Talimat (7269 Sayılı Kanuna Göre Kamulaştırılan Yerlerin Tesciline İlişkin Uygulama)
- Tür
- Tebliğ
- Tarih
- 18.08.1972
- Yürürlük
- 18.08.1972
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Tebliğler, Gayrimenkul Mevzuatı
Konu: 7269 sayılı Kanuna göre kamulaştırılan yerlerin tesciline ilişkin uygulama hk.
...... GRUP TAPU SİCİL MÜDÜRLÜĞÜNE
İlgi:4/8/1972 gün ve 647/16166 sayılı yazı.
İmar ve İskan Bakanlığından alınan ilgi yazıda; afet bölgelerinde kamulaştırılan yerlerin, 7269 sayılı Yasanın 21 nci hükmüne aykırı olarak ferağ şartının aynı yasanın 40. maddesinde zikir olunan banka ipoteğinin tesisinde istihkak sahibi afetzedenin ipoteğin kabulü hususunda beyanının, bazı tapu dairelerince aranmak istendiğine işaretle, ilgililere bu yolda gerekli direktifin verilmesi istenilmektedir.
Konun koyucu, 7269 sayılı Yasa uyarınca yapılacak tescillerde, işin önemine binaen bazı şekil şartlarından sarfınazar etmiştir. Tabii afet sebebiyle alınacak tedbirlerin önceliği bakımından bu kanuna konulan özel hükümlerle, uygulama yönünde 6830 sayılı Kanunda yer alan bir kısım formalite dışı bırakılmıştır.
Diğer taraftan; aynı Yasa, gerçek ve tüzel kişilere ait arazileri, afet sahalarında hasara uğrayan kısım ile hasara uğramayan kısımların Hazine namına yapılacak tescillerini iki ayrı bölümde mütalaa etmektedir.
Afet gören yerlerde hasara uğrayan kısımlar içinde bulunan gerçek ve tüzel kişilere ait taşınmaz mallarla yine aynı yerde üzerine bina yaptırılmak üzere İmar ve iskan Bakanlığınca tespit edilen taşınmaz malların tayin ve taktir olunacak bedellerine mukabil maliklerine kıymet belgesi verilmesi şartıyla, Hazine adına tescil ettirmeğe İmar ve İskan Bakanlığının yetkili bulunduğu 7269 sayılı Kanunun, 1051 sayılı Kanunla değişik, 17 nci maddesi hükmü icabıdır. Bu işlem mahiyeti itibariyle bir kamulaştırmadır.
Ancak, tabii afet sebebi ile alınacak tedbirlerin önceliği bakımından bu kanuna konulan özel hükümle uygulama yönünden 6830 sayılı kanun da yer alan kamulaştırma sisteminden ayrık tutulmuştur.
Bu itibarla; 1051 sayılı Kanunla değişik 7269 sayılı Kanunun 17 nci maddesi gereğince taktir ettirilen bedel mukabilinde alınacak bu yerlerin İmar ve İskan Bakanlığını temsile yetkili kuruluşların yazılı bildirişleri üzerine, maliklerinden ferağ şartı aranmaksızın, aynı Kanunun 21 nci maddesi uyarınca Hazine adına tescilinde bir sakınca yoktur.
Ne var ki, tescil sonucunun Medeni Kanunun 927 nci maddesi uyarınca kayden malik görünenin adresine tebliği gereklidir.
Kanunun ikinci kategorisinde mütalaa ettiği araziler ise 1 nci maddede açıklanan yerler, yani afet gören yerlerde kasara uğrayan kısımlar ile afet bölgesi içinde kalan gerçek ve tüzel kişilere ait ve yeniden kurulacak iskan yerleri ile mevcut iskan sahalarına yapılacak eklemeler için, İmar ve İskan Bakanlığı'nın lüzumlu göreceği arazilerdir.
Bunların kamulaştırma veya satın alma suretiyle mülkiyetinin Hazineye intikali mümkündür.
Yalnız burada nazarı dikkate alınacak hususlardan biri 21 nci maddede yazılı tüzel kişilere ait gayrimenkullerin bedelsiz olarak bunun dışında kalanlara ait gayrimenkullerin kamulaştırma ve satın alma suretiyle mülkiyetinin Hazine' ye intikal edeceğidir.
Bu durumda;
a) Kamulaştırma halinde, sadece kamulaştırma kararı örneğinin bağlanması yeterlidir. Kararın kesinleşip kesinleşmediği ile rızaya dayanmayanlar için ayrıca 6830 sayılı Kanunun 17 ve 19 uncu maddelerinde temas edilen yargıç kararı aranmaz.
b) Anlaşma halinde ise, 1051 sayılı Kanunla değişik 7269 sayılı Kanunun 21 nci maddesine istinaden İmar ve İskan Bakanlığı yetkili kuruluşunun bildirisi üzerine doğrudan doğruya Hazine namına tescili gerekir.
c) Özel İdare, Belediye ve Köy Tüzel Kişiliklerine ait gayrimenkullerin de aynı yetkili kuruluşların talebi veçhile Hazine namına tescili ve Kanunun amaçlarına tahsisi içinde söz konusu taşınmaz malların bir kamu hizmetine tahsis edilmediğinin bu kuruluşlardan alınacak belge ile tevsiki gerekir.
Aynı Yasa uyarınca, afetzedelere borçlandırılmak suretiyle verilip adlarına tescil edilecek gayrimenkullerin T. Emlak Kredi Bankası lehine (20) yıl müddetle 40 ncı madde hükmüne tevfikan tesis olunacak ipotek için anılan banka mektubuna bağlı olarak tevdi edilecek borçlanma senetleri yeterlidir. Ayrıca hak sahibi afetzedenin ipoteğin tesisi yolunda beyanının alınması gereği yoktur.
Bilgilerinizi ve gereğinin bu yolda ifası için grubunuza bağlı Tapu Sicil Muhafız ve Memurları ile grubunuz çevresindeki Kadastro ve Tapulama Müdürlüklerine bilgi verilmesini rica ederim.