7/4776 Ticari İşletme Rehni Sicili Tüzüğü
- Tür
- Tüzük
- Resmi Gazete
- 21.08.1972 / Sayı 14283
- Yürürlük
- 21.08.1972
- Son değişiklik
- 18.12.1991 · R.G. 21085
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Tüzükler, Ticaret Mevzuatı
Adalet ve Ticaret Bakanlıklarınca hazırlanmış ve Danıştay’ca incelenmiş olan ilişik «Ticarî İşletme Rehni Sicili Hakkında Tüzük» ün yürürlüğe konulması; 21/7/1971 tarih ve 1447 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre, Bakanlar Kurulunca 25/7/1972 tarihinde kararlaştırılmıştır.
Ticarî İşletme Rehni Sicili Hakkında Tüzük
BİRİNCİ BÖLÜM
Madde 1 – Kapsam
Ticarî işletme rehninin ticaret veya esnaf ve sanat siciline tescili ve sicil memurluğunca yapılacak diğer işlemler bu Tüzükte gösterilmiştir.
Madde 2 – Ticarî işletme rehni sicilini tutan merciler
Ticari işletme rehni sicili, ticaret siciline kayıtlı olanlar için ticaret sicilinde, esnaf ve sanat siciline kayıtlı olanlar için esnaf ve sanat sicilinde tutulur.
Madde 3 – Sicil defteri
Ticarî işletme rehninin kaydı için üç bölümlü bir sicil defteri tutulur.
Birinci bölüme rehinler tarih sırası ile kaydedilir. İkinci ve üçüncü bölümler fihrist bölümleridir.
İkinci bölüm, rehni veren gerçek kişi ise soyadının, tüzel kişi ise ünvanının; üçüncü bölüm, rehin alacaklısı gerçek kişi ise soyadının, tüzel kişi ise unvanının ilk harfine göre tutulur.
Madde 4 – Sicilin aleniliği
Ticari işletme rehni sicili alenidir. Herkes sicilde bir kayıt bulunup bulunmadığı ve varsa mahiyeti hakkında, sözlü veya yazılı bilgi verilmesini sicil memurundan isteyebilir.
İKİNCİ BÖLÜM — Sicile kayıt
Madde 5 – Kaydın yapılması
Ticari işletme rehni, noterce düzenlenen ticarî işletme rehni sözleşmesinin, düzenlenmesi tarihinden itibaren on gün içinde ilgililerden birisi tarafından ibraz edilerek yazılı tescil talebinde bulunulması halinde, ticarî işletmenin kayıtlı bulunduğu ticaret veya esnaf ve sanat siciline kaydolunur.
Madde 6 – Rehnin diğer sicillere bildirilmesi
Ticaret veya esnaf ve sanat sicili memuru, tescilden hemen sonra tesis edilen rehin hakkında;
a) Ticarî işletmenin üzerinde faaliyet gösterdiği gayrimenkul işletme sahibine ait ise bu gayrimenkulün tapu kütüğündeki beyanlar hanesine işlenmek üzere tapu sicil muhafızlığı veya memurluğuna,
b) Ferdî markalar ile lisanslar ve ihtira beratları gibi sınaî haklar üzerine tesis edilmiş ise Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca tutulan sicile işlenmek üzere sözü edilen Bakanlığa,
c) Maden işletmesi üzerine tesis edilmiş ise maden siciline işlenmek üzere Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığına,
d) Motorlu araçlar üzerine tesis edilmiş ise motorlu araçlar siciline işlenmek üzere ilgili trafik dairesine,
e) Gemiler, ticari işletmenin rehne dahil unsurları arasında bulunduğu takdirde, gemi siciline işlenmek üzere geminin bağlı bulunduğu sicile,
yazı ile bilgi verir.
Rehne dahil münferit unsurlardan bazıları veya tamamı üzerindeki rehnin kalkması, sicil bölgesinin değişmesi, sicil üzerinde değişiklikler yapılması, sicildeki hataların düzeltilmesi ve kayıt silinmesi hallerinde de durum, bu müesseselere aynı şekilde bildirilir.
Madde 7 – Sicil bölgesinin değişmesi
Rehinin, ticari işletmesini sicil bölgesinin dışında bir yere nakletmesi halinde, ticaret sicili veya esnaf ve sanat sicili memuru, rehin kaydının bir örneğini, işletmenin nakledildiği yerdeki ticaret veya esnaf ve sanat siciline işlenmek üzere bu yerdeki ilgili sicil memurluğuna gönderir.
Madde 8 – Değişikliklerin kaydı
Sicil üzerinde, maddî hata dışında herhangi bir değişiklik yapılabilmesi için, alacaklının yazılı muvafakati şarttır.
İşletme rehnine dahil münferit unsurların alacaklıların muvafakatıyla başkalarıyla değiştirilmesi hallerinde meydana gelen değişiklikler, önceden düzenlenmiş olan rehin sözleşmesine ekli listeye noter marifetiyle işlettirildikten sonra sicile işlenir.
Mahkeme veya icra ve iflâs dairelerinin bildirdiği değişiklikler, tarafların isteği olmaksızın sicile kaydedilir.
Madde 9 – Sicildeki hataların düzeltilmesi
Sicile kayıt düşürülürken, kayda esas teşkil eden belgelerden açıkça anlaşılan yazı veya hesap hatası yapılmışsa sicil memuru, bu maddi hatayı re'sen veya tarafların isteği üzerine düzeltir. Düzeltme sırasında, yanlış kelime veya rakam, yatay bir çizgi ile okunabilir şekilde çizilerek üstüne doğrusu yazılır. Sicil defterlerinin düşünceler hanesinde, düzeltmenin sebebi ve tarihi gösterilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Kaydın silinmesi
Madde 10 – Kayıt silmeyi gerektiren haller
Sicildeki rehin kaydı, aşağıdaki hallerde silinir:
a) Rehin alacaklısı, kaydın silinmesine yazılı olarak muvafakat etmişse,
b) Kesinleşmiş bir mahkeme hükmü ile işletme rehninin mevcut olmadığı veya ortadan kalktığı sabit olursa,
c) İşletme rehni, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla sona ermişse.
Madde 11 – Rehne dahil münferit unsurlardan bazılarının kaydının silinmesini gerektiren haller
Rehne dahil münferit unsurlardan bazılarının kaydı, aşağıdaki hallerde silinir:
a) Rehin alacaklısı, kaydın silinmesine yazılı olarak muvafakat etmişse,
b) Kesinleşmiş mahkeme hükmü ile bu unsurun rehne dahil bulunmadığı veya bu unsur üzerindeki rehnin kalktığı sabit olursa.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Sicil memurlarının bildirme görevi
Madde 12 – Kaydın ilgililere bildirilmesi
Sicil memuru, kayıt sırasında rehin alacaklısının veya vekilinin hazır bulunmadığı hallerde, kaydın tesisini rehin alacaklısına veya vekiline bildirir.
Madde 13 – Nakil isteminin bildirilmesi
Borçlunun, alacaklının muvafakatini belirtir bir belge ibraz etmeksizin, sicildeki kaydının başka bir sicil bölgesine naklini istemesi halinde, sicil memuru keyfiyeti derhal rehin alacaklısına bildirir.
Madde 14 – Sicilde sonradan tesis edilen kaydın öncekilere bildirilmesi
Sicil memuru, rehni kaydettikten sonra, aynı işletme veya bu işletmeye dahil unsurlardan bazıları üzerinde tesis edilecek olan daha sonraki rehinleri, önceki rehin alacaklılarına bildirir.
Madde 15 – Rehnin icra dairesine bildirilmesi
Ticarî işletmenin veya bu işletmelerde mevcut unsurların haczi sırasında, ticarî işletmenin bağlı bulunduğu ticaret veya esnaf ve sanat sicilinden borçulunun işletmesi veya işletmeye dahil münferit unsurları üzerinde rehin hakkı tesis edilip edilmediğini, haczi yapacak olan icra memurunun re’sen sorması halinde, sicil memuru gerekli bilgiyi derhal vermek zorundadır.
BEŞİNCİ BÖLÜM — Çeşitli hükümler
Madde 16 – Ticaret veya esnaf ve sanat siciline verilecek meşruhat
Ticarî işletme rehni sözleşmesini ticarî işletme relini siciline kaydeden sicil memuru, sicil esas defterinin tescili gerekli diğer haller sütununa işletme üzerinde rehin bulunduğuna dair meşruhat verir ve yanına ticarî işletme rehni sicil defterinde tesis olunan kayıt numarasını yazar.
Madde 17 – Tebliğ ve bildirme giderlerinin ödenmesi
Son değişiklik: 18.12.1991 · R.G. 21085 · 91/2474 Ticarî İşletme Rehni Sicili Tüzüğünde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Tüzük
Bu Tüzükte öngörülen tebliğler ve bildirmeler, giderleri ilgililerine ait olmak üzere, 7201 sayılı Tebliğat Kanununa göre yapılır.
Rehin tesisi sırasında, ilgilisinden tebliğ giderlerini karşılayacak miktarda para alınır, alınan miktar yetmezse tamamlattırılır. Rehnin son bulması halinde artan para varsa ilgilisine geri ödenir.
Gider karşılığını yatırmayanların işlemlerinde tebliğ ve bildirme yapılmaz.
Değişik fıkra: Ticarî İşletme Rehni Sicili Tüzüğünde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Tüzük (R.G.-18/12/1991/21085) m.1
ALTINCI BÖLÜM — Son hükümler
Madde 18 – Son hükümler
Bu Tüzük hükümlerine göre tutulması gereken defterler ile basılı kâğıtlar ve bunların kullanılış şekilleri, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içerisinde çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.
Geçici madde 1
Bu Tüzük gereğince tutulacak defterler ve basılı kâğıtlar, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlatılarak, sicil memurluklarına gönderilir.
Madde 19
1447 sayılı Ticarî İşletme Rehni Kanununun 21 inci maddesine dayanılarak hazırlanan ve Danıştayca incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri, Resmî Gazete ile yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 20
Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.