Tübitak Stratejik Ar-Ge Projelerini Destekleme Programı (1009 Programı) Uygulama Esasları
- Tür
- Tebliğ
- Tarih
- 14.01.2016
- Yürürlük
- 14.01.2016
- Son değişiklik
- 29.12.2025
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Tebliğler
BİRİNCİ BÖLÜM — Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Madde 1 – Amaç
(1) Bu Esasların amacı; stratejik önemi haiz konularda Ar-Ge çalışmaları ile giderilebilecek ihtiyaçların karşılanmasına yönelik, Stratejik Ar-Ge Projelerini Destekleme Programı kapsamındaki projelerin uygulama süreçlerine yönelik esasları düzenlemektir.
Madde 2 – Kapsam
(1) Bu Esaslar, Stratejik Ar-Ge Projelerini Destekleme Programı çerçevesinde TÜBİTAK tarafından desteklenen ve Merkez veya Enstitüler tarafından yürütülen Stratejik Ar-Ge projelerini kapsar.
Madde 3 – Dayanak
(1) Bu Esaslar, 278 sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanun'un 2 nci ve 4 üncü maddeleri ile TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usullere dayanılarak hazırlanmıştır.
Madde 4 – Tanımlar
(1) Bu Esaslarda geçen;
a) Araştırmacı: Yeni bilgi, buluş, ürün, süreç, yöntem ve sistemlerin tasarımı veya oluşturulmasında yer alan ve ilgili bilim ve/veya teknoloji alanında gerekli uzmanlığa sahip en az lisans mezunu kişileri,
b) Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge): Kültür, insan ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bunun yeni buluş, süreç, sistem ve uygulamalar tasarlamak üzere kullanılması için sistematik bir temelde yürütülen yaratıcı çalışmaları, ürün tasarımı veya yazılım faaliyetleri ile alanında bilimsel ve teknolojik gelişme sağlayan, bilimsel ve teknolojik bir belirsizliğe odaklanan, çıktıları özgün, deneysel, bilimsel ve teknik içerik taşıyan faaliyetleri,
c) Başkanlık: TÜBİTAK Başkanlığını,
ç) Bilim Kurulu: TÜBİTAK Bilim Kurulunu,
d) Birim: Merkez veya enstitülerde projelerle ilgili kayıt ve idari işleri yürütmekle görevli birimi,
e) Danışman: Projenin özel uzmanlık gerektiren konularından birinde hizmetinden yararlanılmak üzere geçici olarak görev alan araştırmacı veya uzmanı,
f) Fikri Mülkiyet Hakları: Kayıtlı veya tescilli olup olmadığına bakılmaksızın ve yine özel bir mevzuatla ve/veya haksız rekabet gibi genel hükümlerle korunan bilimsel, sınaî, edebi veya sanatsal alandaki tüm yasal hakları,
g) Fikri Ürün: Buluş, tasarım, entegre devre topografyası, eser, knovv-how ve teknik bilgi gibi özel bir mevzuatla ve/veya genel hükümlerle korunan her türlü zihinsel ürünü,
ğ) Gelişme Raporu: Proje Destekleme Sözleşmesinde belirtilen tarihlerde sunulan, dönemsel gelişmelerin izlenmesi amacıyla hazırlanan raporu,
h) İzleyici: Projenin sonuçlan uygulama süreci dahil olmak üzere projenin, öneri formuna ve Sözleşmeye uygun olarak yürütülüp yürütülmediğini Bilim Kurulu adına izlemek ve değerlendirmek amacıyla, proje yürütücüsü kuruluşlar ile müşteri kurumlarda inceleme yapmak üzere Bilim Kurulu tarafından görevlendirilen konusunda uzman kişi veya kişileri,
ı) Kurum Hissesi: Projenin yürütülmesi ve sonuçlandırılması aşamasında Kurumun imkanlarından faydalanılması karşılığı Proje maliyetine bağlı olarak TÜBİTAK tarafından hesaplanan ve Projenin fiilen yürütüldüğü Birimin Ar-Ge faaliyetlerinde kullanılmak üzere Proje Bütçesine dahil edilen tutarı,
i) Merkez veya Enstitü: TÜBİTAK Başkanlığa doğrudan bağlı merkez veya enstitüleri,
j) Müşteri Kurum (MK): Bakanlar Kurulu, Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu (BTYK), Yüksek Planlama Kurulu gibi üst düzey karar organları tarafından alınan kararlar doğrultusunda gerçekleştirilecek Stratejik Ar-Ge Projesinden sorumlu Kamu Kurumunu,
k) Öneri Formu: Proje detaylarının yer aldığı formu,
l) Özel Hesap: Kurum muhasebe birimi tarafından her bir proje ve/veya projeler için kamu bankalarında açılan hesabı,
m) Programı Yürüten Birim: TÜBİTAK Başkanlığınca programı yürütmekle görevlendirilen Destek Programları Başkanlığını,
n) Proje: Stratejik Ar-Ge Projelerine yönelik olarak yürütülecek süresi, kapsamı ve diğer detayları Öneri Formunda belirlenmiş Ar-Ge faaliyetlerini,
o) Proje Personeli: Proje yürütücüsü ile araştırmacı, yardımcı personel ve yerine göre danışmanlardan oluşan proje çalışanlarını,
ö) Proje Teşvik İkramiyesi (PTİ): Proje kapsamında ve projeye ilişkin hizmetlerde görev alan kamu kurum veya kuruluşlarının kadro veya pozisyonlarında bulunanlara, kadro veya pozisyonlarına bağlı olarak bir ayda ödenmekte olan tutarın yüzde 75'ini ve Bilim Kurulu tarafından her yıl belirlenen limitleri geçmemek kaydıyla proje sözleşmesinde belirlenerek ödenen tutarları,
p) Proje Yürütücüsü: PYK tarafından görevlendirilen, araştırmacı niteliklerini taşıyan kişiyi,
r) Proje Yürütücüsü Kuruluş (PYK): Proje hazırlama ve proje yürütme, beceri, deneyim ve altyapısına sahip; projenin yürütüldüğü Merkez veya Enstitüleri,
s) Sonuç Raporu: Proje bitiminde Bilim Kurulu'na sunulan proje sonuçlarına ilişkin raporu,
ş) Sözleşme: Desteklenmesine karar verilen proje için TÜBİTAK, PYK ve MK arasında imzalanan yazılı anlaşma ve eklerini,
t) Stratejik Ar-Ge Projesi: Bakanlar Kurulu, Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu, Yüksek Planlama Kurulu kararları, Kalkınma Planı veya Hükümet Programlarında yer alan stratejik ya da öncelikli olarak belirlenen alanlarda, Bilim Kurulu kararı ile TÜBİTAK tarafından desteklenen, Merkez veya Enstitülerde yürütülen projeleri,
u) TÜBİTAK: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunu,
ü) Yardımcı Personel: Proje yürütücüsünün veya araştırmacıların gözetimi altında projenin yürütülmesinde tam veya kısmi zamanlı, sürekli veya geçici olarak görev alan, işvereni kurum olan ve kesin raporda adı geçmeyen uzman, uzman yardımcısı, teknik eleman, teknisyen, laborant ve benzeri personeli,
v) Yetkili Amir: Merkezlerde merkez başkanı, Başkanlığa doğrudan bağlı enstitülerde enstitü müdürünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM — Projelerin Başvuru, Destek ve İzleme Süreci
Madde 5 – Başvuru
(1) Stratejik Ar-Ge Projelerini Destekleme Programı kapsamındaki projelere yönelik iş paketleri ve takvimi, hedeflenen çıktılarla harcama planı detaylarını içeren ve TÜBİTAK tarafından oluşturulan proje öneri formu, MK ve PYK tarafından hazırlanarak, MK tarafından Programı Yürüten Birime iletilir. Proje öneri formu Programı Yürüten Birim tarafından Bilim Kurulu gündemine alınmak üzere Başkanlığa sunulur.
Madde 6 – Projenin destek kararı ve sözleşme
(1) Bu Esaslar kapsamında önerilen projenin, destek kararı Bilim Kurulu'nca verilir. Bilim Kurulu'nun onayından sonra MK, PYK ve TÜBİTAK arasında sözleşme imzalanır. Proje sözleşmede belirtilen tarihte yürürlüğe girer.
(2) Sözleşmede; projenin destek miktarı, süresi, kapsamı, fikri mülkiyet haklan ve özel şartları ile diğer hususlar açıkça belirlenir.
Madde 7 – İzleme
(1) TÜBİTAK tarafından oluşturulan gelişme raporu formu, PYK tarafından hazırlanarak, MK görüşüyle birlikte Bilim Kuruluna sunulmak üzere, sözleşmede belirtilen tarihlerde Programı Yürüten Birime iletilir.
(2) Gelişme raporları, altışar aylık dönemlerde projenin gelişimini içerir.
(3) Bilim Kurulu projenin ilerlemesini takip etmek üzere izleyici atayabilir.
(4) İzleyici atanması durumunda Başkanlıkça izleyicilerle sözleşme imzalanır.
(5) Gelişme raporları, varsa izleyici görüşleri ile birlikte programı yürüten birim tarafından Bilim Kuruluna sunulur.
(6) Raporun Bilim Kurulunda kabulünden sonra bir sonraki döneme ilişkin ödenek TÜBİTAK'ın ilgili mali işler birimi tarafından aktarılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Proje Bütçesi ve Harcamalar
Madde 8 – Proje bütçesi
(1) Proje bütçesi, proje bedeli ve kurum hissesinden oluşur.
Madde 9 – Projenin bedeli
(1) Projenin bedeli aşağıdaki kalemler göz önüne alınarak hesaplanır:
a) Projenin gerektirdiği yeni araç, gereç, teçhizat için yapılacak harcamalar
b) Hizmet alımı harcamaları
c) Sarf malzemesi giderleri
ç) Projenin gerektirdiği yurt içi ve yurt dışı seyahat giderleri
ç) Kırtasiye, rapor hazırlama, yazışma, bilgiye erişme ve bilgi işlem gibi diğer giderler,
d) Noter masrafı, teminat mektubu, sigorta ve benzeri hizmetler ile transfer harcamaları,
e) Proje teşvik ikramiyesi
f) Projeyi yürütmek üzere geçici olarak istihdam edilecek proje personelinin kıdem tazminatı ve benzeri yükümlülükler dahil maliyeti
ğ) Projenin niteliği gereği varsa diğer giderler
Madde 10 – Kurum hissesi
Son değişiklik: 29.12.2025 · 77 Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunun 29/12/2025 Tarihli 77 Sayılı Yönetim Kurulu Kararı
(1) Kurum hissesi ödeneği, proje bütçesinin % 10’una kadar hesaplanır.
(2) Kurum hissesi, projenin fiilen yürütüldüğü birim yetkilisinin talebi üzerine Ar-Ge faaliyetlerinde kullanılabilir.
Değişik fıkra: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunun 29/12/2025 Tarihli 77 Sayılı Yönetim Kurulu Kararı (29/12/2025 - Resmi Gazete Dışı Kaynak)
Madde 11 – Personel giderleri
(1) Proje süresince görevlendirilecek PYK kadrolu personeli dışında proje süresince istihdam edilecek diğer personel ile yetkili amir arasında belirli süreli sözleşme imzalanır. Projede bu şekilde istihdam edilecek personele ödenecek ücret, PYK tarafından emsal personelinin ücretine (primler dahil) göre belirlenir. Proje kapsamında belirli süreli olarak istihdam edilecek personel ücretleri, çalışılan ay sonunda yasal kesintileri yapılarak ilgili kişilerin hesabına PYK tarafından ödenir. Bu şekilde çalıştırılan personele verilecek ücretler toplu iş sözleşmesi kapsamında olanlar için yürürlükte olan Toplu İş Sözleşmesi (TİS) ile tanınmış olan hakları kapsar. TİS kapsamı dışında olanların ücretleri ise proje bütçesinde ödeneği olmak kaydı ile sözleşmesinde belirlenir.
(2) Fazla çalışma karşılığı proje personeline ödenecek ücretler proje bütçesinden karşılanır.
(3) Proje bütçesinden yardımcı personel istihdamı yapılabilir.
(4) Proje personeline kadrolu olmak kaydıyla yardımcı personel dâhil PTİ ödemesi yapılır. PTİ bütçesi proje başlangıcında belirlenir ve hangi personele ne kadar PTİ ödemesi yapılacağı PYK'nin prim dağıtım yöntemine göre tespit edilir. Aylık PTİ ödemesi her yıl Bilim Kurulunca belirlenen limitler dahilinde yapılır ve PTİ ödemesi yapılırken yasal limitler dikkate alınır.
Madde 12 – Proje bütçesinin proje yürütücüsü kuruluşa aktarılması
(1) Proje bütçesinin ilk dönem ödeneği proje başlama tarihinde, diğer dönemlere ilişkin ödenekler gelişme raporunun Bilim Kurulu tarafından kabulünden sonra proje özel hesabına aktarılır.
Madde 13 – Muhasebe işlemleri
(1) Ödenek ve harcamalar TÜBİTAK tarafından hazırlanmış Transfer Takip Sistemine (TTS) kaydedilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Çeşitli ve Son Hükümler
Madde 14 – Proje değişiklik talepleri
(1) Projede kur farkı, öngörülmeyen harcama veya kapsam değişikliği kaynaklı ek ödenek talepleri ile ek süre ve kapsam değişikliği talepleri, gerekçeli olarak Bilim Kurulu'na sunulmak üzere PYK tarafından Programı Yürüten Birime iletilir. Talep, Bilim Kurulu tarafından karara bağlanır.
(2) Verilen ek süre Sözleşmede belirtilen proje bitiş tarihine eklenir.
Madde 15 – Durum değişiklikleri ve yaptırımlar
(1) Projenin öngörülen amaç, yöntem, kapsam ve çalışma programına uygun yürütülmediğinin veya projenin olumsuz bir duruma girdiğinin MK, proje izleyicileri, Başkanlık ve/veya Bilim Kurulu tarafından tespit edilmesi halinde Bilim Kurulu kararı ile proje durdurulur.
(2) Durdurma gerekçelerinin ortadan kalkması halinde PYK'nin Başkanlık'a başvurusu, Başvurunun Programı Yürüten Birim tarafından Bilim Kurulu'na sunulması ve Bilim Kurulu'nun kararı ile proje yeniden başlatılır.
(3) Durdurma işlemi sonrasında mücbir sebeplerle yürütülmesi olanaksız hale gelen proje Bilim Kurulu kararı ile yürürlükten kaldırılır.
(4) Durdurma işlemi sonrasında PYK'nin kusurları veya ihmalleri nedeniyle olumsuzluk saptanan ve yürütülemeyeceği anlaşılan ve/veya etiğe ilişkin esaslarda belirtilen kurallara aykırı davranışların yapıldığının MK, proje izleyicileri. Başkanlık ve/veya Bilim Kurulu tarafından tespit edilmesi halinde projeler Bilim Kurulu kararıyla iptal edilir.
(5) Durdurma kararı alınmadan da projeler Bilim Kurulu kararıyla yürürlükten kaldırılır veya iptal edilir.
Madde 16 – Fikri mülkiyet hakları
(1) Projelerin gerçekleştirilmesi sırasında veya sonucunda ortaya çıkan Fikri Ürün üzerindeki Fikri Mülkiyet Haklarının tamamı, ilgili proje sözleşmesinde aksine hüküm bulunmadığı hallerde TÜBİTAK'a aittir.
Madde 17 – Mali denetim
(1) Bu Esaslar kapsamında yapılan harcamalar PYK'nin tabi olduğu mevzuat kapsamında denetlenir.
Madde 18 – Proje sonu işlemleri
(1) PYK tarafından hazırlanan Sonuç Raporu Bilim Kurulu'na sunulmak üzere Programı Yürüten Birime iletilir ve Bilim Kurulu tarafından karara bağlanır, Başkanlık tarafından Müşteri Kurum'a bilgi verilir. Özel hesapta kalan tutar, PYK tarafından TÜBİTAK'a iade edilir.
Madde 19 – Hüküm bulunmayan haller
(1) Bu Esaslarda hüküm bulunmayan hallerde, "TÜBİTAK Kaynaklarından Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İle Özel Bütçeli İdarelere Proje Karşılığı Aktarılacak Tutarların Harcanması ve TÜBİTAK Tarafından Yürütülen Dış Destekli Projelerin Harcamalarının Gerçekleştirilmesine İlişkin Esas Ve Usuller" de yer alan hükümler ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Madde 20 – Gizlilik
(1) Proje ile ilgili bilgi ve belgelerin gizliliği esas olup, bu süreçte yer alan ilgililer bu gizliliğin ihlalinden sorumludur.
Madde 21 – Yürürlük
(1) Bu Esaslar, Bilim Kurulu tarafından kabul edildiği tarihte yürürlüğe girer.
Madde 22 – Yürütme
(1) Bu Esaslar TÜBİTAK Başkanı tarafından yürütülür.