KolayuyumGiriş yap

İthalatta Standartlara Uygunluk Denetimi Rehberi

Kılavuz

Tür
Kılavuz
Tarih
05.01.2026
Yürürlük
05.01.2026
Durum
Yürürlükte
Seri
Kılavuzlar, İthalat Mevzuatı

1. KAPSAM VE DAYANAK

Bu Rehber, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 455 inci maddesine, 5/3/2020 tarihli ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanununa, 14/9/2022 tarihli ve 6038 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararına ve 16/8/2023 tarihli ve 32281 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dış Ticarette Teknik Düzenlemeler Yönetmeliğine istinaden Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve yürütülen Araç Parçalarının İthalat Denetimi Tebliği kapsamında yer alan ürünlerin fiili denetimlerinin yapılması ve sonuçlandırılması usul ve esaslarının belirlenmesine yöneliktir.

Denetim rehberlerinde yer almayan hususlarla ilgili olarak, firma başvuruları neticesinde verilen talimatlar, aksi belirtilmediği sürece, münferit olmayıp aynı durumdaki diğer firmalar için de geçerlidir.

Rehber’de yer alan esas ve düzenlemeler Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler ile ilgili mevzuat kapsamı dışında anlanamaz ve yorumlanamaz.

2. İTHALAT DENETİMİ BAŞVURULARI

2.1 İthalatçı Firmanın Başvurusu

İthalat denetimi başvuruları Tebliğ’in Ek-1’inde yer alan “Denetime Tâbi Ürünler Listesi” kapsamında yer alan ürünler için, Gümrük Yönetmeliğinin 181 inci maddesinin dördüncü fıkrası çerçevesinde gümrük beyannamesinin tescili öncesinde yapılır.

Başvuruda Tebliğ’in 5 inci maddesinde yer alan düzenleme esastır. Buna göre, firma adına işlem yapmak üzere yetkilendirilen firma kullanıcısı, Bakanlık internet sayfasının “E-İmza Uygulamaları” kısmında yer alan “E-İmza Uygulamalarına Giriş” bölümünü kullanarak TAREKS üzerinden ithal partisine ilişkin verileri girerek başvurusunu yapar. Başvuru üzerine, TAREKS tarafından firmaya, sadece ilgili denetim birimi nezdindeki işlemlerini takip edebilmesi amacıyla bir başvuru numarası verilir.

2.2 Muafiyet ve İstisnalar

İthalat denetiminden muafiyet ve istisna tanınan başvuruların nitelikleri Tebliğ’in 6 ncı maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; A.TR belgesini haiz, Üretim Girdi Muafiyet Belgesini haiz, AQAP, GMP, Tip Onay veya İmalat Yeterlilik belgesini haiz, geri gelen eşya muhteviyatı, TSE markalı ürün girdisi ve 9/9/2009 tarihli, 2009/15481 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkındaki Kararın beşinci kısmında belirtilen, ürünler fiili denetimden muaftır.

Ancak, Tebliğ’in 6’ncı maddesinin son fıkrasına dayanarak, yapılacak değerlendirmede gerektiğinde A.TR, AQAP, GMP, Tip Onay veya İmalat Yeterlilik ve TSE markalı ürün girdisi belgesini haiz başvurular da fiili denetime yönlendirilebilir. Bu değerlendirmelerde, risk analizinin yanı sıra firmanın önceki başvurularında sunduğu belgeler üzerinde yapılan incelemenin sonuçları, ilgilisince düzenlenmemiş belge sunup sunmadığı ile iptal ve mükerrer başvuru yapıp yapmadığı gibi durumlar da dikkate alınır.

2.2.1. TSE Markalı Ürünlerin Bünyesinde Girdi Olarak Kullanılacak Ürünler

Firma tarafından üretilen TSE markalı ürünlerin bünyesinde girdi olarak kullanılacak ürünlerin ithalatında TSE’ye başvuru yapılır. Firma tarafından sunulan marka kullanım sözleşmesi, kapasite raporu, ürün bilgi ve belgeleri denetmen tarafından incelendikten sonra aşağıdaki tabloya uygun şekilde TSE Belge.net sistemde muafiyet belgesi tanımlanır ve söz konusu belge numarası TAREKS üzerinden yapılan başvurularda kullanılır.

Söz konusu tabloda,

- Firma Vergi Numarası: İthalatı yapan firma vergi numarası

- Firma Unvanı: İthalatı yapan firmanın unvanı

- Muafiyet Belgesi No’su: TSE tarafından verilen marka kullanım sözleşmesine istinaden düzenlenen muafiyet belgesinin numarası

- Muafiyet Belgesi Kapsamı GTİP’ler: TSE tarafından verilen muafiyet belgesinde hangi GTİP’lere muafiyet sağlandığı

- GTİP İçin Kapasite Raporunda Belirtilen Azami Miktar: Muafiyet belgesi kapsamında muafiyet sağlanan GTİP’lerden, firmanın kapasite raporuna istinaden muaf olarak ithal edilebilecek azami ürün miktarı

- Muafiyet Belgesi Başlangıç-Bitiş Tarihleri: Muafiyet belgesinin geçerli olduğu başlangıç ve bitiş tarihleri

bilgileri girilerek doldurulacaktır.

Tablo Örneği:

 

Sıra NoVergi NumarasıFirma UnvanıMuafiyet Belgesi No'suMuafiyet Belgesi Kapsamı GTİP'lerGTİP için Kapasite Raporunda Belirtilen Azami MiktarMuafiyet Belgesi Başlangıç ve Bitiş Tarihleri1123456789ABC Ltd. Şti.100250400*7211.23.20.10.0025001/01/2013-31/12/20137218.10.00.00.003203813.00.00.00.13180

* Örnek olarak verilmiştir. Gerçek muafiyet belgesi numarası formatı farklılık gösterebilir.

Firmanın muafiyet tanımlanan GTİP’ler için yapacağı müteakip muafiyet başvurularında, TAREKS tarafından yapılacak analiz sonucunda, ithal edilmek istenen ürüne ait GTİP’in TSE tarafından verilen marka kullanım sözleşmesi kapsamında olması ve başvuru tarihinin sözleşmenin geçerlilik tarihleri arasında olduğunun tespiti halinde TAREKS referans numarası doğrudan oluşturulur, aksi halde başvuru risk analizine yönlendirilir. Risk Analizi neticesinde fiili denetime yönlendirilen TSE markalı girdi muafiyeti başvurularında, firmanın muafiyet belgeleri kontrol edilir ve başvuru “TSE Markalı Üründe Girdi Muafiyeti” olarak sonuçlandırılır.

2.3 Başvuru Belgelerinin Sunulması

Yapılan her başvuru için Tebliğ Ek-2 birinci ve ikinci maddelerinde belirtilen belgelerin sisteme yüklenmesi gerekmektedir. Dokümanların başvuru günü dâhil yirmi iş günü içerisinde elektronik ortamda TAREKS’e eksiksiz olarak yüklenmesi gerekmektedir. Söz konusu dokümanların eksik olması durumunda ve firmanın bu başvuruyu devam ettirmek istemesi halinde sistem tarafından firmaya ek ilave süre verilecektir. Verilen süre dâhilinde gerekli belgelerin yüklenmemesi durumunda başvuru sistem tarafından “Ret: Belge Eksikliği” olarak sonuçlandırılacaktır. Ek-2’de belirtilen belgelerin eksikliği nedeniyle sistem tarafından “Ret: Belge Eksikliği” olarak sonuçlanan başvuruların yeniden denetime açılmak istenmesi halinde, sistem üzerinde bulunan ek süre talebi butonu aracılığıyla bir defaya mahsus başvurunun yeniden denetime açma işlemi gerçekleştirilebilecektir.

Kullanıcıların, TAREKS üzerinden yapmış olduğu başvuruların fiili denetime tâbi tutulması halinde yüklenmesi gereken belgelerin teknik bir sorun nedeniyle sisteme yüklenememesi durumunda, ilgili dokümanlar denetim birimine elden sunulur. Elden başvuru yapılması halinde başvuruya ilişkin belgeler vekâlet kapsamında olan yetkili kişilerce teslim edilebilecektir. Bu durumda, ithalatçı adına ilgili işlemleri yapmaya yetkili olduğunu gösterir vekâletnamenin sunulması gerekmektedir. Vekâletname sunulmayan durumlarda denetim işlemleri gerçekleştirilmeyecektir.

Aynı Gümrük Belgesi kapsamında bulunan ürünler için TAREKS üzerinden yapılan bir başvuruya dair sunulan başvuru dosyalarında;

• Birden fazla GTİP

• Aynı GTİP altında farklı cins, menşe, marka, model ürünler,

• İmalatçıları farklı ürünler,

olduğu durumlarda, her bir başvuru dosyası için gümrük belgesi, fatura, uygunluk beyanları gibi belgelerin ortak olması ve uygulanabilir olması hallerinde bu belgelerin TAREKS’e bir defa yüklenmesi yeterlidir.

3. DENETİM SÜREÇLERİ

Firma adına işlem yapmak üzere yetkilendirilen kullanıcının TAREKS üzerinden yapmış olduğu başvurunun fiili denetime yönlendirilmesi halinde denetim süreci başlar. Fiili denetim olarak adlandırılan ithalat denetim süreci, aşağıda sırasıyla belirtilen hususlardan birkaçını kapsayacak şekilde yapılır.

• Başvuru Bilgilerinin Kontrolü

• Kapsam Kontrolü

• Belge Kontrolü

• Fiziki Denetim

• Laboratuvar Testi

Öncelikle TAREKS başvuru bilgilerinin kontrol edilmesi sağlanır ve kapsam kontrolü yapılır. Ürünlerin ilgili mevzuatın kapsamında olduğunun anlaşılmasını müteakip, ürüne ait bilgi ve belgeler ilgili mevzuat çerçevesinde incelenir. TAREKS tarafından yapılan risk analizi sonucunda ürünler teste yönlendirilebilir. Denetim birimlerince ürünlerin riskli olduğuna dair bir şüphe hâsıl olması durumunda denetim bir üst denetim aşamasında değerlendirilebilir.

3.1 Başvuru Bilgilerinin Kontrolü

TAREKS başvurusunda beyan edilen bilgiler ile TAREKS üzerinden sunulan belgelerin tutarlılığı ilgili denetim birimince kontrol edilir. Başvuru bilgilerinin yanlış beyan edilmesi durumunda, başvurunun denetim birimi tarafından iptal edilerek sisteme yeniden başvuru yapılması gerekmektedir. Ancak, marka ve modelin sehven sisteme yanlış beyan edilmesi durumlarında, ilgili denetim birimi ile görüşülerek gerekli düzenlemeler başvuru iptal edilmeden sistem üzerinden gerçekleştirilebilecektir.

3.2 Kapsam Kontrolü

TAREKS tarafından fiili denetime yönlendirilen başvurularda, ürünün ilgili teknik mevzuat kapsamında olup olmadığı kontrol edilir. Kapsam dışı olduğu tespit edilen ürünlere ilişkin başvurular, “Kapsam Dışı: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır.

Firma yetkilisi tarafından TAREKS üzerinden kapsam dışı olarak beyan edilen ürünlerin ilk ithalatında ürün fiili denetime yönlendirilir, kapsam dışı olduğu tespit edilen ürünlerin ithalatı “Kapsam Dışı: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır. Daha önce denetim neticesinde kapsam dışı olduğu tespit edilen ürünlerin müteakip ithalatında ürünlerin fiili denetime yönlendirilip yönlendirilmeyeceği risk analizine göre tespit edilir.

3.3 Başvuru Belgelerinin Kontrolü

Başvuru konusu ürünlerin teknik mevzuatına uygunluğunun tespit edilebilmesini teminen, firma tarafından sunulan bilgi ve belgeler kontrol edilir.

Belgelerin Türkçe sunulması esastır. Ancak İngilizce dilinde sunulan belgeler de kabul edilmektedir. Gerekli görülmesi halinde belgelerin noter onaylı tercümeleri de talep edilebilecektir.

3.4 Fiziki Denetim

Denetimlerde varsa öncelikle yurt içi zorunlu standartlar dikkate alınır. Yurt içi zorunlu uygulamada olan standart daha sonra zorunlu uygulamaya alınmayan bir versiyon ile güncellense dahi deneyler zorunlu standarda göre yapılır. Zorunlu standardın tadil olması halinde Resmi Gazete’de tadilin duyurusu yapılıncaya kadar geçecek süre zarfında mağduriyet oluşmaması amacıyla ithalatçının talebi halinde standardın tadilinde yer alan lehte hükümler uygulanabilecektir.

Yurt içinde zorunlu uygulamada olmayan standartlara yönelik denetimlerde standardın güncel versiyonu dikkate alınır.

Fiziki denetim esnasında ürünlerin yapı ve özellikleri itibarıyla incelenerek, tespit edilen hususlara ilişkin detayların Ek-1’de yer alan Fiziki Denetim ve Numune Alma Tutanağına işlenmesi gerekmektedir.

Fiziki denetime yönlendirilen başvurularda gümrüklü sahada yapılan denetim ve numune alımı esnasında denetime eşlik eden kişiler, ithalatçı adına ilgili işlemleri yapmaya yetkili olduğunu gösterir vekâletnameyi sunmakla yükümlüdür. Geçerli vekâletname sunulmayan durumlarda denetim işlemleri gerçekleştirilmeyecektir.

Fiziki denetim gerçekleştirilecek ürünler için denetim birimiyle yapılacak tüm görüşmelerin sistem üzerinden ilerletilmesi gerekmektedir. Belirlenen fiziki denetim saatinde firma yetkililerinin bulunmaması, ürünlerin hazır olmaması hallerinde, denetim programı başvuru tarihi göz önünde bulundurulmaksızın yeniden hazırlanacaktır. Ürünlerin denetim sahasında bulunmaması halinde ise başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlanacaktır.

Fiziki denetim sırasında ürüne ait fotoğrafların çekilmesi ve gerekli durumlarda kullanılmak üzere arşivlenmesi gerekmektedir.

Güvenliğinden gerekçeli olacak şekilde ciddi şüphe duyulan ürünler laboratuvara teste gönderilebilir ve test sonucuna göre işlem yapılır. İthalatçı firmanın testi kabul etmeyip dilekçe ile uygunsuzluk talep etmesi halinde ise başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır. İthalatçı firmanın test kararına ve dilekçe ile uygunsuzluk kararına itiraz etmesi durumunda konu Genel Müdürlüğe bildirilir.

3.4.1 İşaretleme Kontrolü

Ürünün üzerinde ilgili standardında öngörüldüğü biçimde marka veya model vb. bilgilerin olması ve bu bilgilerin ürüne eşlik eden belgelerde (fatura, test sertifikası vb.) yer alan bilgiler ile uyumlu olması gerekmektedir.

3.4.2 Elleçleme İzinleri

Uygunsuzlukları ürünün muhtevası değiştirilmeden gümrük sahasında giderilebilecek olan ve sadece etiketleme, işaretleme, ambalajlama gibi yönlerden ilgili standardına uygun olmayan ürünlerde; diğer muayene ve testlerden olumlu sonuç alınması halinde; sağlık, emniyet, çevrenin korunması, tüketicinin doğru bilgilendirilmesi açısından sakınca oluşturmayan düzeltme talepleri (malın standardında imalat sırasında yapılmış olması özellikle belirtilenler ile ürüne darbe, çentik, lazer vb. teknik müdahaleyi gerektiren düzeltme talepleri hariç), TSE’nin görüşü alındıktan sonra ilgili gümrük idaresince uygun görülmesi kaydıyla, gümrük müdürlüğünün kontrolü altındaki sahada, TSE elemanlarının gözetiminde ilgili standardın öngördüğü şekilde yapıldığının tespit ve tevsik edilmesi şartıyla tutanağa bağlanarak uygun görülür.

Elleçleme yoluyla denetim rehberi ve standart hükümleri dikkate alınarak, ürün özelinde standardın gerektirdiği işaretlemelerim tamamlanması sağlanır.

Set halinde ithalat edilen ürünlerde, setin içeresinde yer alan bazı parçaların standarda göre uygunsuz olması halinde, uygunsuz parçaların elleçleme yoluyla setten ayrılması mümkün olmaktadır.

3.5 Laboratuvar Test İşlemleri

Teste yönlendirilen başvurularda, kargo ve test masrafları ithalatçı tarafından karşılanması şartıyla denetmenlerce ürünlerden numune alınarak teste gönderilir. Denetimler söz konusu test sonucuna göre neticelendirilir. Alınan numunenin sonucu temsil ettiği bütün kalemler için geçerli olacaktır. Numune sayısının asgaride tutulması esastır. Alınacak numune sayıları ürünün teknik mevzuatına göre belirlenmekte olup, gerekli görüldüğü durumlarda ek numune alınabilmektedir.

Numune alma işlemleri esnasında Ek-1’de yer alan Fiziki Denetim ve Numune Alma Tutanağına gerekli bilgiler işlenerek bahse konu tutanak hem ilgili denetmen tarafından hem de firma yetkili temsilcisi tarafından imzalanacaktır. Bu aşamada temsilcinin vekâletnamesi kontrol edilecek, alınan numunelerin fotoğrafı denetim birimi tarafından çekilecektir. Denetim biriminde kalacak numune, numune kayıt defterine kaydedilecektir.

Şahit numuneler denetim birimince muhafaza edilir. Test sonuçlarına itiraz süresi 15 iş günüdür. İtiraz süresi sonunda numuneler, firma yetkili temsilcisine imza karşılığı elden teslim edilir. Test sonuçlarına itiraz edilmesi durumunda, şahit numuneler yeniden teste tabi tutulur. Söz konusu numunelerin testlerinin yurtiçinde yapılamadığı durumlarda, bahse konu ürünlerin yurtdışında test edilmesi talepleri denetim birimi tarafından Genel Müdürlüğümüze iletilir.

Sistem tarafından teste yönlendirilen ancak test imkânları, ürün özelliği veya ürün adedi sebepleriyle test edilemeyen dosyalarda sürecin test raporu incelemesi olarak devam etmesi gerekmekte olup karşılaşılan bu tarz durumların ilgili GTİP ve test edilememe gerekçesiyle birlikte ivedilikle Genel Müdürlüğümüze iletilmesi gerekmektedir.

İthalatçı firma ürünün teste gönderilmesini kabul etmezse firmanın yazılı beyanına istinaden başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılacaktır.

3.5.1 Muadil Ürünler

Çok sayıda kalemin teste yönlendirildiği başvurularda tüm kalemler teste gönderilmez. Aynı başvuru içinde tip, tür veya sınıfı ortak olan ürünlerden bir tanesi referans model olarak seçilerek muadil ürünleri temsil etmek üzere teste gönderilir.

Bir başvurunun teste yönlendirilen bir kalemi ile muadil tutulabilecek ürünlere dair başvuru kalemleri sistem tarafından teste yönlendirilmemiş olsa dahi teste yönlendirilen başvuru kalemindeki modelin testi sonuçlanana kadar başvurular kapatılmaz.

Referans modelin testten kalması halinde ise firmanın sistem üzerinden 15 iş günü içerisinde test sonucuna itiraz hakkı vardır. Firma test sonucuna itiraz eder ve ürün, yalnızca uygunsuzluk verilen husus ile ilgili olarak yaptırılan ikinci testten geçerse söz konusu başvuru TAREKS üzerinden “Kabul: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır.

Referans modelin testten kalması halinde, firma test sonucuna itiraz etmezse veya itiraz ettiği halde ürün ikinci testten de kalırsa, referans model “Ret: Test Sonucu” olarak sonuçlandırılmalıdır. Bu durumda, muadil tüm modellerin de teste gönderilmesi gerekmektedir. İthalatçı firma tarafından test yapılmadan olumsuz sonuçlandırılması istenilen başvurular verilecek dilekçeye istinaden “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır.

3.5.2 Emsal Uygulama-Müteakip İthalatların Değerlendirilmesi

Daha önce 1 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliği kapsamında, ilgili standart/standartlara göre test veya deneye tâbi tutulmuş ve olumlu sonuç almış olan ürünlerin müteakip ithalatında; aşağıdaki şartların sağlanması halinde, ilk uygunluk değerlendirmesi sonucuna göre (test veya deney yapılmadan) denetim sonuçlandırılabilecektir.

• Müteakip denetim konusu ürünün, önceden ithal edilen ve uygunluk alan ürün ile aynı menşe, üretici, marka bilgisine sahip olması,

• Müteakip denetim konusu ürünün önceden ithal edilen ürünle ilgili standardın tipi, türü, sınıfı gibi tarifler kapsamında aynı olduğunun tespit edilmesi

Bu uygulama kapsamı ürünlerin müteakip ithalatı, şüphe duyulması halinde teste tabi tutulur. TSE tarafından emsal uygulama kapsamındaki müteakip ithalatın denetimden muaf olduğunu gösterir bir belge düzenlenmez. Emsal raporlar 180 gün süreyle geçerlidir.

3.5.3 Akredite Kuruluşlardan Alınmış Test Raporlarının Kabulü

Firma yetkilisi tarafından yapılan TAREKS başvurusu kapsamı ürünler için;

a) Testlerin yurt içinde yapılamaması,

b) Testlerin ürünün hammaddesi üzerinden yapılmasının gerekmesi,

c) Testlerin üretim aşamasında yapılmasının gerekmesi,

d) Uzun süren performans ve ömür testleri gerekmesi (60 günden fazla süren deneyler),

e) Gümrüklerde numune alımı, test numunesi hazırlanması, numunenin sevki veya bazı ürünlerde testlerin montajdan sonra yapılmasının gerekmesi

durumlarında, uygunluk denetimine esas teşkil eden standartlardaki testlerin tamamı veya bir kısmı için, TÜRKAK’tan veya Avrupa Birliği ülkelerinin, eşdeğerlik incelemesi olumlu tamamlanmış ulusal akreditasyon kuruluşlarından akredite, Türkiye’de veya Avrupa Birliği ülkelerinde yerleşik bir uygunluk değerlendirme kuruluşundan alınmış raporların elektronik ortamda TAREKS’e yüklenmesi yeterlidir. Bu tür başvurular yüklenen test raporlarının denetmen tarafından incelenmesi ve uygun görülmesi halinde “Kabul: Denetleme Sonucu” şeklinde sonuçlandırılır. Ayrıca, ilgili standartta üretici tarafından düzenlenen hammadde raporunun kabul edilebileceğinin belirtilmesi halinde, denetimlerde söz konusu rapor ile işlem yapılır.

Akredite kuruluşlarca düzenlenen söz konusu test raporlarının üzerinde geçerlilik süresi belirtilmemesi halinde, bahse konu test raporlarının düzenlenme tarihinden itibaren 24 ay süreyle geçerli olduğu kabul edilir.

3.5.4 Yanlış veya Eksik Beyan Nedeniyle Test Tekrarı Talebi

İlgili standart kapsamında gerçekleştirilen test ve muayene işlemlerinde, firma tarafından yapılan beyanların uygunluğunun esas alınması ve teyit edilmesi gerektiğinde, ithalatçılar tarafından başlangıçta yapılan beyanların yanlış veya eksik olduğunun belirtilmesi durumunda, söz konusu firmaların yeniden beyanda bulunmak suretiyle test ve muayenelerin tekrarını talep etmeleri halinde, test ve muayeneler bir defaya mahsus olmak üzere yenilenir.

3.6 Başvuru İptal İşlemleri

İptal işlemi, yalnızca mevcut başvurunun incelenmesi aşamasında tespit edilen maddi hata veya hataların düzeltilerek başvurunun tekrarlanabilmesine imkân sağlayan bir işlemdir. Denetlemesi devam eden başvuruların iptali ancak denetmen tarafından yapılabilecektir.

Marka ve model bilgilerinin haricinde başvuru bilgilerinden bir veya birkaçının sisteme yanlış veya eksik kaydedilmiş olması durumunda, ilgili denetim birimi tarafından konuyu açıklayan bir mesaj iletilir ve başvuruya dair denetim işlemi son aşamaya kadar sürdürülür. Denetim sonucunda, ürünlerin ithalat denetiminden geçemeyeceği anlaşıldığında başvuru “Ret” ile, diğer durumlarda firmanın yaptığı hatayı düzeltmesini teminen “İptal: Denetmen İptali” ile sonuçlandırılır. Söz konusu maddi hatanın, denetmen notu olarak başvuruda kapatılırken belirtilmesi gerekmektedir. Marka ve modelin sehven sisteme yanlış beyan edilmesi durumlarında, ilgili denetim birimi ile görüşülerek gerekli düzenlemeler başvuru iptal edilmeden sistem üzerinden gerçekleştirilebilecektir.

Denetim birimi tarafından denetime tabi tutulan ürünlere ilişkin başvuruların, denetim işleminin tamamlanmasını müteakip maddi hatalar nedeniyle iptal edilmesi neticesinde aynı parti için TAREKS tarafından atanan denetim türüne göre denetim işlemleri yürütülmelidir.

Denetim devam ederken, denetim konusu ürünlerin başka bir firmaya devredilmesi talebi söz konusu olduğunda ilgili başvuruya ilişkin denetim işlemleri mevcut başvuru üzerinden yürütülür, başvuru muhteviyatı ürünlerin uygun olması halinde devir işlemini tevsik eden belgelerin sunulmasına müteakip devreden firma başvurusu “İptal: Denetmen İptali” ile sonuçlandırılacaktır. Devir işlemine ilişkin olası bir şüphe hâsıl olması durumunda, konunun Genel Müdürlüğümüze iletilmesi gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen hususlar dışında firmalar tarafından talep edilen iptal işlemleri kabul edilmeyecektir. Ürünlerin mahrece iade edilmesi ya da başka bir ülkeye transit edilmesi sebebiyle başvurunun iptal edilmesi talebi kabul edilmeyecektir. Ancak firmadan alınacak başvurunun ret olarak sonuçlandırılmasını belirten yazılı dilekçe ile başvuru ret olarak sonuçlandırılabilecektir.

3.7 Mükerrer Başvurular

Denetimi ret olarak sonuçlandırılmış başvuru konusu ürünlerin ithal edilebilmesi için ya da denetimi devam eden bir başvuru/başvuru kalemi konusu ürünler için denetimden kaçınmak amacıyla TAREKS üzerinden yeni bir başvuru yapılması/kalem açılması mükerrer başvuru olarak tabir edilir. Bu durum risk analizinin etkin ve doğru çalışmasını engellemektedir.

Mükerrer başvuru yapılmasının önüne geçilmesini teminen, başvuruya ilişkin bilgilerde maddi hata yapıldığı tespit edilen denetim başvurularına yönelik uygulama;

• Söz konusu başvurunun iptalinin gerektiğinin anlaşılmasını müteakip firma yetkililerinin ilgili denetim birimi tarafından derhal bilgilendirilmesi ve iptal işlemi denetim sürecinin ardından gerçekleştirilmesi,

• Bahse konu denetim mesajında ve firma yetkilisi ile irtibat kurulması halinde yapılacak görüşmede; iptal işleminin gerçekleştirildiği sistem üzerinden teyit edilmeden, iptal konusu ürünler için yeni bir başvuru yapılmaması gerektiği, aksi takdirde firmaya ve kullanıcıya müeyyide uygulanabileceği hususunun önemle hatırlatılması gerekmektedir.

Bu çerçevede, firmalarca mükerrer başvuru yapıldığının tespit edilmesi durumunda; denetimlerin doğrudan “Ret: Yanıltıcı İşlem” ile sonuçlandırılması ve konunun Genel Müdürlüğümüze iletilmesi gerekmektedir.

3.8 İlgilisince Düzenlenmeyen Belge

İthalat denetimi kapsamında sunulan belgenin doğruluğundan şüphe duyulması durumunda, belgenin doğruluğu belgeyi düzenleyen kuruluşun internet sitesi üzerinden araştırılır. Bunun mümkün olmaması durumunda, belgeyi düzenleyen kuruluşla elektronik posta yoluyla Ek-7’de belirtilen e-posta taslağı kullanılarak temasa geçilir ve belgenin doğruluğu teyit edilir. Gelen iletide belgelerin sahte olduğu ya da doğru, geçerli veya tutarlı olmadığının belirtilmesi halinde söz konusu belge ilgilisince düzenlenmeyen olarak değerlendirilecektir. İlgili kuruluştan elektronik posta yoluyla istenen bilginin 20 gün içerisinde gönderilmemesi durumunda konu Genel Müdürlüğümüze iletilir.

TAREKS’e sunulan belgenin ilgilisince düzenlenmediğinin anlaşılması halinde, belgenin yenilenmesi talep edilmez. Söz konusu denetim doğrudan “Ret: İlgilisince Düzenlenmeyen Belge” olarak sonuçlandırılır konu Genel Müdürlüğümüze iletilir. Konuya ilişkin hem firmaya hem de kullanıcıya Tebliğ’in 13 üncü maddesine istinaden idari yaptırımlar uygulanacaktır.

Diğer taraftan,

• İlgili kuruluşun internet sitesinde belgenin aslı var ise bunun Genel Müdürlüğümüze iletilecek yazıda belirtilmesi,

• İlgili kuruluş ile elektronik posta yoluyla iletişime geçilirse, orijinal belgenin tamamı veya kapak sayfasının iletilmesi halinde Genel Müdürlüğümüze bildirilen yazı ekinde sunulması,

• Doğru belgenin veya kapak sayfasının edinilememesi halinde bu durumun Genel Müdürlüğümüze muhatap yazıda belirtilmesi,

gerekmektedir.

Başvuru kalemlerinden birisi hakkında sunulan bilgi ve belgelerde herhangi bir tahrifat yapıldığından veya doğruluğundan şüphe duyulan bir işlem yapıldığının anlaşılması durumunda, yalnızca şüphe duyulan kalem veya kalemler için yukarıda yer alan hükümlere istinaden işlem yapılır, diğer kalem veya kalemlerin denetimi ilgili teknik mevzuata göre tamamlanır.

3.9 Sistemi Yanıltıcı Girişimler

Risk analizinin doğru çalışmasını engellemeyi hedefleyen girişimler sistemi yanıltıcı işlem olarak değerlendirilmesi sebebiyle bu tip girişimlerin tespiti halinde ilgili başvurunun da “Ret: Yanıltıcı İşlem” olarak sonuçlandırılması gerekmektedir.

4. DENETİMİN SONUÇLANDIRILMASI

4.1. Başvuru Değerlendirmeleri

4.1.1 Parti Teşkil Etmez

İthalatçı firma tarafından yapılan başvurunun, ilgili standart veya standartlar çerçevesinde, Bakanlıkça tespit edilen azami parti teşkil etmez (PTE) miktarlarına göre PTE kapsamında olup olmadığına TAREKS tarafından yapılacak değerlendirme neticesinde karar verilir.

TAREKS tarafından ürünlerin fiili denetime veya teste yönlendirilmesi halinde;

• Öncelikle denetim konusu ürünlerin parti teşkil edip etmediğinin evrak üzerinden kontrol edilmesi,

• Evrak üzerinden net bir tespit yapılamaması halinde fiziki muayene yapılması,

• Fiziki muayene neticesinde parti sayısının altında kalan ürünlerin denetim işlemlerinin test edilmeksizin ve işaretleme bilgilerine bakılmaksızın Parti Teşkil Etmez olarak sonuçlandırılması,

• İzlenebilirliğin sağlanmasını teminen ürünler üzerinde veya ambalajında yer alan bilgiler ile başvuruya konu bilgi ve belgeler arasında herhangi bir şekilde illiyet bağı kurulması

gerekmektedir.

4.1.2 Koşullu Kabul: İleri İşlem

10/7/2021 tarihli ve 31537 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Çerçeve Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (f) bendi uyarınca; ilgili teknik mevzuatta aksi belirtilmedikçe, imalatçı tarafından montaj, paketleme, işleme veya etiketleme gibi ileri bir işlemi gerçekleştirmek amacıyla diğer bir imalatçıdan alınan veya imalatçının yurt dışında olması halinde imalatçı tarafından ithal edilen ürünler piyasaya arz edilmiş olarak değerlendirilmez. Mezkûr maddeye istinaden “piyasaya arz edilmiş olarak değerlendirilmemesi halinde” başvurular ileri işlem uygulaması kapsamında değerlendirilebilir.

Başvurunun ileri işlem olarak değerlendirilmesi için ithalatı gerçekleştiren firmanın imalatçı olması gerekmektedir. Bu itibarla, firmalar tarafından yapılan ileri işlem taleplerinin uygun görülebilmesi için firmalardan imalatçı olduklarının ispatı amacıyla kapasite raporu, sanayi sicil belgesi, varsa üretime ve nihai ürünlere ilişkin tanıtıcı belgelerin istenmesi ve bu belgelerin incelenerek firmaların üretici olduklarının tevsik edilmesi gerekmektedir. İthalatçı firmadan, imalatçı olduğunu gösteren kapasite raporu ile ürüne yapılacak işlemleri açıklayan ve ilgili teknik mevzuatına uygun nihai ürünlerin piyasaya arz edileceğini belirten Ek-4’de bir örneği bulunan taahhütnamenin sunulması istenir.

Bir denetim işleminin ileri işlem olarak sonuçlandırılabilmesi için imalatçı firmanın ilgili nihai ürünü üretip üretmediğinin kapasite raporundan doğrulanması gerekmektedir.

Ancak, ileri işlemin ithalatçı firma dışında farklı bir imalatçı tarafından gerçekleştirilecek olması halinde ise imalatçı firma adına düzenlenmiş kapasite raporu ile ithalatçı ve imalatçı firma arasında düzenlenen üretim sözleşmesinin sunulması ve yukarıda belirtilen gereksinimlerin karşılaması gerekmektedir.

İleri işleme tabi tutulacak yarı mamul niteliğindeki ürünler, TAREKS tarafından doğrudan teste yönlendirilmese bile ürüne ait teknik mevzuatı doğrultusunda ürünün, yapı ve özellikleri itibariyle imkân sağladığı ölçüde uygun ve güvenli olduğunu gösterecek şekilde teste gönderilmesi gerekmektedir. Nihai ürün niteliğinde olan ve sadece paketleme işlemine tabi ürünlerde başvuru TAREKS tarafından doğrudan teste yönlendirilmese bile teknik mevzuatının gerektirdiği tüm testlere tam ve eksiksiz bir şekilde tabi tutulacaktır.

Ayrıca, ürün beraberinde gelen adaptörler ve şarj cihazlarına ilişkin ileri işlem talepleri uygun görülmeyecektir.

4.1.3 Koşullu Kabul: Teknik Problem

Firma yetkilisi tarafından yapılan TAREKS başvurusu kapsamı ürünler için; denetmence yapılan inceleme neticesinde gümrüklerde numune alımı, test numunesi hazırlanması, numunenin sevki veya bazı ürünlerde testlerin montajdan sonra yapılmasının gerekmesi durumlarında, 3.5.2 nci maddede belirtilen akredite test raporu ürün için sunulamayacak ise, firma yetkilisi tarafından Tebliğin Ek-3’ünde yer alan taahhütname sisteme yüklenir. Yüklenen bu taahhütnamenin denetmen tarafından incelenerek uygun bulunması halinde başvuru “Koşullu Kabul-Teknik Problem: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır.

İthalatçı tarafından söz konusu ürünlerin taahhütname kapsamında ithalatını gerçekleştirmesini müteakip, TSE tarafından ithalata konu ürünlerden bilahare numune alınarak gerekli test ve deney işlemleri yapılır. Yapılan test ve deneyin olumlu sonuçlanması halinde ithalatçı firmaya sonuç bir mesajla bildirilir. Test ve deneylerin olumsuz çıkması halinde ise, firma başvurusuna ait tüm belgeler olumsuz test raporları ile birlikte derhal Bakanlığa yazı ekinde gönderilir.

4.2 Ret ile Sonuçlandırılacak Başvurular

Denetim sonucunda ilgili mevzuata aykırılık tespit edilmesi durumunda başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır. Uygunsuzluk sebebinin ayrıntılı şekilde denetmen notu olarak başvuruya yazılması ve ayrıca Ek-9’da yer alan mesajla kullanıcıya iletilmesi gerekmektedir. Keyfiyet ret sebebini içeren bir yazıyla gümrük idaresine bildirilir ve söz konusu ürünün ithalatına gümrük idarelerince izin verilmez.

İthalatçı firmanın ürünlerin test ettirilmesini kabul etmeyip dilekçe ile uygunsuzluk talep etmesi halinde başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılacaktır.

TAREKS başvurularında firmaların tek bir kalem içerisine birden fazla ürün bilgisini (marka-model-miktar vb.) toplu olarak girmiş olmaları ve başvuru kaleminde ret olarak sonuçlandırılacak ürünler ile ithaline izin verilebilecek ürünler olduğunun anlaşılması hâlinde, uygun bulunan ürünler için yeniden TAREKS başvurusu yapılması sağlanır ve mevcut başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır. Yalnızca uygun bulunan ürünler için yeniden TAREKS başvurusu yapılabilir. Uygunsuzluğu tespit edilen ürünlerin mahrecine iade, doğrudan ya da serbest bölge üzerinden üçüncü bir ülkeye transit, ihraç kaydıyla satış ya da masrafları sahibince karşılanmak koşuluyla imha suretiyle tasfiye edilmek üzere bulunduğu gümrük idaresine terk edildiğinin belgelenmesi ve ilgili denetim birimine sunulması gerekmektedir. Uygunsuz ürünler için yeniden başvuru yapıldığının anlaşılması hâlinde, ilgili ürünler açısından mükerrer başvuru esaslarına göre işlem yapılacaktır.

TAREKS üzerinden fiili denetime yönlendirilen ve denetim süreci devam eden başvurularda, uygunsuz TPS numarası kullanımı, izinsiz transit ticaret gibi yasal olmayan yollarla denetimden kaçınıldığının tespiti halinde başvuru konusu ürünlerin gümrüklerde bulunmaması ve bu kaçınma eylemleri dikkate alınarak ilgili başvurunun “Ret: Denetleme Sonucu” şeklinde sonuçlandırılması ve konu hakkında Genel Müdürlüğümüzün ivedilikle bilgilendirilmesi gerekmektedir.

Siparişin eksik gelmesi, ürünlerin gümrüklü sahaya henüz ulaşmamış olması gibi gerekçelerle ürünlerin denetim esnasında gümrüklü sahada bulunmadığının tespit edilmesi durumunda, ürünlere ilişkin herhangi bir tespit veya inceleme yapılamamış olması nedeniyle ilgili başvuru kalemi “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılması gerekmektedir.

4.3 Uygunluk Denetim Sonuçları

Denetim SonucuAçıklama1)Kabul: Denetleme SonucuFiili denetim sonucunda ilgili teknik mevzuata aykırılık tespit edilmemesi durumunda başvuru “Kabul: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır.2)Kapsam Dışı: Denetleme SonucuÜrünlerin ilgili teknik mevzuat kapsamında olmadığının tespit edilmesi halinde başvuru “Kapsam Dışı: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır.3)Koşullu Kabul-Tali Eksiklik: Denetleme SonucuDenetim esnasında tespit edilen eksikliklerin ithalat işlemlerinin tamamlanmasından hemen sonra ve her halükârda piyasaya arzından önce giderilmesini teminen başvurular “Koşullu Kabul-Tali Eksiklik: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır.4)Koşullu Kabul-İleri İşlem: Denetleme Sonucuİleri işleme tabi tutulması öngörülen yarı mamul niteliğindeki ürünlerin piyasaya arzından sonra nihai ürün haline getirilmesi amacıyla gerekli belgelerin temin edildiği başvurular “Koşullu Kabul-İleri İşlem: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır.5)Koşullu Kabul-Uyarı: Denetleme SonucuÜrünün üzerinde yer alması gereken uygunluk işaretlerinin ilgili boyuta uygun olarak iliştirilmediği durumlarda başka bir uygunsuzluk bulunmaması kaydıyla başvuru “Koşullu Kabul-Uyarı: Denetleme Sonucu” ile sonuçlandırılır.6)Ret: Denetleme SonucuDenetim sonucunda ilgili mevzuata aykırılık tespit edilmesi durumunda başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” olarak sonuçlandırılır7)Ret: Belge EksikliğiDenetim esnasında verilen süre zarfında talep edilen belgelerin sunulmaması durumunda denetim “Ret: Belge Eksikliği” ile sonuçlandırılır.8)Ret: İşaretleme Eksikliğiİlgili mevzuat kapsamında gerekli bulunan uygunluk işaretlerinin ürünün üzerinde bulunmaması durumunda başvuru “Ret: İşaretleme Eksikliği” olarak sonuçlandırılır.9)Ret: Test SonucuDenetimler esnasında teste gönderilen ve test sonucu olumsuz çıkan başvurular “Ret: Test Sonucu” ile sonuçlandırılır.10)Ret: İlgilisince Düzenlenmeyen BelgeYapılan denetimlerde, ilgilisince düzenlenmeyen belge yüklendiği tespit edilen başvurular “Ret: İlgilisince Düzenlenmeyen Belge” olarak sonuçlandırılır.11)Ret: Yanıltıcı İşlemMükerrer işlem yapıldığının saptanması durumunda söz konusu mükerrer başvuru “Ret: Yanıltıcı İşlem” olarak sonuçlandırılır.12)İptal: Denetmen İptaliHerhangi bir uygunsuzluğu bulunmayan ancak firma tarafından sehven beyan edilen bilgilerin düzetilmesi gereken başvurular “İptal: Denetmen İptali” ile sonuçlandırılır.13)Kabul: Parti Teşkil Etmezİlgili standardın tanımladığı parti sayısının altında olan başvurular bu şekilde sonuçlandırılır.

4.4 Denetim Sonuçlarına İtiraz

Belgelerin zamanında sunulamaması nedeniyle ret ile sonuçlandırılan veya firmanın denetmen tarafından denetimin sehven ret ile sonuçlandırıldığı (işaret, marka, model vb. olmasına rağmen görülmemiş olma ihtimali veya kapsam dışı talebi) iddiası ile itiraz ettiği başvurular kapsamında yeniden denetime açma işlemi uygulanabilmektedir. Bu çerçevede firmalar ret ile sonuçlandırılan başvurularda TAREKS üzerinde yer alan itiraz butonu yoluyla denetim sonucuna yalnızca bir seferlik olmak üzere 1 yıl içinde itiraz edebilirler. Test sonuçlarına itiraz süresi ise 15 iş günüdür.

Yeniden denetime açılan başvurular kapsamında 45 gün ek süre verilmeyecek, ithalatçının eksik olan belge, itiraz dilekçesi, talep edilmesi halinde teknik dosya ve diğer yükümlülüklerini ivedilikle sunması istenecektir. Firmalar, “Ret: İlgilisince Düzenlenmeyen Belge” ve “Ret: Yanıltıcı İşlem” sonuçlu başvurulara hiçbir şekilde itiraz edemeyecektir. Bununla birlikte, “Ret: Belge Eksikliği” sonuçlu başvurularda eksik belgelerin; “Ret: İşaretleme Eksikliği” sonuçlu başvurularda eksik olan işaretlemenin yerini belirten resim, tasarım, şema vb. dokümanların, itiraz dilekçesi ve diğer belgelerin; “Ret: Test Sonucu” ile kapatılan başvurularda ise yeniden test talep dilekçesinin ve tüm durumlarda denetmen tarafından istenen ek dokümantasyonun en fazla 15 iş günü içerisinde sisteme yüklenmesi gerekmektedir. Bu süre zarfında yükümlülüklerini yerine getirmeyen firmaların başvuruları tekrar aynı ret ile sonuçlandırılacak ve sistem üzerinden tekrar itiraz edilmesine izin verilmeyecektir.

1 yıl içerisinde sistem üzerinden itiraz edilmesine karşın başvurunun tekrar ret olarak sonuçlandırılması durumunda firma tarafından eksikliklerin giderilebilmesini teminen başvurunun yeniden denetime açılması talebi bir defaya mahsus olmak üzere Genel Müdürlükçe değerlendirilebilir. Yeniden denetime açılan başvurular kapsamında 45 gün ek süre verilmeyecek, ithalatçının eksik olan belgesini 15 iş günü içerisinde sunması istenecektir.

4.5 Uygunsuz Bulunan Ürünlere İlişkin Transit Talepleri

Yapılan denetimler sonucunda “Ret” ile sonuçlanan başvuru kapsamındaki ürünlerin firmalarca transit edilmek istenmesi halinde, söz konusu taleplerin Gümrük Yönetmeliğinin 181 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (ç) bendi uyarınca Genel Müdürlüğümüzün uygun görüşünün alınması gerekmektedir. Bu durumdaki firmaların Genel Müdürlüğümüze yazılı olarak başvurmaları; başvurularında ürünün transit olarak gönderileceği ülkeyi bildirmeleri, ürünün ilgili ülke mevzuatına uygun olduğunu beyan etmeleri, TAREKS “Yardım” sekmesinde yer alan “Transit İzni” başlığına uygun olarak Ek-10’da yer alan belgeleri eksiksiz doldurmaları gerekmektedir. Ürünlerin mahrece iade edilmesi durumunda Genel Müdürlüğümüzün uygun görüşünün alınmasına gerek bulunmamaktadır.

Transit ticarete konu edilmek istenen uygunsuz ürünlerin tamamı veya partinin bölünmesi suretiyle ilgili firma ve/veya farklı firmalar adına ülkemiz piyasasına arz edilmeye çalışılarak denetime konu olmaları ihtimaline karşı yapılacak işlemlerde azami hassasiyet gösterilmesi ve şüphe duyulan başvurular hakkında Genel Müdürlüğümüze ivedilikle bilgi verilmesi gerekmektedir.

İzinsiz transit ticaret gibi yasal olmayan yollarla denetimden kaçınıldığının tespiti halinde başvuru konusu ürünlerin gümrüklerde bulunmaması ve bu kaçınma eylemleri dikkate alınarak ilgili başvuru “Ret: Denetleme Sonucu” şeklinde sonuçlandırılacaktır.

5. ÜRÜNLERE İLİŞKİN MÜNFERİT ESASLAR

5.1 Set Halindeki Ürünler

• Değerlendirme Kriteri: Set halindeki ürünlerde (örneğin el aletleri seti), setin parçaları ayrı ayrı değerlendirilir. Seti oluşturan parçalardan bir tanesi bile teknik mevzuata uygunsuz (olumsuz) bulunursa, setin tamamı için RED kararı verilir.

• Kısmi Uygunluk: Set içerisinde hem kapsam dışı olan hem de olumlu sonuç alan ürünler varsa ve uygunsuz ürün yoksa başvuru kabul edilir.

• Test Yöntemi: Set içindeki tüm parçalar görsel muayeneye tabi tutulur. Laboratuvar testleri ise temsili numuneler (örneğin bir anahtar setinde belirli bir boyuttaki anahtar) üzerinde yapılır. Temsili numune testten geçemezse tüm set uygunsuz sayılır.

5.2 Boru Bağlantı Parçaları, Flanşlar ve Borular

• Parti Ayrımı: Farklı boyut ve/veya basınç özelliğine sahip ürünler (toleransları değiştiği için) ayrı partiler olarak değerlendirilir ve numune alımı buna göre yapılır.

• ANSI/ASTM/DIN Standartları: Bu standartlara göre üretildiği beyan edilen paslanmaz çelik boru bağlantı parçaları, boyut ölçüleri TS ISO 5251 föylerinde tanımlanmamışsa sadece kimyasal özellikler yönünden test edilir. Bu ürünler için hammadde raporu aranmaz, yurt içi testlerle sonuçlandırılır.

• İşaretleme: Ürün üzerinde veya mümkün değilse ambalajında asgari olarak çap/ölçü bilgisi (metrik, inç veya DN) bulunmalıdır. ANSI/ASTM/DIN standartlarına tabi ürünlerde, üretici ismi veya markası ile ürün arasındaki bağın kurulması yeterlidir.

• Numune Gönderimi: Firmaya teslim edilecek numuneler tek tek işaretlenir (tpeks/daksil vb.) ve mühürlenir.

5.3 Kalsiyum Karpit

• Kullanım Amacı: TS 2222 standardı kapsamındaki kalsiyum karpit cinsi ürünlerin asetilen üretimi dışında kullanılacağı beyan edilirse, bu durumun kapasite raporu veya benzeri belgelerle ispatlanması gerekir.

• Numune Miktarı: En az 20 kg olacak şekilde, mümkünse orijinal ambalajında veya hava almayacak şekilde ambalajlanarak numune alınır.

• Bertaraf: Numunelerin tehlikeli madde olması nedeniyle, test işlemlerinin tamamlanmasının ardından numunenin firma tarafından teslim alındığı belgelendirilmeden başvuru sonuçlandırılmaz.

5.4 Fiş ve Prizler

• Standart Ayrımı: Ev tipi fiş ve soketlerden;

o Türk tipi olanlar: TS IEC 60884-1 ve TS 40 standartlarına,

o Türk tipi olmayanlar: TS IEC 60884-1 standardına,

o Farklı tipleri bir arada barındıranlar: TS IEC 60884 standardının Bölüm 2-5'ine göre denetlenir.

5.5 El Aletleri

• Standart Seçimi: Ürün birden fazla standardın kapsamına giriyorsa, ürünün vasfına ve riskine göre daha spesifik olan standart esas alınır.

• Kıvılcım Çıkartmaz Ürünler: 8203-8206 pozisyonlarındaki el aletlerinin, özel kullanım amacıyla demir dışı malzemeden (yumuşak alaşımlı) üretildiği kimyasal analiz vb. ile tespit edilirse ve bu nedenle standart sertlik kriterlerine uymuyorsa kapsam dışı değerlendirilebilir.

• İşaretleme (TS 3794): TS 3794 standardına tabi ürünlerde, ithalatçının talebi olması halinde uluslararası standartların işaretleme kuralları dikkate alınarak işlem yapılabilir.

5.6 Jantlar

• Korozyon Testi: Jantların korozyon test süresi 96 saat olarak uygulanır.

• Numune Alma: Üretici, marka ve menşe bilgileri aynı olmak kaydıyla jantlar sadece anma çaplarına göre ayrılır; genişlik farkı numune alımında dikkate alınmaz.

• İmalat Tarihi: İmalat tarihi kod ile belirtilmişse, üretici firmanın bu kodun açıklamasını içeren belgeyi sunması gerekmektedir.

• Max Load: Ürün üzerinde "Max Load" (Azami Yük) bilgisi yoksa, darbe testi için bu bilginin laboratuvara iletilmesi gerekir.

5.7 Kayışlar (V-Kayışları)

• Sınıflandırma: TS 198 standardına göre boyutlara göre değil, tip ve sınıflara göre tasnif yapılır ve numune alınır. Numune alımında mümkünse 800-2400 mm arasındaki boyutlar tercih edilir.

• Çift Taraflı Kayışlar: TS 198 standardında tanımı bulunmadığından kapsam dışı olarak değerlendirilir.

• İşaretleme: İşaretlemeler kod olarak yapılmışsa, sembol ve imal yılı gibi hususları açıklayan doküman laboratuvar aşamasından önce sunulmalıdır.

5.8 Amortisörler

• Parti Tanımı: Aynı sınıf, tip, tür ve çeşitteki amortisörler bir parti sayılır. Ancak numune alımı ve deneyler açısından "bağlantı türü" farklılığı dikkate alınmaz; diğer özellikler (sınıf, tip, çeşit) esas alınır.

• Mevcut Test Kapsamı: TS 3034 standardı kapsamında; gözle muayene, korozyon, kaplama kalınlığı ve boyut ölçümü testleri uygulanır.

5.9 Rulmanlar

• Kapsam Tespiti: Kapsam tespitinin hızlanması için ithalatçı firmadan rulman malzemesine dair bilgi ve belge talep edilebilir.

• Numune Alma: Seri bazında olmak kaydıyla sınıflar ve türler dikkate alınır. Boyut, tip ve cins farklılıkları numune alımını etkilemez.

• Ambalaj Kontrolü: Orijinal ambalajında sevk edilemeyen numunelerde, ürün üzerindeki marka-model bilgisi ile ambalaj bilgisi arasındaki farklar tutanakla tespit edilir.

5.10 Teneke ve Sac Ürünleri (TS EN 10202 vb.)

• Belge Gerekliliği: TS EN 10202 kapsamındaki denetimlerde, her rulo için çeki listesi, ürün detayları ve analiz raporları (kalay saflığı vb.) sunulmalıdır.

• Numune Alma:

o Farklı çelik kalitesine/numarasına sahip ürünler farklı partiler olarak değerlendirilir.

o Rulolardan kesilecek levhalar (yaklaşık 1'er metre, 2 adet) üzerinden işlem yapılır. Rulo bütünlüğünü bozacak şekilde rulo üzerinde test yapılmaz.

o Soğuk Haddelenmiş Sac ve Şeritler (TS EN 10341): Standart gereği 2 metre numune alınır.

o Takım Çeliği (TS EN ISO 4957): Deneylerin yapılabileceği ölçülerde (asgari yaklaşık 7 cm x 7 cm x 3 cm) numune alınır.

5.11 Vidalar ve Somunlar için Montaj Takımları - Yıldız Ağızlı ve Kombine Anahtarlar vb. Ürünler

El aletlerinin ithalat denetimlerinde ürünün birden fazla standardın kapsamına girdiği durumlarda ürünün vasfına ve oluşturduğu risklere göre denetim daha spesifik ve daha geniş kapsamlı olan standarda göre gerçekleştirilir.

TS 3794 standardı uyarınca yapılan denetimlerde, işaretleme maddesine ilişkin uygunluk denetimi işlemleri ithalatçının talebi halinde, özellikle işaretleme için atıf yapılmamış bile olsa TS 3794 standardının atıfta bulunduğu uluslararası standartların işaretleme maddesine göre yapılan testler itibariyle sonuçlandırılır.

Ayrıca, Türk Standardları Enstitüsü Standard Hazırlama Merkezi Başkanlığının görüşleri doğrultusunda özel kullanım alanı için demir dışı malzemeden imal edilen el aletleri TS 3794 standardının kapsamında bulunmamakta olup, denetimin bu minvalde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Set halinde gelen el aletlerinde seti teşkil eden bütün parçalar üzerinde boyut, işaretleme vb. açısından görsel ve fiziki muayene yapılır. Görsel ve fiziki muayene dışında kalan diğer deneyler ise aynı üreticinin aynı menşeli ürünleri için sınıf, tip, tür vb. özelliklerine göre belirli ürün grupları/serileri üzerinde (anahtarları temsilen, lokmaları temsilen, tornavidaları temsilen, penseleri temsilen vb.) yapılır. Serileri temsilen yapılan deneylerin olumsuz olması hâlinde ise o serinin tümü uygunsuz değerlendirilir.

5.11 Diğer Münferit Ürünler

• Çocuk Bakım Ürünleri (TS EN 14350): Ürünler, hem TS EN 14350-1 hem de TS EN 14350-2 standartlarına göre birlikte denetlenir. Belirli parçaları ihtiva etmemesi halinde de mümkün olan standart şartları incelenir.

• Yangın Söndürücü Maddeler (TS EN 615): Numuneler orijinal ambalajında alınamıyorsa neme dayanıklı ve hava almayacak kaplarda ambalajlanmalıdır.

• Ateşli Silahlar (TS 870): Tetik düşürme değerleri başvuru laboratuvara intikal etmeden önce firmadan talep edilir.

• Geçme Anahtarlar (TS ISO 2725-1): Kare uçlu geçme anahtarlarda "boyutlar" aranmaz, standardın atıf yaptığı diğer deneyler uygulanır.

• Kasnaklar: TS 148 sayılı standardına tâbi çapı 150 mm’den büyük kasnaklar için ürün üzerinde “TS 148” ibaresi aranmaz.

6. EKLER

EKLER