, erkeğin kadından yoksulluk nafakası isteyebilmesi için, kadının halı refahla bulunması gerekir.

Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz,"

Madde 7

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 145 inci maddesi başlığı ile birlikle aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Maddî tazminat ve yoksulluk nafakasının toptan veya durumun gereklerine göre irad şeklinde ödenmesine karar verilebilir.

Manevî tazminata irad şeklinde hükmedilemez.

Sözleşme veya hüküm ile kendisine maddî tazminat veya nafaka olarak bir irad tahsis edilmiş eşin yoksulluğunun zail olması, haysiyetsiz hayat sürmesi, bir evlenme akdi olmadan fiilen karı koca gibi yaşaması, yeniden evlenmesi veya eşlerden birinin ölmesi halinde, aksi, taraflarca kararlaştırılmadıkça bu irad kesilir.

İrad şeklinde maddî tazminat veya nafakayı gerektiren sebep ortadan kalkar ya da önemli ölçüde azalır veya borçlunun malî gücü önemli ölçüde eksilirse iradın indirilmesine veya kaldırılmasına karar verilebileceği gibi değişen durumlara göre ve hakkaniyet gerektiriyorsa iradın artırılması da istenebilir."

Madde 8

818 sayılı Borçlar Kanununun 49 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Şahsiyet hakkı hukuka aykırı bir şekilde tecavüze uğrayan kişi, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat namıyla bir miktar para ödenmesini dava edebilir.

Hâkim, manevi tazminatın miktarını tayin ederken, tarafların sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate alır.

Hâkim, bu tazminatın ödenmesi yerine, diğer bir tazmin sureti ikame veya ilave edebileceği gibi tecavüzü kınayan bir karar vermekle yetinebilir ve bu kararın basın yolu ile ilanına da hükmedebilir."

Madde 9 – Kaldırılan hükümler

743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 96 ve 142 nci maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçici madde 1

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce;

a) Açılan boşanma davaları devam etmekte olanlar,

b) Açılan boşanma davaları karara bağlanmış olmakla birlikte henüz kesinleşmemiş olanlar,

c) Açılan boşanma davaları reddedilmiş ve bu karar kesinleşmiş olmakla birlikle, kesinleşme tarihinden itibaren henüz üç yıl geçmemiş olanlar,

d) Boşanma davası açmamış olanlar.

Boşanma sebeplerinden birine dayalı olarak (a), (b) ve (c) bentlerindeki hallerde üç yıl, d) bendindeki halde beş yıl fiilen ayrı kalmış ve eşleriyle aralarında müşterek hayat yeniden kurulamamış ise, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde başvurmaları halinde mahkemece boşanma kararı verilir.

Geçici madde 2

Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce Türk Kanunu Medeninin 142 nci maddesine göre verilmiş olan evlenme memnuiyetine dair kararlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren hüküm ifade etmez.

Madde 10

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 11

Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.