SDED-2023/1 Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün 02/03/2023 Tarihli ve SDED-2023/1 Sayılı Genelgesi
- Tür
- Genelge
- Tarih
- 02.03.2023
- Yürürlük
- 02.03.2023
- Son değişiklik
- 18.01.2024
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Genelgeler, Sivil Havacılık Mevzuatı
T.C. ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü
Sayı: 52217814-010-13042
Konu: SİVİL HAVACILIK EĞİTİMLERİ UYGULAMA USUL VE ESASLARI GENELGESİ
BİRİNCİ BÖLÜM — Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar
Madde 1 – Amaç
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Bu Genelgenin amacı, havacılık sektöründe ve otoritesinde yer alan görev unvanlarına yönelik lisans veya yetki alacaklara verilecek eğitimler, uygulama yöntemleri ile sivil havacılık alanındaki eğitim sisteminde eğitmen, sınıf veya simülatör gibi kaynak sağlayıcı olarak görev alacaklara ait usul ve esasları düzenlemektir.
Madde 2 – Kapsam
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Bu Genelge, kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel hukuk tüzel kişiliğine sahip; sivil havacılık alanında eğitmen, sınıf veya simülatör gibi eğitim kaynak sağlayıcı kurum ve kuruluşları, bireysel olarak eğitim faaliyetinde bulunacak kişileri kapsar.
Madde 3 – Dayanak
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Bu Genelge, 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 437 nci ve 441 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Madde 4 – Tanımlar ve kısaltmalar
Son değişiklik: 18.01.2024
(1) Bu Genelgede geçen;
a) Dijital doküman (e-book): İçeriklerin; adları, ana ve alt başlıkları, hüküm cümlelerinden oluşan bölümleri ve soru setlerinin tamamının oluşturduğu dokümanı,
b) (Değişik: 18/01/2024 - 861) Dijital Bilgi Notu: Dijital Ders formatında olan belirli bir alana ilişkin özel bilgilerin işlendiği içeriklerdir. Bu içerikler, spesifik konularda destekleyici amaçlıdır. Dijital Bilgi Notuna değerlendirme sorularının eklenmesi zorunlu olmamakla birlikte, değerlendirme soruları mevcutsa önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya üzerinde puan almak gereklidir. Önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya geçme notunun üzerinde puan alınamaması halinde, önceden tanımlanmış geçme notunun altında puan alan kursiyerler, ilgili Dijital Bilgi Notunu tamamlamamış kabul edilirler.
c) Eğitmen: Dijital Derslerde, kursiyerlere ön çalışmaları sonunda eksik kaldıkları kısımlarda destek (koçluk) veren; pratik dersler için ise uygulamayı bizatihi gösterip ardından kursiyerin nihai değerlendirmesini sağlayan kişiyi,
ç) Kaynak sağlayıcı: Sivil havacılık alanındaki eğitim sisteminde eğitmen, sınıf, simulatör vb. ihtiyaçların giderilmesini sağlayan kurum ve kuruluşlar,
d) Kursiyer: Bu Genelge kapsamında eğitim alan kişileri,
e) Kendi kendine öğrenme (Self - learning): Dijital ders veya dijital bilgi notu üzerinden kursiyerin, eğitmen desteği almadan yürüttüğü öğrenme faaliyetini,
f) Otorite: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,
g) Sanal sınıf: Uzaktan eğitim sistemlerinde, internet ve ağ teknolojilerine dayalı olarak öğrenim ve öğretimin sağlandığı, kursiyer ve eğitmenin eşzamanlı olarak katılım sağladığı sanal ortamı,
ğ) Sınav gözetmeni: Sınavların, sınav kurallarına uygun olarak gerçekleştirilmesini temin eden kişiyi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM — Eğitim Çeşitleri ve Eğitimlerin Uygulama Biçimleri
Madde 5 – Eğitimin tanım adı
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Otorite tarafından eğitimler oluşturulurken, aşağıda yer alan eğitim tanımlarından yararlanılır. Verilecek eğitimin çeşidi, eğitim tanım adı olarak belirlenir.
a) Dijital Ders: Verilecek eğitimin içeriğini oluşturan hüküm cümlelerinin interaktif medya (dijital metin, kısa video, animasyon v.b.) yapılarıyla ifade edildiği derstir. Bu yapı içerisinde, bölüm sonlarında değerlendirme soruları bulunur. Dijital Dersler pratik kısmı da içerebilir. Dijital Ders olarak verilecek eğitimin teorik kısmı tüm eğitimin en az % 60'ını oluşturmak zorundadır
b) Dijital Bilgi Notu: Dijital Ders formatında olan belirli bir alana ilişkin özel bilgilerin işlendiği içeriklerdir. Bu içerikler, spesifik konularda destekleyici amaçlıdır. Dijital Bilgi Notuna değerlendirme sorularının eklenmesi zorunlu olmakla birlikte, değerlendirme soruları mevcutsa önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya üzerinde puan almak gereklidir. Önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya geçme notunun üzerinde puan alınamaması halinde, önceden tanımlanmış geçme notunun altında puan alan kursiyerler, ilgili Dijital Bilgi Notunu tamamlamamış kabul edilirler.
c) Pratik Ders: Kursiyerin belirli bir konuda uygulama becerilerini geliştirme ve ölçme amaçlı, her bir değerlendirme eyleminin ölçülebilir şekilde tanımlı olduğu eğitim faaliyetidir. Pratik derste her bir konu başlığı ile ilgili önce uygulama ile ilgili açıklama ve fiili gösterim yapılır, sonrasında ise kursiyerlerin anlatılanı uygulaması istenerek konu ile ilgili becerisi değerlendirilir. Bu yapıda teorik bilgi yoktur. Sadece ses, hareket, faaliyet gibi gözleme ve dinlemeye dayalı maddelerden oluşur. Pratik dersi veren eğitmen ders içerisinde teorik bilgi sunmaz; sadece eylemin nasıl doğru yapılacağını gösterir ve kursiyerin eylemi yeterince deneyimlemesini sağlar. Pratik ders tamamlandıktan sonra kursiyere bilgi düzeylerinin ölçümüne geçilir.
ç) Simülatör Eğitimi: Personel becerilerini geliştirmek veya eğitime özgü lisans alınmasına esas ve güncelliğini devam ettirmek amacıyla benzetilmiş senaryolar biçiminde ihtiyaca göre belirli periyotlarla gerçekleştirilen eğitimlerdir. Simülatör dersi alacak kursiyerin öncesinde alana özgü teorik eğitimini tamamlaması gerekmektedir.
d) Seminer: Bir konuyla ilgili genel bilgi vermek amacıyla düzenlenen ve veriliş şekli itibariyle bir kısıtlamaya tabi olmayan etkinliktir.
e) Sınav: Eğitim içeriklerinden üretilen soru setlerinden oluşan eğitim değerlendirme yöntemidir.
Madde 6 – Eğitimlerin uygulama yöntemleri
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Bu Genelgenin 5 inci maddesinde yer alan eğitim çeşitleri, aşağıda tanımlanan eğitim uygulama yöntemleri ile kursiyerlere verilir.
a) Bütünleşik (Blended): Dijital Dersin içeriği ilk aşamada kendi kendine öğrenme yöntemiyle kursiyere aldırılır. Ardından kursiyere ön sınav uygulanır. Ön sınav raporları kursiyere ve koçluk yapacak eğitmene iletilir. Koçluk yapacak eğitmen bu bilgiler ışığında kursiyerin geliştirmesi gereken kısımlarda fiziki ya da sanal sınıf ortamında destek verir. Eğitim sonunda içeriğin tamamı üzerinden son sınav uygulanır. Bütünleşik yöntem sadece dijital derslerde uygulanır.
b) Çevrimiçi (Online): Dijital içeriğin Eğitim Yönetim Sistemi (LMS) platformu üzerinden yalnızca e-öğrenme vasıtasıyla kursiyere aldırıldığı yöntemdir. Dijital Ders ya da Dijital Bilgi Notu bu yöntem ile kursiyerlere verilir.
c) Gözetmenli Çevrimiçi (Online): Dijital içeriğin bir gözetmen eşiğinde çevrimiçi olarak kursiyere aldırıldığı eğitim uygulama yöntemidir. Bu yöntemde gözetmenin kursiyerlerin eğitimi sağlıklı bir şekilde almasını sağlaması beklenir. Gözetmen içerik anlamında kursiyerlere bir destek sağlamaz. Dijital Ders ya da Dijital Bilgi Notu bu yöntem ile kursiyerlere verilir.
ç) Uygulama: Becerilerin ve yetkinliklerin geliştirilmesi kapsamında uygulanan bir ön eğitimden sonra kontrol formları vasıtasıyla yapılan değerlendirme şeklinde uygulanan bir yöntemdir. Pratik Dersler ve Simülatör Dersleri bu yöntemle kursiyerlere verilir.
Madde 7 – Bütünleşik olarak görünen dijital ders
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Bütünleşik olarak verilen Dijital Ders, en kapsamlı eğitim çeşidi olup; bu kapsamda ilgili görev unvanına ait Dijital Dersi tamamlayarak, önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya yüksek puan alan kursiyerler başarılı olarak kabul edilerek sertifika almaya hak kazanırlar. Sertifika dışında kursiyerlere verilen belgeler, başarı belgesi yerine geçmez ve ilgili lisans/yetki belgesini almak için yeterli kabul edilmez.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Eğitimlerin Genel Uygulama İlkeleri
Madde 8 – Eğitim uygulama esasları
Son değişiklik: 10.08.2023
(1) Otoritenin eğitim yaklaşımı, zaman ve mekan kısıtlamalarının ortadan kaldırılarak eğitimlere uzaktan erişim olanağının sağlanmasını, bilginin hızlı ve etkin paylaşımını, kursiyerin dinamik bir öğrenme süreci içinde kendi ihtiyaçlarına uygun bilgi ve beceriler edinmesini ve dijital ortamda öğrenme faaliyetlerinde bulunmasını ve bilginin dijital ortamda tek ve yüksek standartta sunulmasını esas almaktadır.
(2) Otoritenin düzenleme ve denetleme yaptığı alanlardaki eğitimlerde çağın gerekliliklerine uygun bilişim temelli metod, teknik ve teknolojilerin kullanılarak eğitim verilmesi esastır.
(3) Otorite tarafından oluşturulan eğitim yönetim sisteminde sunulan tüm eğitim içerikleri havacılık sektörü için esas teşkil eder.
(4) Bütünleşik olarak verilecek dijital eğitimlerin ölçme ve değerlendirilmesi aşağıdaki esaslar doğrultusunda yapılır:
a) Kursiyerin ön sınav puanının yüzde 10'u ve son sınav puanının yüzde 90'ı esas alınarak eğitime ilişkin nihai puanı belirlenir.
b) Kursiyerin eğitim sonu puanının, sektörde ilgili görev unvanı için belirlenen başarı puanından düşük olması durumunda kursiyer başarısız, eşit veya yüksek olması durumunda kursiyer başarılı kabul edilir ve başarılı olması durumunda kursiyere sertifika verilir.
c) Kursiyer, başarılı olabilmesi için gerekli notu alamadığı durumlarda eğitimi tekrar alma hakkına sahiptir.
ç) Eğitmenin başarı puanı, eğitime katılan kursiyerlerin son sınav ve ön sınav sonucunda aldıkları puan farkına dayanan bir katkı formülü üzerinden hesaplanır.
d) Sınavlarda kullanılacak soru setleri Otorite tarafından hazırlanır ve sınavlar Otorite tarafından belirlenen sınav gözetmenleri aracılığıyla gerçekleştirilir.
e) Eğitmenlerin sınavlarda gözetmenlik yapmasına izin verilmez.
(5) Otorite tarafından çevrimiçi (online) olarak verilecek eğitimlerde, kursiyerlere tanımlanan hazırlık süresi sonunda içeriğin tamamı üzerinden tek bir sınav düzenlenir. Bu sınav sonucunda kursiyerin puanının, her bir eğitim için belirlenen başarı puanından düşük olması durumunda kursiyer başarısız, eşit veya yüksek olması durumunda başarılı kabul edilir ve başarılı olan kursiyerlere katılım belgesi verilir.
(6) Otorite tarafından gözetmenli çevrimiçi (online) olarak verilecek eğitimlerde, kursiyerlerin gözetmen eşliğinde çevrimiçi olarak eğitim içeriğine hazırlanmaları sağlanır ve bu süre sonunda içeriğin tamamı üzerinden tek bir sınav düzenlenir. Bu sınav sonucunda kursiyerin eğitim puanının, her bir eğitim için belirlenen başarı puanından düşük olması durumunda kursiyer başarısız, eşit veya yüksek olması durumunda kursiyer başarılı kabul edilir ve başarılı olan kursiyerlere katılım belgesi verilir.
(7) Otorite tarafından dijital bilgi notu formatında verilecek eğitimlerde belirli bir alana ilişkin özel bilgiler özet olarak kursiyerlere sunulur ve kursiyerlerin bu konularda bilgilendirilmesi sağlanır. Dijital bilgi notu formatında verilecek eğitimler bilgi düzeyini ölçmekten ziyade bilgilendirme ve bilgileri güncelleme amaçlıdır. Eğitim içeriklerinde soru bölümleri olması zorunlu olmadığı gibi değerlendirme soruları olan eğitimlerde o eğitim için önceden tanımlanmış geçme notuna eşit veya üzerinde puan almak gereklidir. Aksi takdirde kursiyerler, ilgili Dijital Bilgi Notunu tamamlamamış kabul edilirler. Dijital Bilgi Notunu tamamlamış olan kursiyerlere katılım belgesi verilir.
(8) Otorite tarafından verilecek pratik derslerde başarılı olan kursiyerlere eğitim sonunda sertifika verilir. Eğitim esnasında eğitimin uygulama gösteriminin ve tüm kursiyerlerin eğitimi uygulama süreçlerinin video kaydı altına alınması zorunludur.
(9) Otorite tarafından verilecek simülatör eğitimlerinde başarılı olan kursiyerlere eğitim sonunda sertifika verilir. Eğitim esnasında eğitimin uygulama gösteriminin ve tüm kursiyerlerin eğitimi uygulama süreçlerinin video kaydı altına alınması zorunludur.
(10) Otorite tarafından verilecek seminerler bir konuyla ilgili bilgi vermek amacıyla düzenlenen ve değerlendirme zorunluluğu olmayan eğitimler olup çevrimiçi yöntem ile uzaktan (sanal sınıf) veya yüz yüze olarak kursiyerlere verilir. Seminer sonunda kursiyerlere katılım belgesi verilir.
(11) Kursiyerler, Otorite tarafından herhangi bir eğitime tabi olunması konusunda zorunlu tutulmayan eğitim konularında ya da herhangi bir derse bağlı olmadan uygulanan, önceden belirlenmiş olan konularla ilgili sınavlara talep etmeleri sonucunda söz konusu sınavlara katılabilirler. Bu sınavlar için belirlenen geçme notu ya da üzerinde puan alan kursiyerler söz konusu sınavlar kapsamında başarılı sayılır ve bu durumda kursiyerlerin sınav puanı esas alınır.
Madde 9 – Eğitmen olunabilmesi için gerekli kriterler
(1) Otorite tarafından sistemde yetkilendirilmiş eğitmen olunabilmesi için aşağıda yer alan kriterler uygulanır
a) Belirli bir alanda eğitmen olunabilmesi için o alan ile ilgili Otorite tarafından bütünleşik olarak verilen Dijital Dersin unvanlara göre en yüksek geçme notu ile 100 tam puan arasındaki orta değer veya üzerinde not alması esastır.
b) Bir eğitmen gerekli kriterleri yerine getirdiği takdirde birden fazla alanda eğitmenlik yapabilir.
c) Eğitmenler öğrencilere sundukları katkı kapsamında kursiyerlerin girdikleri son sınav ve ön sınav farkından hesaplanan puanla sistemde izlenirler.
ç) Belirlenmiş bir eşiğin altında puan alan eğitmenler sistemden çıkartılır. Bu kapsamda tekrar eğitmen olunabilmesi için adayların süreci baştan tekrarlamaları gerekir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Çeşitli ve Son Hükümler
Madde 10 – Örnekler
(1) Eğitim sürelerinin belirlenmesine ve ölçme ve değerlendirme hesaplamalarına ilişkin örnekler bu Genelge'nin Ek:1'inde düzenlenmiştir.
Madde 11 – Kaynak Sağlayıcılara İlişkin Standartlar
(1) Kaynak Sağlayıcılara ilişkin standartlar ve süreç otorite tarafından ayrıca belirlenir.
Madde 12 – Geçiş Süreci
(1) Yeni Sivil Havacılık Modeli, mevcut süreçlerin etkilenmemesi için kademeli bir şekilde hayata geçirilecektir. Bu süre zarfında yürürlükte olan eğitim süreçlerinin uygulanmasına devam edilecek olup değişimler sistematik bir şekilde Otorite tarafından ilan edilecektir.
Madde 13 – Yürürlük
(1) Bu Genelge yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Madde 14 – Yürütme
(1) Bu Genelge hükümlerini Sivil Havacılık Genel Müdürü yürütür.