KolayuyumGiriş yap

2018/002 2018 Yılı Fark Ödemesi Desteği Uygulamaları Hakkında Genelge

Genelge

Tür
Genelge
Tarih
23.07.2018
Yürürlük
23.07.2018
Durum
Yürürlükte
Seri
Genelgeler

Sayı : 92061122-010.06.01-E.2091868

Konu : 2018 Yılı Fark Ödemesi Desteği Uygulamaları

DAĞITIM YERLERİNE

Bilindiği üzere Bakanlığımızca, Türkiye Tarım Havzaları Üretim ve Destekleme Modeline Göre Fark Ödemesi Destekleri; 26 Şubat 2018 tarihli ve 30344 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2018/11460 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 27 Mart 2018 tarihli ve 30373 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Bitkisel Üretime Destekleme Ödemesi Yapılmasına Dair Tebliğ" (Tebliğ No: 2018/17) doğrultusunda yürütülmektedir.

Söz konusu mevzuat gereği Fark Ödemesi Desteği kapsamında yer alan hububat ve baklagil (buğday, arpa, çavdar, tritikale, yulaf, çeltik, kuru fasulye, nohut, mercimek), yağlı tohumlu bitkiler (kütlü pamuk, yağlık ayçiçeği, soya fasulyesi, kanola (kolza), aspir), dane mısır ve zeytinyağı ürünlerinde destekleme uygulamalarının sorunsuz yürütülmesi ve uygulamada birliktelik sağlanabilmesi için aşağıda belirtilen hususlara dikkat edilmesi gerekmektedir.

1- Fark ödemesi desteğine esas belgelerin (müstahsil makbuzu, fatura vb.) ve işlenen tarım arazisinin mülkiyeti eşi ve/veya birinci derece akrabalarına (anne, baba ve çocuklarına) ait olması durumunda; maliklerin onaylarının bulunduğu muvafakatname ve ürün satışı yapan kişinin vukuatlı nüfus kayıt örneği, tüzel kişiliklerde ise yetki belgesi istenilmesi gerekmekte olup, bu şekilde ibraz edilen belgeler desteğe esas alınır.

2- Tebliğin 24 üncü maddesi, dokuzuncu fıkrasının (d) bendinde; 2018 üretim yılına esas ÇKS müracaatını yaptıktan sonra vefat eden çiftçilerin durumları hakkında ve hangi durumlarda başvuru yapılacağı belirtilmiştir.

Üretim sezonu içerisinde ÇKS kayıtlarını yaptırdıktan sonra vefat eden çiftçilerin, vefat etmeden evvel kendi adına düzenlenmiş veya vefat ettikten sonra mirasçılardan herhangi birinin adına düzenlenmiş alım satım belgesi/tasiriye faturası ile müracaat edilmesi gerekmektedir.

Ancak Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü (TMO) tarafından düzenlenen alım satım belgelerinin, ÇKS müracaatını yaptıktan sonra vefat eden çiftçiler adına düzenlenmiş olması nedeniyle, bu şekilde düzenlenmiş alım satım belgelerinin desteğe esas alınması uygundur.

3- Tebliğin 9 uncu maddesi, dokuzuncu fıkrası, (ç) bendi, ikinci alt bendinde; "Zeytin sıkma tesisi, aynı zamanda çiftçi olan gerçek veya tüzel kişiliğe ait ise üretilen zeytinin maliyet bedeli ölçüsüne göre değerlendirilerek, tasiriye faturasında yer alması gereken bilgilerin açıklama yapılmak suretiyle kanuni defterlerde kayıt altına alınması gerekmektedir..." denilmekte olup, söz konusu belgelere ilişkin Tarım Bilgi Sistemine kayıtların "Noter Onaylı Kanuni Defter Kayıtları (Tasiriye)",

Aynı Tebliğin 9 uncu maddesi, dokuzuncu fıkrası, (d) bendinde; "Gerçek ve tüzel kişi çiftçilerin işletmelerine kayıtlı arazilerden elde ettikleri fark ödemesi desteğine konu tarımsal ürünleri işletmelerinde kullanmaları durumunda, hiçbir belge düzenlemeden açıklama yapmak suretiyle kanuni defterlere kayıt altına alınması gerekir..." denilmekte olup, söz konusu belgelere ilişkin kayıtların Tarım Bilgi Sistemine "Noter Onaylı Kanuni Defter Kayıtları" sekmesinden yapılması gerekmektedir.

4- Zeytinyağı Fark Ödemesi Desteği kapsamında;

(1) ÇKS de zeytin (sofralık) olarak kayıtlı zeytinyağı üretimi yapılan alanlarda, çiftçiler tarafından Uygulama Tebliği'nin 9 uncu maddesi, dokuzuncu fıkrası kapsamında istenilen belgelerin ibraz edilmesi durumunda zeytinyağı fark ödemesi desteğinden yararlandırılmalıdır.

(2) Tasiriye faturaları ve alım satım belgelerinin ilgili Tebliğ hükümlerine uygun olup olmadığının kontrol edilerek teslim alınması gerekmektedir. Bu kapsamda;

a) Tasiriye faturalarındaki tarihin Tebliğin 6 ncı maddesi, birinci fıkrası, (ğ) bendi gereğince İl/İlçe Tahkim Komisyonlarınca belirlenen zeytin sıkma başlangıç ve bitiş tarihleri arasında olması gerekmektedir.

b) Üreticiler tarafından ibraz edilen tasiriye (sıkım) faturaları ile alım satım belgelerinin (müstahsil makbuzu veya fatura) tarihleri kontrol edilmeli, üreticiye ait alım satım belgelerinin tarihi, üreticiye ait en erken tarihli tasiriye faturasının tarihi ile aynı veya daha sonraki bir tarihte düzenlenmiş olmak zorundadır. Bu doğrultuda, üreticiye ait en erken tarihli tasiriye faturasından önce düzenlenmiş olan alım satım belgeleri kabul edilmemelidir.

c) Tasiriye faturasında zeytinyağı miktarının kg olarak belirtilmiş olması gerekmektedir. Zeytinyağı miktarının lt, teneke, kutu, şişe, varil, bidon vb. şeklinde belirtilmiş olan tasiriye faturalarının kabul edilmemesi ve sisteme sıktırılan zeytin miktarının değil, elde edilen zeytinyağı miktarının kg olarak girilmesine dikkat edilmelidir.

(3) Tebliğ'in 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (şşş) bendi gereği, naturel sızma zeytinyağı, naturel birinci zeytinyağı veya ham zeytinyağı/rafinajlık zeytinyağlarını içeren natürel zeytinyağlarını üreten üreticiler fark ödemesi desteğinden yararlanmaktadır. Bu nedenle alım satım belgelerinde tanımlanan satışı yapılan zeytinyağının, natürel sızma zeytinyağı, natürel birinci zeytinyağı veya ham zeytinyağı/ rafinajlık (rafine edilmemiş) zeytinyağı şeklinde yer almalı, zeytinyağı miktarı kg olarak belirtilmiş olmalıdır.

(4) Tebliğin 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (m) bendinde; "Dikim tarihinden itibaren en az 5 yıl doldurmayan zeytinlik parselleri zeytinyağı fark ödemesi desteğinden faydalandırılmaz." denilmektedir. Bu çerçevede Tarım Bilgi Sisteminde zeytin üretimi yapılan parsellerin "çok yıllık dikim" tarihlerinin kontrol edilmesi ve zeytin parsellerinin çok yıllık dikim tarihinden itibaren en az beş yılı doldurduktan sonra desteklemeden yararlandırılmasına dikkat edilmesi gerekmektedir.

5- 2018 üretim yılı Hububat ve Baklagil, Yağlı Tohumlu Bitkiler ve Dane Mısır Fark Ödemesi desteklemelerinde ödemeler 3 dönem halinde yapılacak olup, ilk defa sistemden istenen bir icmal "normal ödeme", ikinci defa istenen icmal "1.fark", üçüncü defa istenen icmal "2. fark" olarak alınacaktır. Zeytinyağı Fark Ödemesi desteği için ise bir defada ödeme yapılacaktır.

Ödemeye esas icmal hazırlanırken "icmal" ve "üst yazıda"; ilinize ait alınan "Normal Ödeme İcmali", "1. Fark Ödeme İcmali", "2. Fark Ödeme İcmali" vb. şeklinde belirtilmelidir.

Normal ödemeler yapıldıktan sonra normal ödemesi hiç yapılmamış olan ilçeler için alınan icmallerde; karışıklığa neden olmamak amacıyla önceden alınarak normal ödemesi gerçekleştirilen ilçeler manuel olarak silinerek Bakanlığımıza gönderilmesi gerekmektedir.

Hububat ve Baklagil, Yağlı Tohumlu Bitkiler ve Dane Mısır Fark Ödemesi desteklemelerinde ödemeler 3 dönem, Zeytinyağı Fark Ödemesi desteğinde ise bir defada yapılan ödemelerin sonrasında ödeme dönemi tamamlandıktan sonra yapılacak ödemeler için, il/ilçe tahkim komisyonlarınca karar alınmalı ve sistemin açılması için Bakanlığımıza yazılacak yazıya söz konusu il/ilçe tahkim komisyonu kararının da eklenmesi gerekmektedir.

6- Askı icmalleri sonucunda kilitlenen veya Bakanlığa gönderilmemiş kesin icmal alındıktan sonra kilitlenen sistemin açılma talepleri ; "İl Sistem Sorumluları" tarafından her destek türü için il/ilçe ismi belirtilerek "Arip Destek Elektronik Posta Grubu"na e-posta yoluyla iletilmelidir.

Zeytinyağı Fark Ödemesi Desteği hariç belirtilen diğer destekleme ödemelerinde 3 dönem halinde ödenmesi ve her ödemenin sonrasında ilave alım satım belgelerinin getirilmeye devam edilmesi nedeniyle Tarım Bilgi Sisteminden excel formatında indirilen üretici bazında düzenlenmiş askıya çıkarılacak icmal 1 lerde yer alan "Desteğe Tabi Üretim Miktarı" sütununda belirtilen bilgilerin paylaşımının kamu zararına neden olduğu tespit edilmiştir. Desteklemelere ilişkin söz konusu verilerin üreticiler ile paylaşılmaması amacıyla askıya çıkarılacak icmallerden "Desteğe Tabi Üretim Miktarı" sekmesinin manuel olarak silinmesi gerekmektedir.

7- Tebliğ gereği 5 gün askıya çıkılması, askı süresi ve askı süresinin bitimini takip eden 3 iş günü içinde yapılacak itirazlar sonrası gerekli düzeltmelerin yapılmasını müteakip sistemden alınan kesin icmal (İcmal-3), komisyon kararı olmaksızın, düzenleyen, kontrol eden ve onaylayan olmak üzere İl Müdürlüğünce elektronik imza (e-imza) ile imzalanarak üst yazı ile birlikte her destek türü için ayrı ayrı olmak üzere hazırlanarak BÜGEM'e gönderilmelidir. İcmal-3'te adı geçen personellerin üst yazı onay akışında da mutlaka parafçı/imzacı olarak yer alması gerekmektedir.

8- Tebliğ'in 4 üncü maddesi birinci fıkrası (k) bendinde; Fark ödemesi desteği: Türkiye Tarım Havzaları Üretim ve Destekleme Modeline göre; yağlık ayçiçeği, soya fasulyesi, kanola, dane mısır, aspir, zeytinyağı, buğday, arpa, çavdar, tritikale, yulaf, çeltik, kuru fasulye, nohut, mercimek ve yurt içerisinde üretilip sertifikalandırılan tohumu kullanarak kütlü pamuk üreterek satışını gerçekleştiren çiftçilere 2018 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemelere İlişkin Karar uyarınca yapılacak ödemeyi," şeklinde tanımlanmıştır.

Bu kapsamda ÇKS'ye kayıtlı arazilerinde Fark Ödemesi Desteklemesine konu ürünleri üreterek satışını gerçekleştiren ve söz konusu Tebliğin 9 uncu maddesi dokuzuncu fıkrasında yer alan belgeler ile ÇKS' ye kayıtlı bulundukları il/ilçe müdürlüklerine başvuran çiftçiler fark ödemesi desteklemelerinden yararlandırılmaktadır.

Bu çerçevede tüzel kişilik veya büyük çiftçi olduğu için alım satım belgesi düzenleme yükümlüğünde bulunan ve desteklemeye başvuran çiftçilerde, çiftçi tarafından ürün satışının başka tüzel kişiliğe veya gerçek kişiye yapılması durumunda; Tarım Bilgi Sistemi'ne alım satım belge girişlerinin, satış yapılan kişi adına sisteme kaydının gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

9- Tebliğ'in 24 üncü maddesinin on üçüncü fıkrasında; " ilama bağlı borç ödemelerinde ve yürütmenin durdurulmasına/yapılan işlemin iptaline ilişkin ödemelerde; mahkeme kararı, dilekçe ve geri ödemeye dair Vergi Dairesi Alındı Belgesi veya ilgili banka dekontu belgeleri aslı gibidir onayı yapılarak ödemeye esas icmalle birlikte BÜGEM'e gönderilir. " hükmü yer almaktadır.

Bu kapsamda 2014 ve sonrası yıllar için Tarım Bilgi Sistemi alt modülü olan ÇKS'de kayıtlı gerçek/ tüzel kişilerin "Detay"/"Dilekçeler" sekmesinden mahkeme kararına konu üretim yılı seçilmesi işlemi sonrası, menüden "Davacı Listesi" sekmesine; mahkeme kararında yer alan bilgilerin ve ödemeye esas tutarın ödenmek üzere Bakanlığımıza gönderilmeden önce kayıt edilmesi gerekmektedir.

10- Tebliğin 22 inci maddesi, birinci fıkrasının (l) bendinde; "Pamuk sezonu içerisinde faaliyetini sürdürerek, desteklemeye konu kütlü pamuğu işleyecek olan çırçır prese fabrika işletmecisi olmayan tüccarlara satış yapanlar ile yurt içerisinde üretilip sertifikalandırılan tohumları kullanmayan pamuk çiftçileri fark ödemesi desteklerinden yararlanamazlar." hükmü yer almaktadır. Bu kapsamda gerçekte çırçır işletmesi sahibi olmadığı halde fabrika kiralayan pamuk tüccarlarına ürün satan üreticilere verilen alım satım belgeleri Tebliğ gereği desteklerden faydalanamayacağından, söz konusu belgelerin titizlikle incelenerek desteğe esas alınması, mevzuata uygun olmayan belgelerin ise destek dışı bırakılması gerekmektedir.

11- Tebliğin 6 ncı maddesi, birinci fıkrasının (f) bendinde tahkim komisyonlarının görevleri arasında; "Pamuk çırçır ve prese fabrikalarının faaliyet dönemine ait tüm bilgilerini kontrol eder. 18/4/1972 tarihli ve 7/4331 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Pamukların Çırçırlanma, Preselenme ve Depolanmasının Denetimine Dair Tüzük çerçevesinde pamuk sezonu içerisinde faaliyetini sürdüren ve desteklemeye konu kütlü pamuğu işleyecek olan çırçır prese fabrikaları ve çiftçi adına düzenlemiş olduğu alım satım belgesine istinaden fark ödemesi desteği yapılmasını sağlar. Tarım Satış Kooperatifleri ve Birlikleri tarafından alınan kütlü pamuk ürünü, bağlı olduğu birlik bünyesinde faaliyet gösteren çırçır ve prese fabrikalarında işlenmesi şartıyla destekleme kapsamında değerlendirilir." denilmektedir. Bu çerçevede ihtiyaç duyulması halinde söz konusu çırçır işletmelerinin faaliyet dönemine ait tüm bilgilerin kontrol edilmesi gerekmektedir.

12- Bahsi geçen desteklemelerden herhangi birinin kaydı yapılarak ödemeleri yapıldıktan sonra, sehven yapılan fazla ödemelerde ya da herhangi bir gerekçe ile ödemesi yapılan üretici kayıtlarının silinmesi ya da ödeme yapılan parsel bilgilerinin değiştirilmesine yönelik yapılan işlem sonucunda; üreticilerin kayıtlarında eksi icmallerde yer almama ve ödeme icmallerinde ise mükerrer ödeme gibi kamu zararına neden olduğu anlaşılmıştır.

Bu nedenle sehven yapılan fazla ödemelerde ya da herhangi bir gerekçe ile ödemesi yapılan üretici kayıtlarında; destekler bölümde yer alan destek çentiklerinin kaldırılması gerekmekte olup, kayıtların silinmesine yönelik herhangi bir işlemin yapılmaması gerekmektedir.

Fark ödemesi destekleme uygulamalarının; kamu zararı ile üretici mağduriyetlerine sebebiyet verilmeyecek şekilde belirtilen hususlar ve ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda değerlendirilerek yürütülmesini önemle rica ederim.