KolayuyumGiriş yap

FAST - TR Karekod Teknik İlke ve Kuralları Rehberi

Kılavuz

Tür
Kılavuz
Tarih
29.12.2020
Yürürlük
29.12.2020
Son değişiklik
08.09.2025
Durum
Yürürlükte
Seri
Kılavuzlar, Bankacılık Mevzuatı

1 – Giriş

Son değişiklik: 11.09.2023

Ortak kurallar ve bir dil oluşturarak ödemeler ekosistemi içerisinde yer alan aktörler arasında birlikte çalışabilirliği sağlamak, yenilikçi girişimleri desteklemek ve bu sayede ödeme hizmetlerinde karekod kullanımının yaygınlaştırılmasına katkı sunmak amacıyla hazırlanan “Ödeme Hizmetlerinde TR Karekodun Üretilmesi ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik” (Yönetmelik) ve bu Yönetmeliğin eki olan “TR Karekod İlke ve Kuralları” belgesi 21 Ağustos 2020 tarihli ve 31220 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.

TR Karekod’un FAST Sistemi aracılığıyla gerçekleşecek işlemlerde kullanılmasına ilişkin detaylı teknik ilke ve kurallarını içeren bu doküman, Ödeme Hizmetlerinde TR Karekodun Üretilmesi ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik ile TR Karekod İlke ve Kurallar belgesi baz alınarak oluşturulmuştur.

FAST Sistemi aracılığıyla gerçekleştirilecek karekodlu ödeme akışları, FAST Sistemi İşletim Kuralları’nda tanımlanan ve detaylarına FAST Sistemi Referans Belgesi’nde yer verilen Katman Servisler niteliğinde olup FAST Sistemi katılımcılarının Katman Servislerin tabi olduğu kurallara uyma yükümlülüğü bulunmaktadır.

2 – Kapsam ve Dayanak

Yönetmelik ve yönetmeliğin eki olan TR Karekod İlke ve Kurallar belgesine uyumlu olarak oluşturulan bu belgede, işyerleri tarafından sunulan (ing. merchant-presented) ve kişiden kişiye ödemelerde sunulan karekod kullanım modellerine uygun olarak FAST Sistemi aracılığıyla gerçekleştirilen ödemelerin iş akışları verilmekte ve her iki kullanım modeli için FAST Sistemi ödemelerine ilişkin TR Karekod veri organizasyonu tanımlanmaktadır.

Bu belgede yer alan ilke ve kurallar kapsamında, karekod teknolojisinin özellikleri, veri nesnelerinin kodlanması, veri tipleri ve biçimleri, kullanılan iş modeline göre karekod veri organizasyonu ve veri nesnelerinin özellikleri için TR Karekod İlke ve Kuralları belgesinde yer alan tanımlar kullanılmıştır.

Bu belge, Yönetmelik’in 6 ncı maddesinin birinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

3 – Tanım ve Kısaltmalar

Son değişiklik: 08.09.2025

Bu belge kapsamında;

Alıcı: Ödeme işlemine konu fonun ulaşması istenen gerçek veya tüzel kişiyi,

Alan Katılımcı: FAST’a gönderilen bir mesajı alan katılımcıyı,

BKM: Bankalararası Kart Merkezi Anonim Şirketini,

Dinamik Doğrulama: Dinamik karekod kullanılarak başlatılan ödeme işleminde, alıcı isim/ünvan ve hesap numarası ile tutar gibi işleme özel bazı bilgilerin alan katılımcı tarafından işlem anında çevrim içi olarak doğrulanmasını,

Dinamik karekod: Kullanılacak ödeme işlemine özel olarak üretilen ve tek kullanımlık olan karekodu,

EMVCo: American Express, Discover, JCB, Mastercard, UnionPay ve Visa’dan oluşan birliği,

FAST: TCMB tarafından işletilen Fonların Anlık ve Sürekli Transferi Sistemini,

FAST - TR Karekod: FAST aracılığıyla gerçekleşecek ödeme işlemlerinde kullanılacak TR Karekodu,

Gönderen: Kendi ödeme hesabından veya ödeme hesabı bulunmaksızın ödeme emri veren gerçek veya tüzel kişiyi,

Gönderen Katılımcı: İşlenmek üzere bir mesajı FAST’a ileten katılımcıyı,

İşyeri Kayıt Sistemi: TR Karekod ile yapılan ödeme işlemlerine ilişkin süreçlerin kolaylaştırılması ve ödemeler alanında dolandırıcılık ve kötü niyetli kullanım faaliyetlerinin önlenmesi amacıyla, BKM nezdinde elektronik ödeme kabul eden işyerleri ile ilgili bilgilerin tutulduğu sistemini,

İşyeri tarafından sunulan karekod: Müşterilerin, işyeri tarafından sunulan karekodu, kullandıkları uygulama aracılığı ile okuması ve ödeme işlemini başlatması esasına dayanan karekod modelini,

Kanun: 20/6/2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanunu,

Karekod: Tarama usulü ile ödeme işlemlerinde kullanılmak üzere oluşturulan; alfa nümerik verileri, karakterleri ve simgeleri depolayan, bakana göre sol alt köşede, sol üst köşede ve sağ üst köşede üç kare desen işaretleyiciden oluşan ve kare siyah-beyaz noktalar ya da pikseller şeklinde siyah ve beyaz modüllere sahip iki boyutlu kodu,

Karekod üretici kodu: TR Karekod üretebilmek için gerekli kodu,

Karekod Yönlendirme Sistemi (KYS): Karekodların ve içeriğinde yer alan bilgilerin ödeme hizmeti sağlayıcılar arasında transfer edilmesini sağlayan yapıyı,

Katılımcı: FAST’a doğrudan mesaj gönderip alabilen ödeme hizmeti sağlayıcısını,

Kısa Karekod: Ödeme işlemi için gerekli tüm verinin depolanamadığı durumda kullanılan sınırlı veri içeriğine sahip karekodu,

Kişiden kişiye ödemelerde sunulan karekod: Kişiler arası (ing. P2P, person-to-person) ödeme işlemlerinde, ödemenin alıcısına ait hesap bilgilerinin göndericiye aktarılması amacıyla alıcı tarafından sunulan karekod modeli,

Müşteri: İşyerinin sunduğu mal ve hizmet bedeline ilişkin ödemeyi işyerine ileten gerçek veya tüzel kişileri,

Ödeme hizmeti: Kanunun 12 nci maddesinde belirtilen hizmetleri,

Ödeme hizmeti sağlayıcısı (ÖHS): Kanun’un 13 üncü maddesinde belirtilen kuruluşları,

Ödeme işlemi: Gönderen veya alıcının talimatı üzerine gerçekleştirilen fon yatırma, aktarma veya çekme faaliyetini,

TCMB: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketini,

TR Karekod: TR Karekod İlke ve Kuralları Dokümanında yer alan usul ve esaslara göre oluşturulan ve Kanun kapsamındaki ödemelerde kullanılabilecek olan karekodu,

Sınır Ötesi Mobil Uygulama: Sınır ötesi TR Karekod ödemelerinin gerçekleştirilebilmesi için kullanılan yurt dışında yerleşik kuruluşun mobil uygulaması,

Statik Doğrulama: Statik karekod kullanılarak başlatılan ödeme işleminde, alıcı isim/ünvan ve hesap numarası ile işyeri ve karekoda özel bazı bilgilerin alan katılımcı tarafından işlem anında çevrim içi olarak doğrulanmasını,

Statik karekod: İçeriği sabit olan ve birden fazla işlemde kullanılabilen karekodu,

Yönetmelik: Ödeme Hizmetlerinde TR Karekodun Üretilmesi ve Kullanılması Hakkında Yönetmeliği

Sınır Ötesi Kuruluş: Sınır Ötesi Mobil Uygulama sahibi yurtdışında yerleşik kuruluş,

Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmeti Sağlayıcısı: Sınır Ötesi Kuruluş ile yaptığı anlaşma çerçevesinde bir ödeme mesajını işlenmek üzere FAST’a ileten “Gönderen Katılımcı”yı,

Wallet ID (Wallet Program Data): BKM tarafından TR Karekod ödemesinin başlatıldığı mobil uygulamaya özgü olarak atanacak tanımlayıcı bileşenleri,

ifade etmektedir.

4 – Genel İlkeler

Son değişiklik: 08.09.2025

1) FAST - TR Karekod ile yapılan ödeme işlemleri iki temel kullanım senaryosu altında sınıflandırılmaktadır:

a. İşyeri ödemeleri: Ticari faaliyet kapsamında mal ve hizmet alımı karşılığında gerçekleşen ödemeler.

i. FAST Sistemi katılımcısından dinamik doğrulama hizmet alınan FAST işyeri ödemeleri

ii. FAST Sistemi katılımcısından statik doğrulama hizmet alınan FAST işyeri ödemeleri

b. Kişiden Kişiye Ödemeler: Kişiden kişiye ödemelerde sunulan karekod modeli kullanılarak yapılan ödemeler

2) Karekod’da yer alan tüm alanların FAST Sisteminde karşılıkları mevcut olan alanlara uygun veri yapısı ile taşınması gerekmektedir.

3) FAST Sisteminde hem statik hem dinamik karekod akışları desteklenmekle beraber, dinamik doğrulama hizmeti alınan FAST işyeri ödemeleri mutlaka alışveriş işlemine özel olarak üretilmiş tekil referans numarası eşliğinde dinamik karekod kullanılarak, statik doğrulama hizmeti alınan işyeri ödemeleri ise karekoda özel olarak üretilmiş tekil referans numarası eşliğinde gerçekleştirilmelidir.

4) İşyeri ödemelerinin diğer ödemelerden ayırt edilmesinde ve buna bağlı olarak FAST ücret ve komisyonlarını belirlemede temel alınacak olan veri alanı Karekod Akış Türü (Alan Kodu: 30/02) olup, oluşturulan karekoda bu alanın doğru bir şekilde yansıtılmasından alan katılımcı, bu alanın değiştirilmeden FAST mesajlarına taşınmasından ise gönderen katılımcı sorumludur.

5) FAST - TR Karekod ile yapılacak işyeri ödemelerinde alan katılımcı (işyerine ödeme hizmeti sağlayan katılımcı), FAST sistemi üzerinden gelen ödemeyi mutlaka karekod doğrulamasından geçirmek ve doğrulamadan geçemeyen ödemeleri uygun ret kodu ile reddetmek zorundadır.

6) Yönetmeliğin 10 uncu maddesi kapsamında işlemin taraflarından birinin yurt dışında yerleşik olduğu ve ödeme işlemi için yurt dışında yerleşik kuruluşun altyapısından yararlanılan karekodlu ödeme işlemleri için TR Karekod kullanılması zorunlu olmamakla birlikte FAST-TR Karekod kullanılmak istenmesi durumunda bu dokümanda yer verilen akışların kullanılması gerekmektedir.

7) FAST - TR Karekod kullanılarak yapılacak ödemelerde ödeme hizmeti sağlayıcıları başta olmak üzere tüm taraflar, Kanun ve ilgili diğer mevzuattan kaynaklanan ve bu dokümanda ayrıca belirtilmeyen diğer tüm yükümlülüklerini yerine getirmekle yükümlü olmaya devam eder.

8) FAST Sistemi katılımcılarının bu doküman kapsamındaki karekodlu FAST ödemelerini yapabilmesi için TCMB tarafından belirlenecek test senaryolarını başarılı bir şekilde gerçekleştirmiş olması gerekmektedir.

5 – FAST Sistemi İçin Karekod Kullanım Modelleri

FAST-TR Karekod akışları işyeri ödemeleri ve kişiden kişiye ödemeler olmak üzere iki farklı başlık altında ele alınmaktadır.

5.1 – İşyeri Ödemeleri (Satış)

Son değişiklik: 11.09.2023

İşyeri ödemeleri, FAST Sistemi katılımcısından dinamik doğrulama hizmeti alınan ve statik doğrulama hizmeti alınan FAST işyeri ödemesi olmak üzere iki farklı senaryoda gerçekleşebilmektedir.

5.1.1 – FAST Sistemi Katılımcısından Dinamik Doğrulama Hizmeti Alınan FAST İşyeri Ödemesi

Son değişiklik: 11.09.2023

FAST Sistemi katılımcısından dinamik doğrulama hizmeti alınan FAST işyeri ödemelerinde FAST - TR Karekod akışları Uzun Karekod ve Kısa Karekod olmak üzere iki farklı akıştan oluşmaktadır.

5.1.1.1 – İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod Akışı

Son değişiklik: 11.09.2023

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir karekod oluşturur. Oluşturulan karekodun daha sonraki aşamalarda alan katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden, karekod içerisinde doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların bulunması ve katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/ünvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve karekod birden fazla ödeme akışını (Kredi Kartı, FAST, vb.) destekliyor ise ödeme yöntemi olarak FAST ödemesini ve ödemenin yapılacağı hesabı seçer.

3. Müşteri, satın alma işlemine onay vererek ödeme talimatını gönderen katılımcıya gönderir.

4. Gönderen katılımcı, müşterisinin bakiyesini ve diğer gerekli kontrolleri yaparak anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

5. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

6. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

7. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

8. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise müşterisini işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

5.1.1.2 – İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod (KK) Akışı

Son değişiklik: 11.09.2023

Kısa karekod (KK) uygulaması, işyeri tarafından sunulan ancak uzun karekod kullanımının mümkün olmadığı cihazlarda (örneğin, eski nesil POS cihazları), ödeme işlemi için gerekli tüm verinin depolanamadığı durumda kullanılabilecek bir modeldir.

Kısa karekod iş akışında, üretilen karekod içerisinde ödeme işlemine ait bilgiler yerine karekod üreticisi tarafından (alan katılımcı) oluşturulan tekil bir referans numarası ve özet bilgi bulunmaktadır. Kısa karekodu uygulaması ile tarayan müşteri, gönderen katılımcı aracılığı ile alan katılımcıdan bu referans numarası kullanılarak ödemeye esas bilgileri elde etmekte ve bu aşamadan sonra asıl ödeme işlemini başlatmaktadır.

0. Alan Katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir kısa karekod (KK) oluşturur. İşlem daha sonraki aşamalarda Alan Katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

1. İşyeri, karekod gösteren cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa, vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve mobil uygulama, otomatik olarak KK bilgilerini gönderen katılımcıya iletir.

3. Gönderen katılımcı, KK içerisinde yer alan referans bilgisini KYS aracılığıyla alan katılımcıya gönderir.

4. Alan katılımcı, referans başta olmak üzere KK’da yer alan bilgileri doğrular, ödeme ve işyeri bilgilerini oluşturarak KYS aracılığıyla gönderen katılımcıya iletir.

5. Gönderen katılımcı, ödemeye ve işyerine ilişkin maskelenmiş bilgiler ile beraber işlemi müşterinin onayına sunar.

6. Müşteri, uygulamasında ödemeye ilişkin bilgileri kontrol ederek onaylar ve asıl ödeme başlatma talimatını gönderen katılımcıya iletir.

7. Gönderen katılımcı, ödeme talebini, müşterisinin bakiyesini ve diğer gerekli kontrolleri yaparak ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

8. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

9. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

10. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

11. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise müşterisini işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

5.1.2 – FAST Sistemi Katılımcısından Statik Doğrulama Hizmeti Alınan FAST İşyeri Ödemesi

Son değişiklik: 11.09.2023

FAST Sistemi katılımcısından statik doğrulama hizmeti alınan işyerlerine yapılan ve FAST aracılığıyla gerçekleşecek ödemelerde kullanılacak FAST - TR Karekod ile ilgili iş akışı aşağıdaki şekilde olacaktır:

1. İşyeri, daha önceden FAST Sistemi katılımcısından almış olduğu ve içerisinde işyeri ve ödeme bilgilerinin olduğu statik karekodu müşterisine gösterir. Bu akışta gösterilen karekodun ödeme anında alan katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden karekod içerisinde aşağıdaki bilgilerin yer alması ve FAST Sistemi katılımcısının bu bilgileri sistemine kaydetmiş olması gerekmektedir:

a. Karekod Referans Numarası

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar [İsteğe Bağlı]

e. Son geçerlilik zamanı [İsteğe Bağlı]

f. Karekod Akış Türü ‘02’ olmalıdır.

2. Müşteri, uygulaması aracılığı ile gösterilen karekodu tarayarak, ödemeye ve işyerine ait bilgileri görür. Müşteri, eğer karekod içinde tutar yoksa tutar bilgisini girer.

3. Müşteri, ödemeyi onaylayarak gönderen katılımcıya iletir.

4. Gönderen katılımcı, ödeme talebini, müşterisinin bakiyesini ve diğer gerekli kontrolleri yaparak ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

5. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

6. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod Referans Numarası

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar [Karekod oluşturulurken tutar girilmişse doğrulanır]

e. Son geçerlilik zamanı [Karekod oluşturulurken bu alan girilmişse kontrol edilir]

f. Karekod Akış Türü ‘02’

7. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

8. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise müşterisini işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

5.2 – İşyeri Ödemeleri (İade)

Son değişiklik: 28.05.2021

FAST Sistemi aracılığı ile yapılmış işyeri ödemelerinin iadesi aşağıdaki akışlar kapsamında dinamik karekod (uzun veya kısa) kullanılarak yapılabilmektedir.

Bu akışların kullanılması alan katılımcı (kabulcü-acquirer) açısından zorunlu olmayıp, dileyen katılımcıların FAST mesaj referans bilgisinin girişini yaparak doğrudan iade işlemini başlatması mümkündür. Ancak, gönderen katılımcıların (ihraççı-issuer) iade bilgisi içeren karekodları okuyabilmesi gerekmektedir.

5.2.1 – İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod İade Akışı

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini de içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Uzun karekod 31. şablon dâhil edilerek kullanılacaktır. İade karekodundaki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve iadesi istenecek olan ödeme bilgilerini görüntüler.

3. Müşteri, iade isteme işlemine onay verir.

4. Gönderen katılımcı, karekod içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası (Id: 31/01) alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Müşteri hesap bilgilerini (satışın ilgili müşteriye yapılıp yapılmadığını) doğrulayarak FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturup gönderir.

5. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

6. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemine gönderir.

7. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve A09 mesajını karşı katılımcıya yönlendirir.

8. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin müşteri hesabına aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

9. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

10. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise müşterisini işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

5.2.2 – İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod İade Akışı

Son değişiklik: 11.09.2023

0. Alan (kabulcü) katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Kısa karekod kullanılacaktır)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve mobil uygulama, otomatik olarak KK bilgilerini katılımcısına iletir.

3. Gönderen katılımcı, KK içerisinde yer alan referans bilgisini KYS aracılığıyla alan katılımcıya gönderir.

4. Alan katılımcı, referans başta olmak üzere KK’da yer alan bilgileri doğrular, iade bilgilerini KYS aracılığıyla gönderen katılımcıya iletir. İade parametrelerindeki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.

5. Gönderen katılımcı, KYS’den iletilen içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Müşteri hesap bilgilerini (satışın ilgili müşteriye yapılıp yapılmadığını) doğrulayarak müşteri onayına sunar. Müşteri, katılımcısı tarafından iletilen iade isteme işlemine ilişkin bilgileri görüntüler ve işleme onay verir.

6. Gönderen katılımcı, iade edilecek ödeme bilgileri ile FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturarak gönderir.

7. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

8. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemi üzerinden gönderen katılımcıya iletir.

9. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin müşteri hesabına aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

10. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

11. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise müşterisini işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

5.3 – Kişiden Kişiye Ödemeler

1. Alıcı, oluşturulan statik veya dinamik karekodu Gönderene gösterir. Bu akışta Karekod Akış Türü ‘03’ olmalıdır.

2. Gönderen, uygulaması aracılığı ile gösterilen karekodu tarayarak, ödemeye ve alıcıya ait bilgileri maskeli olarak görür.

3. Gönderen, eğer tutar girilmemişse ödemenin tutarını girer ve ödemeyi onaylayarak gönderen katılımcıya iletir.

4. Gönderen katılımcı, gerekli kontrolleri yaparak anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

5. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

6. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcı hesabına aktarılmasına yönelik FAST İşletim Kurallarında yer alan gerekli doğrulama ve kontrolleri yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

7. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

8. Alan katılımcı alıcıyı ve gönderen katılımcı ise göndereni işlemin sonucuna dair anlık olarak bilgilendirir.

5.4 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Aracılığıyla Gerçekleştirilen İşyeri Ödeme Akışları

Sınır ötesi mobil uygulama ile yurt içindeki POS’larda gösterilen uzun ve kısa FAST-TR Karekod’ların okunması suretiyle FAST Sistemi üzerinden yapılacak işyeri ödemeleri akışları ele alınmaktadır.

Sınır ötesi kuruluşların mobil uygulamaları ile yurt içindeki POS’larda gösterilen FAST-TR Karekod’ların okunması suretiyle KYS’de yapılacak işlemler için sınır ötesi mobil uygulama özelinde BKM tarafından ayrı bir Wallet ID atanacaktır.

KYS’de yapılacak tüm işlemler, yalnızca BKM tarafından atanmış bu Wallet ID’ler kullanılarak yürütülecek ve ilgili tüm işlemler bu ID ile KYS’ye iletilecektir. Ödeme hizmeti sağlayıcıları, aracılık ettikleri bu tür işlemlerin doğru Wallet ID kullanılarak gerçekleştirilmesinden sorumludur.

5.4.1 – Üretilen FAST-TR Karekodun Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile Okutulması ve Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmeti Sağlayıcısına Doğrudan İletilmesi

Sınır ötesi mobil uygulama ile yurt içindeki POS’larda gösterilen uzun ve kısa FAST-TR Karekod’ların okunması ve Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmet Sağlayıcısına (Gönderen Katılımcıya) doğrudan iletilmesi suretiyle FAST Sistemi üzerinden yapılacak işyeri ödeme ve iade akışları olmak üzere 4 akıştan oluşmaktadır.

5.4.4.1 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod Akışı

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir karekod oluşturur. Oluşturulan karekodun daha sonraki aşamalarda alan katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden, karekod içerisinde doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların bulunması ve katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/ünvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Müşteri, satın alma işlemine onay verir. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan karekod verisi Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmeti Sağlayıcısına (Gönderen Katılımcıya) iletilir.

5. Gönderen katılımcı, gerekli kontrolleri yaparak anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

6. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

7. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

8. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

9. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

10. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.1.2 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod Akışı

0. Alan Katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir kısa karekod (KK) oluşturur. İşlem daha sonraki aşamalarda Alan Katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

1. İşyeri, karekod gösteren cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa, vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Sınır Ötesi Kuruluş, KK içerisinde yer alan bilgileri Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmeti Sağlayıcısına (Gönderen Katılımcıya) iletir.

5. Gönderen katılımcı, KK içerisinde yer alan referans bilgisini KYS aracılığıyla alan katılımcıya gönderir.

6. Alan katılımcı, referans başta olmak üzere KK’da yer alan bilgileri doğrular, ödeme ve işyeri bilgilerini oluşturarak KYS aracılığıyla gönderen katılımcıya iletir.

7. Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS (Gönderen Katılımcı), KYS aracılığıyla temin ettiği bilgileri Sınır Ötesi Kuruluşa iletir. Sınır Ötesi Kuruluş, mobil uygulaması üzerinden ilgili bilgileri müşterinin onayına sunar. Müşteri ödeme talimatını kontrol ederek onaylar.

8. Müşterinin ödemeye ilişkin onayına istinaden, Sınır Ötesi Kuruluş ödeme başlatma talimatını Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir.

9. Gönderen katılımcı, ödeme talebine istinaden gerekli kontrolleri yaparak ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

10. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

11. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

12. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

13. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

14. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.1.3 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod İade Akışı

Bu akışın kullanılması alan katılımcı (kabulcü-acquirer) açısından zorunlu olmayıp, dileyen katılımcıların FAST mesaj referans bilgisinin girişini yaparak doğrudan iade işlemini başlatması mümkündür. Ancak, gönderen katılımcıların (ihraççı-issuer) iade bilgisi içeren karekodları okuyabilmesi gerekmektedir.

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini de içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Uzun karekod 31. şablon dâhil edilerek kullanılacaktır. İade karekodundaki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve iadesi istenecek olan ödeme bilgilerini görüntüler.

3. Müşteri, iade isteme işlemine onay verir. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan karekod verisi Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletilir.

5. Gönderen katılımcı, karekod içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası (Id: 31/01) alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Hesap bilgilerini (satışın yapılıp yapılmadığını)

doğrulayarak FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturup gönderir.

6. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

7. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemine gönderir.

8. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve A09 mesajını karşı katılımcıya yönlendirir.

9. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin ilgili hesaba aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

10. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

11. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

12. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.1.4 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod İade Akışı

Bu akışın kullanılması alan katılımcı (kabulcü-acquirer) açısından zorunlu olmayıp, dileyen katılımcıların FAST mesaj referans bilgisinin girişini yaparak doğrudan iade işlemini başlatması mümkündür. Ancak, gönderen katılımcıların (ihraççı-issuer) iade bilgisi içeren karekodları okuyabilmesi gerekmektedir.

0. Alan (kabulcü) katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Kısa karekod kullanılacaktır)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Sınır Ötesi Kuruluş, KK içerisinde yer alan referans bilgisini Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir.

5. Gönderen katılımcı, KK içerisinde yer alan referans bilgisini KYS aracılığıyla alan katılımcıya gönderir.

6. Alan katılımcı, referans başta olmak üzere KK’da yer alan bilgileri doğrular, iade bilgilerini oluşturarak KYS aracılığıyla gönderen katılımcıya iletir. İade parametrelerindeki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.

7. Gönderen katılımcı, KYS’den iletilen içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Hesap bilgilerini (satışın yapılıp yapılmadığını) doğrulayarak Sınır Ötesi Kuruluşa iletir. Sınır Ötesi Kuruluş iade bilgilerini müşteri onayına sunar. Müşteri, Sınır Ötesi Kuruluş tarafından iletilen iade isteme işlemine ilişkin bilgileri görüntüler ve işleme onay verir.

8. Müşterinin onayına istinaden, Sınır Ötesi Kuruluş iade isteğini Yurtiçi Anlaşmalı Ödeme Hizmeti Sağlayıcısına iletir.

9. Gönderen katılımcı, iade edilecek ödeme bilgileri ile FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturarak gönderir.

10. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

11. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemi üzerinden gönderen katılımcıya iletir.

12. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin müşteri hesabına aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

13. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

14. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

15. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.2 – Üretilen FAST-TR Karekodun Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile Okutulması ve BKM Geçit Aracılığıyla Karekod Yönlendirme Sistemine İletilmesi

Sınır ötesi mobil uygulama ile yurt içindeki POS’larda gösterilen uzun ve kısa FAST-TR Karekod’ların okunması ve BKM Geçit aracılığıyla KYS’ye iletilmesi suretiyle FAST Sistemi üzerinden yapılacak işyeri ödeme ve iade akışları olmak üzere 4 akıştan oluşmaktadır.

5.4.2.1 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod Akışı

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir karekod oluşturur. Oluşturulan karekodun daha sonraki aşamalarda alan katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden, karekod içerisinde doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların bulunması ve katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/ünvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan karekod verisine ait detayların alınabilmesi ve parse edilebilmesi için BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletilir. Temin edilen bilgiler Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

5. Karekoda ait detayların ulaştığı Sınır Ötesi Mobil Uygulama, işlem bilgilerini müşteri onayına sunar. Müşteri onayı Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

6. Sınır Ötesi Kuruluş, ödeme emrinin iletilmesi için işlem detaylarını BKM Geçit aracılığıyla BKM KYS sistemine gönderir.

7. BKM KYS sistemi ödeme emrini Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir.

8. Gönderen katılımcı, gerekli kontrolleri yaparak anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

9. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

10. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

11. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

12. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise BKM KYS ve BKM GEÇİT üzerinden Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

13. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.2.2 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod Akışı

0. Alan Katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine satın alma işlemine özel bir kısa karekod (KK) oluşturur. İşlem daha sonraki aşamalarda Alan Katılımcı tarafından doğrulanması gerektiğinden doğrulamanın yapılacağı aşağıdaki alanların katılımcı sistemine kaydedilmesi gerekir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

1. İşyeri, karekod gösteren cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa, vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan kısa karekod verisine ait detaylar alınabilmesi ve parse edilebilmesi için BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletilir.

5. BKM KYS sistemi KK verisinin detaylarını alabilmek için işlemi karekodu üreten Alan Katılımcıya iletir ve cevap mesajı Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

6. Kısa Karekoda ait detaylarının ulaştığı Sınır Ötesi Mobil Uygulama işlem bilgilerini müşteri onayına sunar. Müşterinin onayı Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

7. Sınır Ötesi Kuruluş ödeme emrinin iletilmesi için işlem detaylarını BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletir.

8. BKM KYS sistemi ödeme emrini Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir.

9. Gönderen katılımcı, ödeme talebine istinaden gerekli kontrolleri yaparak ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir.

10. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve mesajı alan katılımcıya yönlendirir.

11. Alan katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin alıcısı olan işyerinin hesabına aktarılmasına yönelik karekod doğrulamasını aşağıdaki alanlara göre yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir:

a. Karekod referans numarası,

b. İşyeri hesap adı/unvanı,

c. İşyeri hesap numarası,

d. Tutar,

e. Son geçerlilik zamanı,

f. Karekod Akış Türü = 01,

12. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve alan katılımcı ile gönderen katılımcıya T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

13. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise BKM KYS ve BKM GEÇİT üzerinden Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

14. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.2.3 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod İade Akışı

Bu akışın kullanılması alan katılımcı (kabulcü-acquirer) açısından zorunlu olmayıp, dileyen katılımcıların FAST mesaj referans bilgisinin girişini yaparak doğrudan iade işlemini başlatması mümkündür. Ancak, gönderen katılımcıların (ihraççı-issuer) iade bilgisi içeren karekodları okuyabilmesi gerekmektedir.

0. Alan katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini de içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Uzun karekod 31. şablon dâhil edilerek kullanılacaktır. İade karekodundaki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar ve iadesi istenecek olan ödeme bilgilerini görüntüler.

3. Müşteri, iade isteme işlemine onay verir. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan karekod verisine ait detayların alınabilmesi ve parse edilebilmesi için BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletilir. Temin edilen iade bilgileri Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

5. Karekoda ait detayların ulaştığı Sınır Ötesi Mobil Uygulama iade bilgilerini müşteri onayına sunar. Müşterinin iade isteği onayı Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

6. Sınır Ötesi Kuruluş iade isteğinin iletilmesi için işlem detaylarını BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletir.

7. BKM KYS sistemi iade isteğini Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir.

8. Gönderen katılımcı, karekod içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası (Id: 31/01) alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Hesap bilgilerini (satışın yapılıp yapılmadığını)

doğrulayarak FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturup gönderir.

9. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

10. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemine gönderir.

11. FAST, mesaj üzerinde kontrollerini gerçekleştirerek işlemi fon ayrımını gerçekleştirmek üzere sıraya yerleştirir ve A09 mesajını karşı katılımcıya yönlendirir.

12. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin ilgili hesaba aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

13. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

14. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise BKM KYS ve BKM GEÇİT üzerinden Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

15. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

5.4.2.4 – Sınır Ötesi Mobil Uygulama Kullanılarak İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod İade Akışı

Bu akışın kullanılması alan katılımcı (kabulcü-acquirer) açısından zorunlu olmayıp, dileyen katılımcıların FAST mesaj referans bilgisinin girişini yaparak doğrudan iade işlemini başlatması mümkündür. Ancak, gönderen katılımcıların (ihraççı-issuer) iade bilgisi içeren karekodları okuyabilmesi gerekmektedir.

0. Alan (kabulcü) katılımcı, işyerinin çevrim içi talebi üzerine daha önce FAST ile gerçekleştirilmiş satın alma işleminin mesaj referans bilgilerini içeren iade karekodunu oluşturur. (Bu akış için İşyeri Tarafından Sunulan Kısa karekod kullanılacaktır)

1. İşyeri, karekod gösteren bir cihaz (sanal/fiziki POS, yazarkasa vb.) aracılığıyla oluşturulan karekodu gösterir.

2. Müşteri, Sınır Ötesi Mobil Uygulaması aracılığıyla karekodu tarar.

3. Sınır Ötesi Mobil Uygulama ile okunan karekod verisi Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

4. Okunan kısa karekod verisine ait detaylar alınabilmesi ve parse edilebilmesi için BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletilir.

5. BKM KYS sistemi, kısa karekod verisinin detaylarını alabilmek için işlemi karekodu üreten Alan Katılımcıya iletir ve cevap mesajı BKM Geçit aracılığıyla Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

6. Karekoda ait detayların ulaştığı Sınır Ötesi Mobil Uygulama iade bilgilerini müşteri onayına sunar. Müşterinin iade isteği onayı Sınır Ötesi Kuruluşa iletilir.

7. Sınır Ötesi Kuruluş iade isteğinin iletilmesi için işlem detaylarını BKM Geçit üzerinden BKM KYS sistemine iletir.

8. BKM KYS sistemi iade isteğini Yurtiçi Anlaşmalı ÖHS’ye (Gönderen Katılımcıya) iletir. İade parametrelerindeki tutar bilgisi satış işlemindeki tutara eşit veya o tutardan küçük olmalıdır.

9. Gönderen katılımcı, karekod içerisinde gelen İlgili Mesaj Referans Numarası (Id: 31/01) alanını kullanarak iadesi istenecek ödemenin

a. İlgili mesaj gönderen katılımcı kodu

b. İlgili mesaj tarihi

c. İlgili mesaj sorgu numarası ve

d. Hesap bilgilerini (satışın yapılıp yapılmadığını)

doğrulayarak FAST Sistemi üzerinden İade İste (H31) mesajını oluşturup gönderir.

10. İşyeri, alan katılımcı tarafından iletilen ve İade İste (H31) mesajına istinaden gerçekleşecek iade işlemini onaylar (İsteğe bağlı).

11. Alan katılımcı, Ödeme İadesi (A09) mesajını oluşturarak FAST Sistemi üzerinden gönderen katılımcıya iletir.

12. Gönderen katılımcı, gelen mesaj doğrultusunda ödemenin müşteri hesabına aktarılmasına yönelik doğrulamayı yaparak FAST’a teyit (T01) mesajını gönderir.

13. T01 mesajını alan FAST, gerekli kontrolleri yaparak, mutabakat sürecini başlatır ve katılımcılara T02 sonuç bildirim mesajlarını iletir.

14. Alan katılımcı işyerini, gönderen katılımcı ise BKM KYS ve BKM GEÇİT üzerinden Sınır Ötesi Kuruluşu işlemin sonucuna dair anlık bilgilendirir.

15. Sınır Ötesi Kuruluş, Sınır Ötesi Mobil Uygulama üzerinden müşterisine işlem sonucunu gösterir.

6 – FAST-TR Karekod Belirtimleri

6.1 – Karekod Veri Organizasyonu ve Adlandırma Kuralları

Son değişiklik: 28.05.2021

Bir karekod içerisindeki veriler, nesneler halinde bir ağaç yapısında ve bu yapının kök⁴ kısmının altında düzenlenmiş olup basit veri nesneleri ve veri şablonu nesneleri olmak üzere temel olarak iki sınıfa ayrılmaktadır. Basit veri nesneleri; tarih, tutar, referans numarası gibi tek bir bilgiyi saklayabilirken veri şablonu nesneleri bir veya daha fazla basit veri nesnesi ve başka veri şablonu nesnelerini içerebilmektedir (Şekil)⁵.

Karekod içerisindeki her bir nesne, üç bölümden oluşan bir veri yapısına sahiptir:

• Alan kodu: “00” ile “99” arasında, iki rakamdan oluşmakta ve nesnenin kimliğini belirtmektedir. Bir karekod içerisinde tüm alan adları kök seviyesinde veya yer aldığı veri şablonu içerisinde tekil bir değere sahiptir. Örneğin, kök altındaki “01” alan koduyla belirtilen nesne ile “62” alan koduna sahip bir veri şablonu altındaki “01” alan kodu ile belirtilen nesne birbirinden farklı verileri işaret etmektedir.

• Uzunluk: Nesneye ait veri değerinin karakter cinsinden uzunluğunu belirten ve “01” ile “99” arasında bir değere sahip iki basamaklı sayıdır.

• Veri değeri: En az bir karakter ve en çok 99 karakter uzunluğundaki verinin değeridir.

Örnek:

Alan kodu “02”, uzunluğu “08” ve veri değeri “20200530” olan bir nesne, “020820200530” biçiminde gösterilir.

Karekod içerisinde yer alan nesnelerin veri değeri aşağıdaki veri tiplerini desteklemektedir:

• Karakter Dizgisi (K): UTF-8⁶ karakter kodlamasına uygun olarak oluşturulmuş karakterleri içeren veri tipidir.

• Özel Alfa Nümerik (ÖAN): ‘0’-‘9’ arasındaki rakamları, alfabedeki harfleri ve noktalama işaretlerini içeren veri tipidir. Karakter Dizgisi veri tipinin bir alt kümesidir.

• Nümerik (N): ‘0’-‘9’ arasındaki rakamları içeren veri tipidir. Özel Alfa Nümerik veri tipinin bir alt kümesidir.

Karekod veri organizasyonu içerisinde nesnelerin bulunma durumları için aşağıda belirtilen gösterim kullanılmaktadır:

• Zorunlu (Z): İlgili veri nesnesi karekodda her zaman bulunmalıdır.

• İsteğe Bağlı (İ): İlgili veri nesnesinin karekodda bulunması isteğe bağlıdır.

• Koşullu (K): İlgili veri nesnesinin karekodda bulunması birtakım koşullara bağlıdır. Örneğin, iki veri nesnesinden sadece birisinin karekodda yer alması isteniyorsa bu nesnelerin bulunma durumları koşullu olarak belirtilmektedir. Gerekli koşul bilgisi ilgili nesnelerin açıklamalarında yer almaktadır.

Karekodun ilk veri nesnesi olan Karekod Biçim Göstergesi, karekodun kullanım modeline uygun türünü ve bu doğrultuda geri kalan verinin yapısını, gösterimini ve sürümünü belirtmektedir. Uygulamalar, karekodda ilk olarak bu nesneyi okuyarak tüm veriyi ayrıştırırlar.

Bu bölümde, FAST aracılığıyla gerçekleşecek ödemelerde kullanılacak işyeri tarafından sunulan ve kişiden kişiye ödemelerde sunulan karekod kullanım modelleri için karekod veri yapılarının tanımları verilmektedir.

⁴ Herhangi bir veri şablonunun altında yer almayan nesne.

⁵ İlgili bilgiler Yönetmelik eki olan, “TR Karekod İlke ve Kuralları” belgesinden alınmıştır.

⁶ UTF-8 (8-bit Unicode Transformation Format), evrensel olarak mevcut tüm karakterlerin 1’den 4’e kadar değişken adette bayt kullanarak gösterimini sağlayan genel standardın adıdır.

6.1.1 – İşyeri Tarafından Sunulan Uzun Karekod Yapısı

Son değişiklik: 11.09.2023

Aşağıdaki tabloda FAST için düzenlenmiş işyeri tarafından sunulan uzun karekod veri organizasyonu ve ilgili alanların anlık ödeme mesajındaki taşınacağı alan karşılıkları gösterilmekte olup, söz konusu veri yapısı Bölüm 5.1.1.1 ve Bölüm 5.1.2’de verilen akışlarda kullanılır.

6.1.2 – İşyeri Tarafından Sunulan Kısa Karekod Yapısı

Son değişiklik: 11.09.2023

Aşağıdaki tabloda FAST için düzenlenmiş işyeri tarafından sunulan kısa karekod veri organizasyonu ve ilgili alanların anlık ödeme mesajındaki taşınacağı alan karşılıkları gösterilmekte olup, söz konusu veri yapısı Bölüm 5.1.1.2 verilen akışta kullanılır.

6.1.3 – Kişiden Kişiye Ödeme Karekod Yapısı

Son değişiklik: 11.09.2023

Aşağıdaki tabloda FAST için düzenlenmiş kişiden kişiye ödeme karekod veri organizasyonu ve ilgili alanların anlık ödeme mesajındaki taşınacağı alan karşılıkları gösterilmekte olup, söz konusu veri yapısı Bölüm 5.3’de verilen akışta kullanılır.

7 – Örnek Karekod Doğrulama Senaryoları

Son değişiklik: 13.05.2024

Bu bölümde, FAST Sistemi Katılımcısından Dinamik Doğrulama Hizmeti Alan FAST İşyeri Ödemesi (Bölüm 0) akışlarındaki çevrim içi doğrulamalara ilişkin örnek senaryolar incelenmektedir.

Aşağıdaki senaryoların tümünde F-Bankasından çevrim içi hizmet alan ABC Kafesi’ne 100 ₺ ödeme yapmak isteyen Z-Bankası müşterisi Esat Koç’un karekod ile ödeme yapacağı varsayılmaktadır.

Bu kapsamda, F-Bankası ABC Kafesinin talebi üzerine aşağıdaki temel bilgileri içeren karekodu oluşturur ve sistemine kaydeder:

Esat Koç Z-Bankası mobil uygulaması ile gösterilen karekodu okur ve ekranında ödemeye ilişkin bilgileri görerek FAST ödemesini ve ödemenin yapılacağı hesabı seçerek ödemeyi onaylar.

Akışın bu adımına kadar olan kısmı tüm senaryolarda ortak olup, yalnızca devam eden adımlar farklılık gösterecektir.

7.1 – Olumlu Doğrulama ile Sonuçlanan Karekod Ödemesi Senaryosu

Z-Bankası, aşağıdaki temel bilgileri içeren A01 anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir:

FAST, A01 mesajını F-Bankası’na iletir. F-Bankası, gelen A01 mesajındaki temel bilgileri işlemin başında kaydettiği bilgiler ile karşılaştırır:

F-Bankası’nda kaydedilen bilgiler ile FAST’tan gelen A01 mesajındaki ilgili alanlar ile karekod doğrulanır. (Doğrulama amacıyla güvenlik özet değeri (Hash) de kullanılabilir.)

F-Bankası olumlu T01 mesajını FAST’a iletir.

FAST, mutabakatı gerçekleştirerek, F-Bankası ve Z-Bankası’na olumlu sonuç bildirimini gönderir. Bankalar müşterilerini bilgilendirir.

7.2 – Karekod Akış Türü Hatalı Olarak Girilen Karekod Ödemesi Senaryosu

Z-Bankası, aşağıdaki temel bilgileri içeren A01 anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir:

FAST, A01 mesajını F-Bankası’na iletir. F-Bankası, gelen A01 mesajındaki temel bilgileri işlemin başında kaydettiği bilgiler ile karşılaştırır:

F-Bankası’nda kaydedilen bilgiler ile FAST’tan gelen A01 mesajındaki ilgili alanlar ile karekod doğrulanır.

F-Bankasının sisteminde kayıtlı olan Karekod Akış Türü ile A01 mesajında yer alan Karekod Akış Türü eşit olmadığı için F-Bankası olumsuz (karekod doğrulanamadı) T01 mesajını FAST’a iletir.

FAST, F-Bankası ve Z-Bankası’na olumsuz sonuç bildirimini gönderir. Bankalar müşterilerini bilgilendirir.

7.3 – Alıcı Bilgileri Yanlış Olarak Girilen Karekod Ödemesi Senaryosu

Z-Bankası, aşağıdaki temel bilgileri içeren A01 anlık ödeme mesajını oluşturur ve FAST’a iletir:

FAST, A01 mesajını F-Bankası’na iletir. F-Bankası, gelen A01 mesajındaki temel bilgileri işlemin başında kaydettiği bilgiler ile karşılaştırır:

Gelen A01 mesajının Karekod Akış Türü 01 olduğu için, F-Bankası’nda kaydedilen bilgiler ile FAST’tan gelen A01 mesajındaki ilgili alanlar ile karekod doğrulanır.

F-Bankasının sisteminde ilgili Karekod referans numarası ile eşleşmiş İşyeri adı ile A01 mesajında yer alan AlAd alanı aynı olmadığı için F-Bankası olumsuz (karekod doğrulanamadı) T01 mesajını FAST’a iletir.

FAST, F-Bankası ve Z-Bankası’na olumsuz sonuç bildirimini gönderir. Bankalar müşterilerini bilgilendirir.

8 – Referanslar

Son değişiklik: 11.09.2023

• ISO 3166-1 alpha 2: Codes for the representation of names of countries and their subdivisions-Part 1: Country codes, using two-letter country codes.

• ISO 4217: Codes for the representation of currencies and funds

• ISO 18245:2003: Retail financial services - Merchant category codes

• FAST Sistemi İşletim Kuralları

• FAST Sistemi Referans Belgesi

• Karekod Yönlendirme Sistemi Kuralları

• Ödeme Hizmetlerinde TR Karekodun Üretilmesi Ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik

• TR Karekod İlke ve Kuralları