Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğü Stoklar ve Ambarlar Yönergesi
- Tür
- Yönerge
- Tarih
- 05.10.2012
- Yürürlük
- 05.10.2012
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Yönergeler
BİRİNCİ BÖLÜM — Genel Hükümler
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar, İlkeler, Esaslar
Madde 1 – Amaç
(1) Bu Yönergenin amacı, Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu’nun merkez ve taşra birimlerinde kullanılan, üretilen, satış veya yatırım amacıyla tedarik edilen her türlü ilk madde malzeme, ara mamul, mamul, emtia ve yatırım mallarının ve benzerlerinin, tesellümü, ambarlanması, muhafazası, ihtiyaç yerlerine verilmesi, kayıt, takip ve sayım işlemleri ile stok kontrol faaliyetlerine ilişkin esas ve usulleri belirtmektir.
Madde 2 – Kapsam
(1) Bu Yönerge, MKE Kurumu’nun merkez ve taşra birimlerinde uygulanır.
Madde 3 – Dayanak
(1) Bu Yönerge; 233 sayılı Kamu İktisadî Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye ve Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Ana Statüsüne dayanılarak hazırlanmıştır.
Madde 4 – Tanımlar
(1) Bu Yönergede geçen;
a) Alet: Bir işin yapılmasında kullanılan araçları,
b) Aktarma: Ambarlardaki malzemelerin ihtiyacı olan bir başka Kurum birimine gönderilmesini,
c) Ambar: MKE Kurumu teşkilâtında mevcut ilk madde ve malzeme, ara mamul, mamul, emtia, yatırım malları ve benzerlerinin muhafaza edildiği açık veya kapalı yerleri,
ç) Ambarlama: Mamul ve ara mamuller ile tesellümü yapılan malzemelerin, özellikleri ve varsa mevzuatı hükümleri dikkate alınarak, kapalı veya açık ambar alanı içerisinde yapılacak; istifleme, yer değiştirme, boşaltma, havalandırma, taşıma, ve benzeri hareketlerin kolaylıkla yapılmasını sağlayacak ve doğabilecek olumsuz etkileri asgarîye indirecek şekilde muhafaza edilmesini,
d) Ara Mamul: Bir esas üretim masraf yerinde üretimi tamamlanmış olup, henüz uç mamulün bünyesine girmemiş malzeme ve parçaları,
e) Ara Mamul Ambarı: Esas üretim masraf yerlerinde üretim işlemleri bitirilmiş ara mamullerin fiilen veya şeklen muhafaza edildiği yerleri,
f) Arayiş: Bir imalatta kullanılan malzemenin işlem sonunda zorunlu olarak ortaya çıkan ve ekonomik değeri olan ve / veya tekrar malzeme olarak kullanılabilen artıklarını,
g) Asgarî Stok Seviyesi: Malzeme tedarikinde kaçınılmaz sebeplerden meydana gelecek gecikmeler nedeniyle üretim ve hizmet faaliyetlerinin aksamaması için elde tutulacak stok miktarını,
ğ) Avadanlık / Takım: Bir meslek dalının icrasında kullanılan aletler topluluğunu,
h) Azami Stok Seviyesi :En yoğun olduğu dönemlerde, üretimde kullanılan veya satışları karşılamak amacıyla elde tutulması en ekonomik olan stok miktarını,
ı) Birim :Belirli hizmetleri bünyesinde toplayıp yürüten ve/veya uygulayan idari ve teknik ihtisas bölümlerini,
i) Bozuk Üretim: İmali için gerekli çalışmalar yapıldığı halde kalite şartlarını karşılamadığı, resim, standart, şartname ve benzeri isteklerine uygun olmadığı tespit edilen üretimleri,
j) Büro Malzemesi: Büro faaliyetleri için gerekli kâğıt, makine şeridi ve benzeri tüketim malzemelerini,
k) Devir Sürati: Malın belirli bir süre içindeki kullanım ve satış miktarının, yıllık kullanım ve satış miktarına oranını,
l) Donatım Malzemesi: Tezgâh ve motor gibi araçların fonksiyon ve hizmetlerini yapabilmeleri için lüzumlu, kontrol aletleri, vinç düzeni, tezgâh yağdanlığı ve benzeri malzemeleri,
m) Emtia: MKE Kurumu dışından tedarik edilip, üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmadan satılacak olan malları,
n) Emtia Ambarı: MKE Kurumu dışından tedarik edilip, üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmadan satılacak olan malların muhafaza edildiği yerleri,
o) Elden Çıkarılacak Stoklar ve Hurdalar Ambarı: Kurum birimlerinin üretim ve işletme faaliyetlerinde kullanım imkânı kalmayan stoklar, hurdalar ve ihracı yapılmış maddi duran varlıkların muhafaza edildiği yerleri,
ö) Fiktif Gümrük Ambarı / Antrepo: Yurt dışından tedarik edilen malzemelerin, gümrük işlemleri tamamlanıp, ihtiyaç sahibi birime sevk edilinceye kadar muhafaza edildiği yerleri,
p) Fire: Bir imalâtta kullanılan malzemenin, imalât işlemi sonunda zorunlu olarak ortaya çıkan ve ekonomik değeri olmayan artıkları ile malzemede buharlaşma, katılaşma, nem kaybetme, sızma ve benzeri şekillerde ortaya çıkan kayıpları,
r) Geçici Kabul: Göz muayenesi yapılmış ve açık ayıbı bulunmayan ancak kesin kabul muayenesi sonucuna göre veya belirli bir süre denendikten sonra alınacak sonuca göre kesin girişi yapılacak olan malzemelerin tesellüm ambarına geçici olarak konulmasını,
s) Genel Müdür: Teşekkül Genel Müdürünü
ş) Giyim Eşyası ve Koruyucu Malzeme: Personele, yasa ya da toplu iş sözleşmeleri gereğince, işin gereği olarak verilen iş elbisesi, ayakkabı, çizme, havlu, baret, bot, üniforma ve benzeri giyim eşyaları ile koruyucu malzemeleri,
t) Hammadde / İlk Madde: Mekanik, kimyasal veya başka bir metotla şekli, bazen içeriği değiştirilerek mamul yapımında kullanılan ve ürünün bünyesinde yer alan maddeleri,
u) İade; Üretim, işletme ve yatırım faaliyetleri çerçevesinde ambardan alınıp, ihtiyaçtan fazla olduğu için kullanılmayan malların ambara geri verilmesini,
ü) İkame Malzeme: Teknik nitelik ve standartları birbiri yerine kullanmaya elverişli malzemeleri,
v) İkmal Seviyesi / Termin Partileri: Malın üretim ve hizmetlerde kullanım ve satış seyri, asgarî ve kritik stok seviyeleri, iç ve dış piyasa şartları ve tedarik veya üretim süreleri ve benzeri faktörler göz önünde tutularak belirlenen ve malın yeniden tedariki için esas olacak seviyeyi,
y) İşletme Tüketim Malzemesi: İşletme faaliyetleri için gerekli olan enerji, buhar,basınçlı hava ve benzeri üretimlerde kullanılan ve kullanılmasıyla teknik niteliğini kaybeden yakıtlar, yağlar, elektrotlar, üstüpü ve benzeri malzemeleri,
z) Kesin Kabul: Kesin kabul süresi içinde yapılan kontrol, deneme ve muayeneden sonra siparişe uygunluğu tespit olunan malzemelerin ambarlara girişini,
aa) Kodlandırma: Kesin kabulü yapılmış olan hammadde, emtia ve malzemeler ile üretilmiş ara mamul ve mamullerin çıkışına kadar, özelliklerine ve bir yerleştirme plânına göre tanzim, tertip ve tasnifine yardımcı olmak üzere numaralandırılmasını,
bb) Konsinye Mal: Mülkiyeti devredilmeksizin satılmak üzere, firmalar tarafından Kurum’a veya Kurum tarafından firmalara gönderilmiş malları,
cc) Konsinye Mallar Ambarı: Mülkiyeti devredilmeksizin satılmak üzere MKE Kurumu’na gönderilmiş malların muhafaza edildiği yerleri,
çç) Kritik Stok Seviyesi: Önceden saptanan tedarik veya üretim sürelerinin uzaması halinde, malın ambar mevcudunun sıfıra inmemesi için asgarî stok seviyesine eklenen toleransı,
dd) Kısmî Komple: Mekanik, elektrik veya başka teknik bir sistem içinde belirli bir fonksiyonu yerine getirecek tarzda imal edilmiş pompa, motor, tapa, ayna ve benzeri üretim parçalarını,
ee) Mamul: Önceden belirlenmiş şekil ve vasıfta satılmak veya kullanılmak üzere imal edilmiş ürünleri,
ff) Mamul Ambarı: Kurum birimleri tarafından imal edilmiş malların muhafaza edildiği yerleri,
gg) Malzeme: Mamul üretiminde veya işletme faaliyetlerinde kullanılan işlenmiş maddeleri.
ğğ) Merkez Teşkilatı: Teşekkül merkezindeki birimleri,
hh) MKE/Kurum/Teşekkül: Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatlarını,
ıı) Ret Ambarı: MKE Kurumu dışından tedarik edilen ancak, kalite kontrolü sonucunda şartnamesine uygun bulunmayan hammadde veya malzemelerin, satıcısına iade edilinceye kadar muhafaza edildiği yerleri,
ii Sayım: Ambarlarda mevcut malların nicelik ve niteliklerinin kayıtlara uygun olup olmadığının tespiti amacı ile yapılan işlemleri,
jj) Sondaj Sayımı: Yıl içerisinde, belirsiz zamanlarda, ambarlarda bulunan ve tercihen kritik malların fiilî miktarları ile ambar stok kartlarındaki kayıtlı miktarlarının birbirine eşit olup olmadığının saptanması amacıyla yapılan sayımı,
kk) Talî Hasıla / Yan Ürün: Bir mal üretilirken ortaya çıkan ve başka bir mamulün bünyesinde veya kendi başına kullanılabilen çıktıları,
ll) Taşra Teşkilatı: Teşekkül merkezi dışındaki işletme/fabrika müdürlüklerini,
mm) Tedarik Süresi: Malın alım işlemine geçilmesinden, ambar giriş işlemlerinin tamamlanmasına kadar geçen süreyi,
nn) Tesellüm Ambarı: Malzeme ambarına girecek malzemenin, muayene, tesellüm ve diğer işleml erinin tamamlanıp, ambara girişi yapılıncaya kadar muhafaza edildiği yerleri,
oo) Yardımcı Malzeme: İmalâtta kullanılan, fakat mamulün esas bünyesine girmeyen malzemeleri,
öö) Yarı Mamul: Bir esas üretim masraf yerinde imâli henüz tamamlanmamış malzeme veya üretim parçaları ile esas üretim masraf yerlerinde imalatı tamamlanmış ancak, Milli Savunma Bakanlığı tarafından kontrol edildikten sonra mamul ambarı kayıtlarına alınacak olan ve fiilen mamul ambarlarında muhafaza edilen üretimleri,
pp) Yatırım Malı: Kurum birimlerinin yatırım faaliyetlerinde kullanılmak üzere tedarik edilmiş malları,
rr) Yatırım Malları Ambarı: Kurum birimlerinin yatırım faaliyetlerinde kullanılmak üzere tedarik edilmiş mallar ile masraf yerlerinden iade olunan maddi duran varlıkların muhafaza edildiği yerleri,
ss) Yedek Parça: Üretim ve hizmetlerde kullanılan tezgâh ve cihazların yenilenmesi, onarımı ve bakımı için gerekli metal yataklar, rulmanlar, contalar, pistonlar ve benzeri malzemeleri,
şş) Yıl Sonu Sayımı: Ambarda bulunan malzemelerin, 31 Aralık günündeki mevcutlarının ve durumlarının tespiti için yapılan sayımı,
tt) Yönetim Kurulu: Teşekkül Yönetim Kurulunu,
uu) Hurda Malzeme; üretim sırasında ortaya çıkan kırpıntı, arayiş, döküntüler ile normal çalışma süresini doldurması, kullanım veya muhafaza sürelerinin sona ermesi veya muhafaza şartlarının aksaması nedeniyle ya da teknolojinin gelişmesi karşısında tip, kapasite ve mahiyeti itibariyle kullanım imkanı kalmayan, kullanımında ekonomik fayda temin edilmesi mümkün olmayan, kullanımında tehlike olan yahut esas amacında kullanım imkanı kalmayan hammadde malzeme, yedek parçalar, tezgah, aparat, tesisat, muharrik ve müteharrik araç gereçler ile herhangi bir amaçla kullanımının yasaklanması sebebiyle imhası veya güvenli bir şekilde muhafaza edilmesi gereken madde ve varlıkları
ifade eder.
Madde 5 – İlkeler
(1) Bu Yönerge, MKE Kurumunun ambarlarında bulunan malların tesellümü, ambarlanması, muhafazası, ihtiyaç yerlerine verilmesi, kayıt, takip ve sayım işlemlerini kolaylaştırmak ve hızlandırmak, uygulamaların merkez ve taşra birimlerinde aynı şekilde ve işbirliği içinde yapılmasını sağlamak, gereksiz stok birikimine meydan vermemek, ilkelerini hedefler.
Madde 6 – Sorumluluk, kontrol, rapor verme ve değişiklik esasları
(1) Bu Yönerge hükümlerinin uygulanmasından tüm birim amirleri, uygulamanın izlenmesinden Malî İşler Dairesi Başkanlığı sorumludur.
(2) Yönerge hükümlerinin gereğince uygulanıp uygulanmadığı Teftiş Kurulu Başkanlığınca denetlenir, gerektiğinde Genel Müdüre sunulmak üzere rapor düzenlenir. Müfettişler ile birim amirleri bu Yönergenin geliştirilmesine ilişkin olarak da ayrıca rapor verebilirler.
(3) Bu Yönerge ile ilgili olarak, uygulamalar ile teknik gelişmeler ve ihtiyaçlar göz önüne alınarak, Teftiş Kurulu Başkanlığı ile birim amirlerinin teklifi üzerine, İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığının koordinesinde hazırlanan değişiklik teklifleri, Genel Müdürün Olur’una sunulur.
(4) Bu Yönerge eki belgelerde, dış mevzuatın ve hizmet ihtiyaçlarının zorunlu kıldığı değişiklikler, Genel Müdür onayı ile yapılır.
Madde 7 – Dağıtım ve kullanma esasları
(1) Bu Yönerge gizli olmayıp, tüm Kurum birimlerine dağıtılır.
İKİNCİ BÖLÜM — Ambarlar ve Ambar İşlemleri
Madde 8 – Ambarlar
(1) Ambarlar, birimin özelliği ve ihtiyaçları dikkate alınarak "MKE Kurumu - Hesap Plânı"na göre oluşturulur ve malzeme ambarı, ara mamul ambarı, mamul ambarı, emtia ambarı, elden çıkarılacak stoklar ve hurdalar ambarı, konsinye mallar ambarı, ve benzeri olarak isimlendirilir.
Madde 9 – Ambar işlemleri
(1) Ambar işlemleri, ambarların her birinde kendi özelliklerine göre ve ayrı ayrı olmak üzere, malların ambara girişi, ambarlanması, bakımı ve muhafazası, ambardan çıkışı, ambar kayıtları, stok kontrolü, sayımı, devir ve teslim işlemleri ile ambarların emniyeti, donanımı ve bakımı işlemlerinden meydana gelir.
Madde 10 – Ambarların açılış ve kapanışı
(1) Ambarların açılış ve kapanışı aşağıda belirtilmiştir :
a) Mesai saatleri içerisinde ambardan malzeme alınması gerektiğinde, ambar şefi veya görevlendireceği ambar memurları tarafından açılır. Mesai bitiminde aynı görevliler tarafından kapatılır, kilitlenip, mühürlenir ve anahtarlar nöbetçi memurluğuna teslim edilir.
b) Mesai saatleri dışında ambardan malzeme alınması gerektiğinde ihtiyaç sahibi kısmın sorumlu elemanı, nöbetçi memuru ve bir koruma ve güvenlik memuru ile birlikte ambarlar açılarak ihtiyaç duyulan malzeme, anılan üç kişi tarafından düzenlenecek bir tutanakla alınır. Tutanağın birinci nüshası ambar servisine gönderilir, ikinci nüshası Nöbet Defterine eklenir.
c) Ambarların açılışı sırasında kilitler ve mühürler kontrol edilir. Kilidin açık ve mührün bozuk olduğu saptandığında durum bir tutanakla belgelendirilerek, derhal birim amirinebildirilir. Yapılan inceleme sonucunda kayıp tespit edildiğinde, bu Yönergenin 27 nci maddesinde belirtilen işlemler yapılır.
ç) Kuruluşun sahasında bulunan fiktif gümrük ambarlarının / antrepoların açılıp, kapanması, ilgili dış ve iç mevzuatta belirtildiği şekilde yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Ambara Giriş İşlemleri
Madde 11 – Satın alınan malların ambara girişi
(1) MKE Kurumu dışından tedarik edilen malların ambara girişi geçici kabul ve kesin kabul aşamalarından meydana gelir. Bu işlemler aşağıdaki esaslara göre yürütülür.
a) Geçici kabulü yapılarak tesellüm ambarına alınan mallara ait “Sevk İrsaliyesi”, aynı gün, alım birimine verilir. Geçici kabul muayenesi sırasında açık ayıbı veya noksanlığı bulunan mallar tesellüm edilmekle beraber, ayıp ve noksanlık durumu nakliyeci veya teslim edenin de imzasının bulunduğu bir tutanakla belgelendirilir ve bu tutanak derhal kalite kontrol ve satın alma birimlerine gönderilir.
1) MKE Hurda İşletmesi Müdürlüğüne bağlı Hurda Müdürlüklerinde; hurda malzeme taşıyan tedarik araçları, Malzeme Giriş Çıkış Kontrol Şefliğince mühür, branda, ip, tesellüm evrakları ile malzemenin radyasyon ve genel görünümünün kontrolünden sonra Yükleme Boşaltma Şefliğine gönderilir.
2) Tesellüm bilgileri kontrol edilen araç üzerindeki tüm hurda malzemelerin ağırlıkları aracın malzeme ile birlikte dolu ve boş tartımları yapılarak tespit edilir ve ilgili sahalardaki ambar yerlerine boşaltılır. Araçtaki son hurda malzemenin ağırlığı aracın boş tartısı alınarak tespit edilir ve geçici kabul aşaması başlatılır.
3) Teslim ve tesellüm evraklarında eksiklikler varsa tamamlatılır, malzemede ayıp, noksanlık veya radyasyon bulunması halinde, bu durum nakliyeci veya teslim edenin de imzasının bulunduğu bir tutanağa yazılır. Bu tutanak Hurda Tedarik Müdürlüğüne gönderilerek nakliye şartnamesi hükümleri uygulanır ve geçici kabul aşaması sonuçlandırılır.
b) Süresi içinde yapılan kontrol, deneme ve muayeneden sonra siparişe uygunluğu tespit olunan malzemelerin ambar giriş işleminin yapılabilmesi için "Hammadde ve Malzeme Ambarları Giriş Pusulası" (EK-1) düzenlenir.
1) MKE Hurda İşletmesine bağlı Hurda Müdürlüklerinde; geçici kabulü yapılan hurda malzemelerin Teslim ve Tesellüm Tutanağında belirtilen malzeme cinsleri ve tonajları üzerinden nihai kontrolü yapılır ve Malzeme Kabul Tutanağı düzenlenir. Nakliye Şartnamesi hükümlerine uygun olan hurda malzemelerin ambar giriş işleminin yapılabilmesi için, "Hammadde ve Malzeme Ambarları Giriş Pusulası" düzenlenir.
c) Giriş pusulası konusu malzemeler, Ticaret Müdürlüğü tarafından miktar olarak, Mali İşler Müdürlüğü tarafından miktar ve tutar olarak, ilgili “Stok Kartları”na (EK-2, 3) işlenerek işlem tamamlanır.
ç) Gerek geçici, gerekse kesin kabul işlemlerinin; sözleşmelerde belirtilen süreler içinde, sözleşmelerde ayrıca belirtilmemiş ise, Türk Ticaret Kanunundaki reklâmasyon süreleri ile Vergi Usul Kanununda belirtilen fatura düzenleme süresi içerisinde tamamlanması Ticaret / Tedarik Müdürlüğünce takip edilir.
d) Muayene, kabul ve giriş işlemleri tamamlanmamış malların kullanılmaması ve iyi korunması esastır.
Madde 12 – Mamul, ara mamul, arayiş, bozuk üretim ve tali hasılların ambara girişi
(1) Mamul, ara mamul, arayiş, bozuk üretim ve tali hasılların ambara girişi aşağıda belirtilmiştir :
a) Üretilen mamul ve ara mamuller ile üretim sırasında ortaya çıkan arayiş, bozuk üretim ve tali hasılların ambara girişi aşağıdaki esaslara göre yürütülür:
1) Mamullerin Ambara Girişi: Üretilen mamullerin ambara girişi; kalite kontrol muayene raporlarına dayanılarak düzenlenecek "Mamul Ambarları Giriş Belgesi" (EK-4) ile yapılır.
(a) MKE Hurda İşletmesine bağlı Hurda Müdürlüklerinde üretilen mamullerin ambara girişi; saha sorumlularının düzenleyeceği Üretim Fişi (EK-5), mamullerin ilgili sahalara boşaltıldığını belgeleyen “Tartım Fişi” (EK-6) ve ihtiyaç halinde düzenlenecek tutanağa istinaden "Mamul Ambarları Giriş Belgesi" ile yapılır.
2) Ara Mamullerin Ambara Girişi: Üretilen ara mamullerin ambara girişi; kalite kontrol muayene raporlarına dayanılarak düzenlenecek "İkmal Edilen Ara Mamul Bildirimi" (EK-7) ile yapılır.
(a) MKE Hurda İşletmesine bağlı Hurda Müdürlüklerinde üretilen ara mamullerin ambara girişi; saha sorumlularının düzenleyeceği Üretim Fişi, ara mamullerin ilgili sahalara boşaltıldığını belgeleyen “Tartım Fişi” ve ihtiyaç halinde düzenlenecek Tutanağa istinaden " İkmal Edilen Ara Mamul Bildirimi " ile yapılır.
3) Arayiş, Bozuk Üretim ve Tali Hasılların Ambara Girişi: Arayiş, bozuk üretim ve tali hasılların ambara girişi "Mamul Ambarları Giriş Belgesi" (EK-4) düzenlenerek yapılır.
b) Ambara alınan mamuller ve ara mamuller, Ticaret Müdürlüğü tarafından miktar olarak, ilgili “Mamul / Ara Mamul Ambarı Stok Kartı”na (EK-8), Mali İşler Müdürlüğü tarafından miktar ve tutar olarak, ilgili “Mamul Maddeler Ayrıntı Kartı” (EK-9) ve “Ara Mamuller Ayrıntı Kartı”na (EK-10) işlenerek işlem tamamlanır.
c) Mamul ambar girişi için Milli Savunma Bakanlığı kalite kontrol birimlerinden onay bekleyen üretim veya mallar, Milli Savunma Bakanlığı’na kalite kontrol için yapılan bildirime istinaden, “MSB Onayı Bekleyen Üretim ve Mallar Ambarı” na alınır ve bunların kaydı için; Ticaret Müdürlüğünce (EK-2), Mali İşler Müdürlüğünce (EK-3) ambar stok kartları kullanılır. Yarı mamuller hesabında kayıtlı bulunan bu mallar, Milli Savunma Bakanlığı kalite kontrol birimlerinden uygun raporu alındıktan sonra, "Mamul Ambarları Giriş Belgesi" (EK-4) ile Mamuller hesabına intikal ettirilir.
Madde 13 – Aktarma suretiyle ambara giriş
(1) Aktarma suretiyle ambara giriş aşağıda belirtilmiştir:
a) Aktarma işlemi, ihtiyaç sahibi birimce gönderilen "Malzeme Tedarik Teklif Mektubu" veya yazılı talep üzerine, "Sevk İrsaliyesi" (EK-11) ile yapılır.
b) Malı alan birim "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası" düzenleyerek malın girişini yapar.
Madde 14 – Ambara iade edilen mallar ve maddi duran varlıklar ile muhtelif faaliyetlerden elde edilen hurdaların ambara girişi
(1) Ambara iade edilen mallar ve maddi duran varlıklar ile muhtelif faaliyetlerden elde edilen hurdaların ambara girişi aşağıda belirtilmiştir :
a) Bir maliyet döneminde üretim ve işletme ihtiyaçları için ambardan çekilmiş; ilk madde, malzeme, ara mamuller ile test için ambardan çekilmiş mamullerden maliyet dönemi içerisinde kullanılmayan ve / veya artanlar, bu malları alan birim veya alt birimler tarafından düzenlenecek "Ambara Direkt İlk Madde ve Malzeme İade Pusulası" (EK-12/A) ve Ambara Endirekt Malzeme İade Pusulası (EK-12/B) “Ambara Ara Mamul İade Pusulası” (EK-13) ve “Ambara Mamul ve Emtia İade Pusulası” (EK-14 ile, cari dönem veya yıl içerisinde kullanılmayacak olup, ileriki dönem veya yıllarda tekrar maddi duran varlık olarak kullanılabilecek olan maddi duran varlıklar ise, demirbaş memurları tarafından düzenlenecek "Ambara Maddi Duran Varlık İade Formu" (EK-15), ambara iade edilir.
b) İade suretiyle ambara alınan ilk madde ve malzemeler, yarı mamuller ve maddi duran varlıklar gerektiğinde kalite kontrol muayenesine tabi tutulur. Ancak satıştan iade gelen mamul ve emtiaların kalite kontrol muayenesi mutlaka yapılır.
c) İnşaat ve tesisat onarımları, bina yıkımları, demontaj işleri sırasında ortaya çıkan ve ekonomik değeri olan mal ve hurdalar ile ihraç işlemine tabi tutulmuş maddi duran varlık hurdalarının ambara girişi "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası" ile yapılır.
Madde 15 – Hibe alınan veya numune yahut konsinye olarak gelen malların ambara girişi
(1) MKE Kurumu birimlerine hibe yoluyla gelen mallar için, geliş yeri, sebebi, malın nitelikleri ve miktarını belirten bir tutanak düzenlenir. Hibe alınan mallar, bu tutanağa dayanılarak düzenlenecek “Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası” ile ambara kayıtlanır.
(2) Numune olarak gelen mallar için tutanak düzenlenmez. Bunlar “Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası” ile ambara kaydedilip, bekletilmeksizin “Malzeme Alma Senedi” ile ilgili birime verilir.
(3) Konsinye olarak gelen mallar, mal sahibinin gönderdiği sevk irsaliyesine istinaden, Bilançonun Nazım Hesaplar bölümünde açılacak “Konsinye Mallar - Konsinye Mallardan Alacaklılar” hesaplarına bağlı stok kartlarına kaydedilir.
Madde 16 – Buluntu malların ambara girişi
(1) MKE Kurumu birimlerinin sınırları içerisinde mevcut olup, araştırmalar sonucunda ambar hesap veya kartlarında kaydı bulunmadığı anlaşılan mallar için bir tutanak düzenlenir. Bu tutanağa dayanılarak düzenlenecek "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası", “Ara Mamul İkmal Bildirimi” ve “Mamul Ambarı Giriş Belgesi” ile buluntu mallar ambara kayıtlanır.
Madde 17 – Sayım fazlalarının ambara girişi
(1) Sayım fazlalarının ambara girişi aşağıda belirtilmiştir :
a) Yıl içerisinde yapılan sondaj sayımlarında ortaya çıkan fazlalıklar, yapılan incelemelerden sonra düzenlenecek tutanaklara istinaden tanzim edilecek; "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası", “Ara Mamul İkmal Bildirimi” ve “Mamul Ambarı Giriş Belgesi” düzenlenerek ambar kayıtlarına alınır.
b) Yıl sonunda yapılan sayımlarda ortaya çıkan fazlalıklar için "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası", “Ara Mamul İkmal Bildirimi” ve “Mamul Ambarı Giriş Belgesi” düzenlenmez, malın yeni yıldaki devir miktarına, “Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgesi”ne dayanılarak fazlalık miktarınca ilâve yapılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Kodlandırma ve Ambarlama
Madde 18 – Kodlandırma
(1) Ambarda bulunan hammadde, malzeme, emtia, ara mamul ve mamuller "NATO Malzeme Kodlandırma Sistemi" esasına göre kodlandırılır.
Madde 19 – Ambarlama esasları
(1) Ambarlamanın etkin bir şekilde gerçekleştirilebilmesi için aşağıda belirtilen esaslara uyulur:
a) Malzemeler mümkün olduğunca orijinal ambalâjları açılmadan muhafaza edilir.
b) Ambardan yapılacak sevkiyatta, fizikî olarak "ilk giren ilk çıkar" ilkesine mutlaka uyulur.
c) Açık havadan, ışıktan, sıcaklıktan, nemden etkilenecek malzemeler kesinlikle kapalı ambarda muhafaza edilir.
ç) Kullanım süreli malzemelerin ambarlanmasında ve kullanılmasında kullanım sürelerinin aşılmamasına dikkat edilir,
d) Kalite güvence birimince gönderilecek listelere göre malzemelerin üzerine "Bozunabilen Malzeme" etiket veya plakaları konulur ve listelerde belirtilen zamanlarda bunların periyodik muayeneleri yaptırılır.
e) Bozulma, kırılma, dökülme, fire verme ve benzeri suretle değeri düşen mallar derhal üst makamlara bildirilir ve bunların ambardan çıkarılması sağlanır.
f) Üretim, işletme, yatırım ve sosyal amaçlı malzemeler birbirine karıştırılmaz, çok sarf olunan malzemeler bir arada ve sevk edilmesi kolay bir yerde bulundurulur.
g) Lâstik ve kauçuk malzemeler ambalâjları içinde, yağsız, ışıksız ve havalandırması uygun yerlerde depolanır.
ğ) Patlayıcı maddelerin depolanmasında ilgili mevzuat esaslarına uyulur.
h) Yanıcı, yakıcı ve parlayıcı malzemeler ayrı ayrı yerlerde ve teknik emniyet kurallarına uygun şekilde muhafaza edilir.
ı) Kimyasal maddeler teknik özelliklerine uygun şekilde depolanır.
i) Malzemeler plânlı bir şekilde yerleştirilerek saha kullanımı asgarîye indirilir,
j) Malzemelerin ambarlara yerleştirilmesinde, sık sık yerlerinin değiştirilmesine gerek duyulmayacak şekilde hareket edilir.
k) İstiflemede ambalâj ve zemin dayanıklılığına dikkat edilir.
l) Yangın söndürme ve emniyet cihazları görünebilir ve kolayca ulaşılabilir yerlere konulur.
m) Ambarlardaki malzemeler için tanıtıcı "Malzeme Göz Kartı" (EK-16) düzenlenir ve malzemelerin üzerine veya yanına asılır.
n) Malzemeler, sayım, bakım ve muayene işlemleri kolaylıkla yapılacak şekilde yerleştirilir,
o) Periyodik olarak yer ve pozisyon değişiklikleri, yağlama, bakım, temizleme, kurutma, havalandırma gerektiren malzemelerle ilgili işlemler talimat şeklinde malın yanına asılır ve bakım işlemlerinin yapıldığı ambar sorumlularınca kaydedilip, üst makamlara bildirilir.
ö) Ambardaki diğer malzemelere karışmaması için; muayenesi yapılmamış veya kabul muayenesi olumlu sonuçlandığı halde giriş işlemi tamamlanmamış malzemeler ambarın "Tesellüm Ambarı" olarak ayrılmış bölümünde, reddedilmiş malzemeler ise “Ret Ambarı” olarak ayrılmış bölümünde muhafaza edilir,
p) Muayenesi yapılmamış veya kabul muayenesi olumlu sonuçlandığı halde giriş işlemi tamamlanmamış yahut reddedilmiş malzemelerin üzerlerine cins, miktar, kafile numarası, geliş tarihi, kabul, ret, bekleme durumlarını gösteren etiket ve plâkalar yerleştirilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM — Ambardan Çıkış İşlemleri
Madde 20 – Sarf veya kullanım için ambardan çıkış
(1) Sarf ve kullanım için ambardan çıkış aşağıda belirtilmiştir :
a) Direkt ilk madde ve malzemelerin ambardan çıkışı "Ambardan Direkt İlk Madde ve Malzeme Alma Formu" (EK-17), endirekt malzemelerin ambardan çıkışı "Malzeme Alma Senedi" (EK-18), ara mamullerin ambardan çıkışı "Ara Mamul Alma Senedi" (EK-19), maddi duran varlık olarak kullanılacak malların ambardan çıkışı “Maddi Duran Varlıklar Alma Formu” (EK-20) ile yapılır. Belirtilen belgeler verilmeden hiçbir şekilde malzeme veya mallar ambar dışına çıkarılamaz.
(1) MKE Hurda İşletmesine bağlı Hurda Müdürlüklerinde; hurda malzemenin yığınlar halinde olması veya tartılarak üretime tabi tutulmasının mümkün olmaması sebepleriyle, ilk madde ve malzemelerin kesilmesi veya Ömrünü Tamamlamış Araç (ÖTA) tesisinde ayrıştırılması sonucunda, ay sonlarında düzenlenecek tartım fişlerindeki mamul malzeme miktarı için Üretim ve Bakım Onarım Kısım Müdürlüğünce Ambardan Direkt İlk Madde ve Malzeme Alma Formu düzenlenerek Ambar Şefliğine verilir.
b) Malzeme çıkış belgelerinde yetkili amirin imzasının bulunması şarttır. Usulüne uygun olarak düzenlenmeyen belgeler işleme konulmaz ve belgelerde silinti, kazıntı yapılmaz.
Madde 21 – Satış için ambardan çıkış
(1) MKE Kurumu ambarlarındaki mamul, emtia ve diğer malların satış için çıkışları "Sevk İrsaliyesi" ile yapılır.
Madde 22 – Aktarma suretiyle ambardan çıkış
(1) İhtiyaç sahibi Kurum birimlerinin "Malzeme Tedarik Teklif Mektubu" veya yazılı talebi üzerine, bu birimlere gönderilen ilk madde ve malzeme, ara mamul ve mamuller, "Sevk İrsaliyesi" ne dayanılarak ambardan çıkarılır.
(2) Alıcıların yazılı satın alma talebine istinaden, başlangıçta ilk madde ve malzeme olarak tedarik edilmekle birlikte emtia olarak satılması da mümkün olabilecek ve ilk madde ve malzeme grubunda kayıtlı bir malzemenin, Kurumumuz satış organlarınca; söz konusu malzemenin miktarıda belirtilerek, satılması yönünde Genel Müdür’den alınacak Olur’a istinaden düzenlenecek “Emtia Ambarına Transfer formu (EK-21) ile ilk madde ve malzeme ambarından çıkışı ve emtia ambarına girişi yapılır.
(3) MKE Hurda İşletmesi ve Hurda Müdürlüklerinde satışa sunulmak üzere yada ilk madde malzeme olarak ambar kayıtlarına alınan hurda malzemelerin gerektiği hallerde; İlk madde ve malzeme ambarından emtia ambarına, emtia ambarından ilk madde ve malzeme ambarına, ara mamul ambarından mamul ambarına transferi ile malzeme gruplarınınkendi içinde aktarımı ve Maddi Duran Varlık olarak kullanılabilecek durumdaki hurda malzemelerin sair çıkış işlemleri için “Stoklar Arası Transfer Formu” (EK-22) düzenlenir.
Madde 23 – Kayıttan düşme
(1) Ambarlarda bulunan ilk madde ve malzemeler ile mamul, ara mamul, emtia ve diğer malların fiziksel veya kimyasal sebeplerle kullanılma veya satış niteliklerini kaybetmesi, Ölçüler Ayar Kanunu ve Yönetmeliğindeki hadler dahilinde fire vermesi veya miktar yahut kıymetlerinin düşmesi sebebiyle ambardan çıkarılması aşağıdaki esaslara göre yapılır:
a) Ambarda bulunan ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ara mamul, emtia ve diğer mallardan kayıtlı değerlerinde eksilme meydana geldiği tahmin veya Kalite Güvence birimince tespit olunanlar, aşağıdaki kurullar tarafından incelenir.
1) Genel Müdürlükte;
Başkan: Pazarlama ve İhracat Dairesi Başkanı
Üye-1 Silah Pazarlama ve Poligon Şubesi Müdürü,
Üye-2 Silah Pazarlama ve Poligon Şubesi Müdürlüğünden/ Şube Müdür Yardımcısı / Uzman/ şef
Üye-3: İdarî Hizmetler Dairesi Başkanlığından bir şube müdürü / uzman / şef, Üye-4: Malî İşler Dairesi Başkanlığından bir şube müdürü / uzman / şef,
Üye 5: İkmal Dairesi Başkanlığından İç Alım Şubesi Müdürü / uzman / şef,
Üye 6 : Üretim Yönetimi ve Mühendislik Hizmetleri Dairesi Başkanlığından/ Kalite Sistem Şubesi Müdürü/ uzman / şef,
2) Taşra Teşkilâtında;
Başkan: Fabrika / işletme müdürü (teknik) yardımcısı, merkez dışındaki hurda müdürü,
Üye-1: Mali İşler Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / işletme muhasebesi uzmanı veya şefi.
Üye-2: Ticaret / Tedarik/ Pazarlama / Hurda Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / ambar uzmanı veya şefi.
Üye-3: Mühendislik Hizmetleri Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / başmühendis / mühendis.
Üye-4: Üretim Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / başmühendis / mühendis.
b) Üretim ve / veya Mühendislik Hizmetleri Müdürlüklerinin bulunmadığı birimlerde; yukarıdaki 3. ve 4. üyeler, malzemeleri tanıyan elemanlar arasından birim amiri tarafından belirlenir. Gerektiğinde başkan dahil tek sayıya ulaşılmak koşulu ile anılan komisyonlara, konunun uzmanı kişiler de üye yapılabilir.
c) Bu inceleme sonunda, değer düşüşünün olup olmadığı, varsa düşüş miktarı ve sebepleri tespit edilerek rapora bağlanır.
ç Bu tespitleri müteakiben Vergi Usul Kanunu gereğince yapılması gereken işlemler, Mali İşler ve Ticaret Müdürlükleri ile birlikte ikmal edilir.
d) Maliye Bakanlığı takdir komisyonlarınca, değeri düşen mallar için belirlenecek;
1) 15 (on beş) cari brüt asgarî ücret tutarı dahil, bu tutara kadar olan değer düşüşleri fabrika, işletme veya bölge müdürünün
2) 15 (on beş) cari brüt asgarî ücret tutarından fazla ve 30 (otuz) cari brüt asgarî ücret tutarı dahil, bu tutara kadar olan değer düşüşleri, birimin bağlı bulunduğu Genel Müdür Yardımcısının Oluru ile,
3) 30 (otuz) cari brüt asgarî ücret tutarından fazla ve 60 (altmış) cari brüt asgarî ücret tutarı dahil, bu tutara kadar olan değer düşüşleri, Genel Müdürün Oluru ile,
4) 60 (altmış) cari brüt asgarî ücret tutarından fazla olan değer düşüşleri, Yönetim Kurulu Kararı ile,
söz konusu malın kayıt kıymetinden düşülür.
e Bu mallardan;
1) Hiçbir şekilde kullanılamayacak olanlar, ambarların bağlı bulunduğu birim amiri tarafından en az üç kişiden oluşturulacak bir kurul huzurunda, patlayıcı maddeler ile patlayıcı özelliğe sahip av malzemelerinin yok edilmesine ilişkin dış ve iç mevzuatta belirtilen usul ve esaslara da ayrıca uyulmak suretiyle, gerektiği şekilde imha edilir ve durum bir tutanakla belgelendirilir.Tutanak daha sonra birim amirine tasdik ettirilir ve bu belgeye dayanılarak kayıttan düşme işlemi yapılır.
2) Hurda malzeme olarak satılabilecek veya üretimlerde ilk madde malzeme olarak kullanılabilecek olanlar, kayıtlı bulundukları karttan çıkarılarak " İlk Madde ve Malzeme" veya "Elden Çıkarılacak Stoklar ve Hurdalar" stok kartlarına nakledilir.
Bu işlemler, yukarıda belirtilen kurul raporuna dayanılarak yapılır.
3) "Elden Çıkarılacak Stoklar ve Hurdalar" stok kartlarına kayıtlanan mallar, vakit geçirilmeksizin Hurda İşletmesi Müdürlüğüne gönderilir.
Madde 24 – Hibe veya hediye edilen malların ambardan çıkışı
(1) Yönetim Kurulu veya vereceği yetkiye göre Genel Müdür tarafından çeşitli sebeplere bağlı olarak hibe veya hediye edilen malzeme, mamul veya emtianın ambardan çıkışı, hibe veya hediyeye dair karar yada olura dayanılarak düzenlenecek "Sevk İrsaliyesi" ile yapılır.
Madde 25 – Ödünç veya fason imalâta verilen malların ambardan çıkışı
(1) Ödünç veya fason imalâta verilen malların ambardan çıkışı aşağıda belirtilmiştir :
a) Ödünç veya fason imalât yaptırılmak üzere üçüncü kişilere verilen malzeme yada mallar, bu amaçla düzenlenecek "Sevk İrsaliyesi"ne dayanılarak kayıtlı bulundukları stok kartlarından çıkarılarak, "Ödünç veya İmalâta Verilen Malzeme" stok kartlarına aktarılır.
b) Ödünç veya fason imalâta verilen mal yada malzemeler geri geldiğinde, düzenlenecek olan "Hammadde ve Malzeme Ambar Giriş Pusulası" ile gelen malın niteliğine göre ilgili ambar stok kartlarına kayıtlanır.
Madde 26 – Numune olarak verilen malların ambardan çıkışı
(1) Geri alınmamak üzere numune olarak verilen malzeme veya mamuller, bu amaçla düzenlenecek "Sevk İrsaliyesi" ile ambardan çıkarılır.
Madde 27 – Kayıp veya sayım noksanlarının ambardan çıkışı
Kayıp veya sayım noksanlarının ambardan çıkışı aşağıda belirtilmiştir :
a) Sayım yada incelemeler sonucunda ambarda bulunmadığı saptanan malzeme veya mamuller için ambar görevlileri veya diğer ilgililerce ön araştırma yapılıp, tutanak veya rapor düzenlenir ve durum birim amirine bildirilir.
b) Farklar birim amiri tarafından sayımı yapanlara tekrar inceletilir.
c) Bu ikinci inceleme sonucunda kişisel sorumluluk bulunduğu hususunda kuşkular mevcut ise, Teftiş Kurulu Başkanlığından inceleme talep edilir.
ç) Bu çalışmaların sonucuna göre ortaya çıkacak karar yada talimata dayanılarak kayıp veya sayım noksanı malzeme veya malların ambardan çıkışı yapılır.
ALTINCI BÖLÜM — Ambar Kayıtları ve Sayımlar
Madde 28 – Ambar kayıt işlemleri
(1) Ambar giriş ve çıkış işlemleri, bu Yönerge eki formülerler ile kayıt ve takip edilir. Formülerlere malzemenin stok kod numarası, cinsi, nitelik ve nicelikleri mutlaka yazılır.
(2) Ambara giren veya çıkan malzeme, mamul, emtia, ve diğer mallara ait her türlü giriş ve çıkış belgeleri en geç üç gün içerisinde mali işler birimine verilir.
(3) 0cak-Mart, Nisan-Haziran ve Temmuz-Eylûl dönemlerindeki ambar giriş ve çıkışlarını gösterir "Ambar Mizanları" (EK-23) ambar personelince hazırlanarak, Nisan, Temmuz, ve Ekim aylarının, en geç, onuncu gününe kadar mali işler birimlerine verilir. Aynı zamanda ticaret ve mali işler birimleri arasında sağlanacak olan mutabakat bir tutanakla belgelendirilir.
Madde 29 – Sayımlar
(1) Yıl sonu sayımı: Yıl sonu sayım sonuçlarının bilanço günü çalışma saati sonundaki durumu göstermesi asıldır.
(2) Yıl sonu sayımına başlanılmadan önce aşağıdaki hususlar yerine getirilir.
a) Tesellüm ambarında bulunan malların, kesin kabul ve giriş işlemleri tamamlanır.
b) Partiler halinde teslim alınmasında teknik ve ekonomik zorunluluk bulunanlar hariç, tedarikler 30 Kasım tarihine kadar sonuçlandırılarak, ambar girişleri yapılır.
c) 1-31 Aralık tarihleri arasında tedarik talebinde bulunulmaması asıldır. Ancak çok acil ihtiyaçlar birim amirinin onayı ile karşılanabilir.
ç) Ambardan karşılanacak Aralık ayı ilk madde ve malzeme ihtiyaçları, sayımın başlama tarihinden önce ve en geç 7 Aralık tarihine kadar ambardan çekilir. Bu tarihten sonra doğacak çok acil malzeme ve yedek parça ihtiyaçları birim amirinin onayı olmadan karşılanmaz.
d) Kasım ayı sonu itibariyle, atölyelerde mevcut ve üretim sürecine girmemiş hammadde ve malzemelerin miktarları tespit edilir. Aralık ayı ihtiyaçları saptanırken bu mevcutlar göz önüne alınır. İhtiyaçtan fazla olduğu anlaşılanlar, sayımlar başlamadan önce ambara iade edilir.
e) Yıl içinde ambarlar ve atölyelerden ödünç veya imâlata verilmiş olup, henüz geri alınmamış mallar ile konsinyaterlerdeki mamuller için ilgili kişi veya kuruluş ile mutabakat çalışmaları sonuçlandırılır.
(3) Sayımlar aşağıda belirtilen kişi ve ekipler tarafından plânlanır, uygulanır ve denetlenir.
a) Sayım Amirleri; sayılacak malların cinslerine göre; Merkezde ilgili daire başkanları, taşrada fabrika, işletme, veya merkez dışındaki şube müdürleri, hurda müdürleri veya görevlendirdiği yardımcısıdır. Sayım amirleri, sayımı yapacak ekiplerin şef ve yardımcıları ile sayım kontrolörlerini seçerler. Sayım programlarını düzenletir, onaylarlar ve yürürlüğe koyarlar. Sayım sırasında meydana gelebilecek aksaklıkların giderilmesine yönelik nihai kararı verirler.
b) Sayım Ekipleri; her ekip, bir ekip şefi ve en az iki yardımcıdan oluşturulur. Ekip şefi ve yardımcıları, sayılacak malları tanıyan, daimi pozisyonlu personel arasından seçilir. Özellikle yarı ve ara mamul sayımlarını yapacak ekiplerde, işletme muhasebesi servisinden bir eleman görevlendirilir.
c). Sayım İşçileri; sayım ekipleri emrinde, ölçme, tartma, sayma, aktarma ve benzeri işleri yapacak ve tercihen idari ve sosyal işler servisinden, yoksa diğer servislerden seçilecek, bu konuda deneyimli işçilerdir.
ç) Sayım Kontrolörleri: Merkezde ; Koruma ve Güvenlik Şubesi Müdürü, fabrika, işletme veya merkez dışındaki şube / hurda müdürlüklerinde idari işler müdür veya kısım müdürleri sayım başkontrolörleridir. Bunlardan başka, daimi kadrolu personel arasından yeterli sayıda sayım kontrolörü seçilir. Sayım kontrolörleri kendi aralarında yapacakları görev bölümüne göre, sayım süresince, her gün en az bir defa her sayım ekibinin çalışmasını kontrol ederler, saptadıkları aksaklıkların giderilmesi için gerekli tedbirleri alırlar ve çözümlenemeyen aksaklıklar olursa, durumu yazılı olarak sayım amirine bildirirler.
(4) Sayımlar aşağıda belirtilen esaslara göre yürütülür.
a) Sayımlar onaylanmış programlara göre yürütülür ve sayım amirinin emri olmadan durdurulmaz. Sayım programında; sayılacak malların bulundukları yerlerin liste, plân veya krokileri, bu yerlerdeki sayımın başlayacağı ve biteceği tarih ve saatler, sayım ekip şef ve yardımcılarının, sayım işçilerinin ve sayım kontrolörlerinin adları belirtilir.
b) Sayımlar sayılacak malların alım, satım ve kullanımında esas tutulan ölçülere göre yapılır. Yurt dışından veya yurt içinden tedarik olunan mallardan orijinal ambalâjı bozulmamış olan ve miktarı üzerinde yazılı bulunanların miktarları, sayıma esas tutulabilir.
c) Kitlelerinin büyüklüğü ve aktarılmalarının sakıncalı olması nedeniyle normal ölçme ve tartma araçlarıyla miktarlarının saptanmasına imkân bulunmayan malların miktarı, tahmin yoluyla tespit edilir. Tahminin dayandığı teknik yöntem ve hesaplamalar bir tutanakla belgelendirilir ve tutanak "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgesi"ne (EK-24) eklenir. Miktarları tahmin yoluyla saptanan mallar, MKE Hurda İşletmesinde bulunan hurda malzemeler hariç, en geç iki yılda bir, stok miktarı uygun bir seviyede iken, fiilî sayıma tabi tutulur.
ç) Atölyelerde işlenmekte olan yarı mamullerin miktarı teknik tahminlere göre saptanır.
d) Birim dışına ödünç veya imâlat için verilmiş mallar ile konsinyaterlerdeki mamuller, mevcutlar arasında gösterilir ve bunlarla ilgili mutabakat yazıları "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgesi”ne eklenir.
e) Yıl sonunda imalâttan artan malzemeler, 31 Aralık tarihi itibariyle, usulünce ambara iade edilir ve bunlar malzeme gruplarına göre ambar mevcuduna dahil edilir.
f) Sayımları yapılmış ve fiilî mevcutları "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgesi"ne kayıtlanmış malların miktarlarında, yıl sonuna kadarki sürede meydana gelen değişmeler için, “Çizelge" üzerine gerekli açıklama notları yazılır.
g) Ambarlarda mevcut, fakat mülkiyeti MKE Kurumu’na ait olmayan mallar sayılmakla beraber, "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgesi”ne dahil edilmez. Bunlar ayrı bir tutanakla belgelendirilir.
ğ) Sayımlar sırasında ambar servisi elemanları sayım organlarına gerekli yardımı yapar ve "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelge"lerini, sayımın usulüne uygun yapıldığını belirtmek üzere, sayılan malların koruyucusu sıfatıyla imzalar.
h) "Ambar Sayım ve Kayıt Karşılaştırma Çizelgeleri" birim amiri tarafından onaylanır ve en geç izleyen yılın Ocak ayı sonuna kadar Malî İşler Dairesi Başkanlığına gönderilir.
ı) Sondaj Sayımları: Sondaj sayımları, birim amirince oluşturulacak bir ekip tarafından, en az 3 aylık dönemler itibariyle yapılır ve saptanan sonuçlara göre gerekli tedbirler düşünülüp uygulanır.
i) Sayım Sonuçlarına Göre Yapılacak İşlemler: Yıl sonu ve sondaj sayımları sonucunda; ambarlardaki malların fiilî mevcutları ile kayıtlı miktarları arasında noksanlık veya fazlalık yahut malların fiziksel veya kimyasal yapılarında, teknik şartname istekleri bakımından uygunsuzluk ya da ambarlama esasları yönünden aksaklıklar saptandığında bu Yönergenin 17 nci, 19 uncu, 23 üncü ve 27 nci maddeleri esaslarına göre gerekli işlemler yerine getirilir.
YEDİNCİ BÖLÜM — Stok Kontrolü
Madde 30 – Tedariki istenilen malzemenin stoklardan araştırılması
(1) Tedariki talep edilen malzemelerle ilgili olarak alım organlarınca yapılacak, malzemenin ambarda mevcudunun bulunup bulunmadığı yönündeki inceleme talepleri, derhal ve ayrıntılı şekilde yapılacak incelemeden sonra miktar, geliş yılı, markası ve diğer özellikleri inceleme ve talep belgelerine not edilip imzalanmak suretiyle yerine getirilir.
Madde 31 – Stok seviyeleri
(1) Ambarda bulunan malzemelerin stok seviyeleri; malzemenin devir sürati ve tedarik süresi hesaplanmak, bunun yanı sıra İşletme Bütçesi değerleri ve teknik tahminler yapılmak suretiyle tespit edilir. Alım, ambar, üretim plânlama ve satış birimleri, stok kontrol faaliyetleri ile ilgili olarak aşağıdaki hususları yerine getirmek zorundadır:
a) Yokluğunda, üretim, işletme ve satış faaliyetlerini kesintiye uğratacak veya kısmen dahi olsa aksatacak olan ve bu itibarla ambarda bulunmasında yarar görülen malzeme, ara mamul, mamul ve emtianın azamî, asgarî ve kritik stok seviyelerinin saptanması ve takibi esastır. Ancak üretim, işletme ve satış faaliyetlerini durduracak veya aksatacak nitelik taşımayan ve mahalli piyasadan her an temini mümkün malzeme ve malların sadece asgarî stok seviyeleri tespit ve takip edilir.
b) Azamî, asgarî ve kritik stok seviyeleri ile ikmal seviyelerinin tespiti, kontrolü ve gerektiğinde değiştirilmesi ;
1) Merkez teşkilatında;
Başkan: Pazarlama ve İhracat Dairesi Başkanlığı Silâh Pazarlama ve Poligon Şubesi Müdürü,
Üye-1: İdarî Hizmetler Dairesi Başkanlığından bir şube müdürü / uzman / şef, Üye-2: Malî İşler Dairesi Başkanlığından bir şube müdürü / uzman / şef,
Üye-3: İkmal Dairesi Başkanlığından İç Alım Şubesi Müdürü / uzman / şef,
2) Taşra teşkilâtında;
Başkan: Fabrika / işletme müdürü (teknik) yardımcısı, veya merkez dışındaki hurda müdürü.
Üye-1: Mühendislik Hizmetleri Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / başmühendis / mühendis.
Üye-2: Ticaret / Tedarik/ Pazarlama / Hurda Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / ambar uzmanı / ambar şefi.
Üye-3: Üretim Müdürlüğünden; müdür / kısım müdürü / başmühendis / mühendis. Tarafından yapılır.
c) Üretim ve / veya Mühendislik Hizmetleri Müdürlüklerinin bulunmadığı birimlerde; yukarıdaki 3. ve 4. üyeler, malzemeleri tanıyan elemanlar arasından birim amiri tarafından belirlenir.
ç) Bu kurullarca hazırlanan seviyelere göre saptanmış malzeme cetvelleri, Merkezde Pazarlama ve İhracat Dairesi Başkanı, taşrada birim amirleri tarafından onaylandıktan sonra uygulamaya konulur.
d) Uygulamadan, bünyelerinde alım, satış ve ambar servisleri bulunan alt birim müdürleri sorumludur.
e) Azamî, asgarî ve kritik stok seviyeleri, ambar şefliğince "Stok Kartları" ile "Malzeme Göz Kartları"na işlenir. İhtiyaç yerlerince talep edilip ambardan verilen malzemeler stok kartlarından düşülürken, malzemenin azamî, asgarî ve kritik stok seviyeleri, stok kartları üzerinden gözlenir.
f) Kart miktarları asgarî stok seviyesine düşen ilk madde ve malzemeler, kritik işletme malzemeleri ile mamul ve emtiaya ait listeler, azamî 15 (on beş) günde bir, ticaret, mühendislik hizmetleri ve pazarlama birimlerine bildirilir.
g) Stok seviyeleri, teknolojik, ticarî, ekonomik ve benzeri sebepler göz önünde tutularak, yıl içinde ihtiyaç doğduğunda ve her yıl başında gözden geçirilir.
Madde 32 – İhtiyaç fazlası ve hareketsiz malzemelere ilişkin işlemler
(1) İhtiyaç fazlası ve hareketsiz malzemelere ilişkin işlemler aşağıda belirtilmiştir:
a) MKE Kurumu merkez ve taşra teşkilâtılarında kullanılma ve satış imkânı bulunmayan veya mevcuduna göre çok az kullanılan, yahut ambarda beklemesinden dolayı niteliklerini kaybedecek olan malzemeler yıl sonu sayımı sırasında tespit edilerek "Hareketsiz ve İhtiyaç Fazlası Malzeme Çizelgesi"ne dökülür.
b) Çizelgeye dahil edilen mallar için, bu Yönergenin 23 ncü maddesinde belirtilen kayıttan düşme işlemleri ikmal edilir. Bilahare bu malzemeler Hurda İşletmesi Müdürlüğüne gönderilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM — Ambar Personelinin Görev ve Sorumlulukları
Madde 33 – Ambar personelinin görev ve sorumlulukları
(1) Ambar personeli;
a) Sorumlu oldukları ambarlara belgesiz giriş yapmamak ve ambardan belgesiz malzeme vermemek,
b) Malzeme ve malların, bu Yönergenin 19 uncu maddesinde belirtilen esaslara göre ambarlanmasını ve muhafazasını sağlamak,
c) Maliyet devreleri başında kayıtlarla mevcutları kontrol etmek, malzeme ve malların her an sayılabilir halde bulundurulmasını ve sayımların kolay bir şekilde yapılmasını sağlamak,
ç) Ambarlarda her türlü emniyet tedbirlerini almak ve ambarların daima temiz ve düzenli tutulmasını temin etmek,
d) Ambar işlemlerinde kullanılan belgeleri düzenlemek ve / veya tekemmül ettirmek,
Görevlerini yerine getirmekle yükümlü ve Kurum mallarının korunması ve emniyet altında bulundurulması için gerekli düzenleme ve önlemlerin alınmasından, bağlı bulundukları alt birim ve birim amirleri ile birlikte sorumludur.
Madde 34 – Devir ve teslim
(1) Devir ve teslim aşağıda belirtilmiştir :
a) Kurum birimlerinden emeklilik, istifa ve diğer sebeplerden dolayı ayrılacak olan veya MKE Kurumu bünyesinde görev yeri değişen personel, sorumluluğu altındaki ambarları, birim amiri tarafından gösterilecek kimselere devir ve teslim eder.
b) Devir ve teslim işlemleri yapılmadan sorumluluğunda ambar bulunan personelin MKE Kurumu ile ilişkisi kesilmez.
c) Devir ve teslim işlemlerini yapmadan ayrılanlar, birim amirinin tayin edeceği devir ve teslim kurulu tarafından tespit edilen her türlü zarar ve ziyandan sorumlu tutulur.
ç) Devir ve teslim süresi en fazla on beş gündür.
d) Sorumluluğunda ambar bulunan personelin vefatı halinde devir ve teslim işlemleri, vefat edenin bir üst amirinin başkanlığında oluşturulacak kurul tarafından yerine getirilir.
e) Devir ve teslim işlemleri sırasında ambarlardaki malzemelerde kayıp veya hasar tespit edildiğinde, bu Yönergenin 27 nci maddesi esaslarına göre hareket edilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM — Yürürlükten Kaldırılan Mevzuat, Yürürlük, Yürütme
Madde 35 – Yürürlükten kaldırılan mevzuat
(1) Bu Yönergenin yürürlüğe girmesi ile; 08/03/2005 tarihli Makam Olur’u ile kabul edilen Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğü Stoklar ve Ambarlar Yönergesi yürürlükten kaldırılmıştır.
Madde 36 – Yürürlük
(1) Bu Yönerge, 05/10/2012 tarihli Makam Olur’u ile yürürlüğe girer.
Madde 37 – Yürütme
(1) Bu Yönerge hükümlerini Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürü yürütür.