2006/2 Gemi Teçhizatı Yönetmeliği İçin Onaylanmış Kuruluş Görevlendirilmesinde Esas Alınan Temel Kriterlere Dair Genelge
- Tür
- Genelge
- Tarih
- 23.10.2003
- Yürürlük
- 23.10.2003
- Durum
- Yürürlükte
- Seri
- Genelgeler, Denizcilik Mevzuatı
Sayı: 829
GENELGE
2006/2
Avrupa Birliği mevzuatına uyum çalışmaları kapsamında, 96/98/EC sayılı AB Direktifi esas alınarak hazırlanan Gemi Teçhizatı Yönetmeliği, 23 Ekim 2005 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış olup, 01 Haziran 2006 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Yönetmelik ekindeki listelerde yer alan gemi teçhizatının, ilgili teknik düzenlemelerde belirtilen gereklere uygun olduğunu ve listelerde gösterilen uygunluk değerlendirmesi işlemlerine tâbi tutulduğunu belgelendirmek üzere, “uygunluk değerlendirme kuruluşları” arasından Müsteşarlığımız tarafından görevlendirilen “Onaylanmış Kuruluş”(lar)ca “uygunluk değerlendirmesi işlemi”ne tâbi tutulması ve “uygunluk işareti” ile işaretlenmesi gerekmektedir. Gemi Teçhizatı Yönetmeliği kapsamında yer alan ürünlerin, Yönetmeliğe uygunluğunu ve güvenliğini değerlendirmek üzere Müsteşarlık tarafından görevlendirilecek onaylanmış kuruluşların belirlenmesinde esas alınacak temel kriterler, bu kuruluşların başvuru ve görevlendirilme esasları ve kuruluşların yükümlülükleri aşağıda belirtilmiştir:
1 - Müsteşarlıkça görevlendirilecek Onaylanmış Kuruluşlar, Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından yayımlanan Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelik gereklerini, Gemi Teçhizatı Yönetmeliği (bundan böyle “Yönetmelik” olarak anılacaktır) Ek-C’ de yer alan asgari kriterler ile aşağıda belirtilen kriterleri karşılamak zorundadır. Bu genelgenin Ek’inde belirtilen TS EN 45000 serisi standartlara (TS EN ISO/IEC 17025 dahil) göre akredite olsun ya da olmasın, tüm başvuru sahiplerinin, Müsteşarlıkça aşağıda belirlenen gerekleri yerine getirmesi zorunludur:
a) Türkiye Cumhuriyeti yargı alanı içinde yerleşik ve faaliyette bulunan bir tüzel kişilik olmak (Bu hüküm, testlerin bir kısmının yurt dışında yaptırılmasına engel teşkil etmez),
b) Yönetmelik ve 96/98/EC sayılı AB Direktifi hakkında tam bir bilgiye sahip olmak,
c) Görevlendirme talep edilen;
- Yönetmelik Ek-A.1 ve Ek-A.2’de yer alan teçhizat,
- Yönetmelik Madde 6’da belirtilen “Uluslar arası Sözleşmeler ve Uluslar arası düzenlemeler”,
- Yönetmelik uyarınca imalatçı tarafından seçilebilecek “Uygunluk Değerlendirme Modülleri”,
- Yönetmelik Madde 8’de belirtilen “Test standartları”
hakkında teknik bilgi ve tecrübe ile Yönetmeliğin gerektirdiği her türlü olay, inceleme ve muayene hizmetleri, doğrulama testlerinin yapılması (Bu hüküm bazı testlerin yüklenici laboratuarlarda yaptırılmasına engel teşkil etmez) ve değerlendirilmesine yönelik beceri ve yeteneğe sahip olmak (bir veya daha fazla temel gereği kapsayan ulusal uyumlaştırılmış standart hükümlerine uygun olarak imal edilmiş gemi teçhizatının, ilgili temel gerekleri karşıladığı kabul edilecektir. Onaylanmış kuruluş, standart uygulanmaması durumunda gemi teçhizatının temel gereklere uygunluğunu doğrulama ve ilgili modüllerde tasarım incelemesi yapma yeteneğine sahip olmalıdır),
d) Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin uygunluk değerlendirme prosedürlerinin gereklerini yerine getirebilmek için uygun organizasyona, yeterli sayı ve nitelikte personel ve donanıma sahip olmak,
e) Başvuru sahibi, test hizmetlerini kendi laboratuarında veya kendi gözetiminde imalatçı laboratuarında veriyorsa, akreditasyon zorunlu olmamakla birlikte, söz konusu laboratuarlar, TS EN ISO/IEC 17025’in şartlarını sağlamalıdır. Testler, imalatçı veya yüklenici tarafından yapılacaksa, başvuru sahibi, bu kuruluşların anılan standarda uygunluğunu taahhüt etmelidir.
f) Başvuru sahibi, muayene hizmetlerini kendi imkanlarını veya kendi gözetiminde imalatçının imkanlarını kullanarak veriyorsa, akreditasyon zorunlu olmamakla birlikte, ilgili TS EN 45000 serisi standartların şartlarına uymalıdır. Başvuru sahibi, normalde kendisinin yapması gereken muayenenin bir kısmını kendi adına imalatçıya veya yükleniciye yaptıracaksa, bu kuruluşların yeterli olduklarını ve ilgili TS EN 45000 serisi standartların şartlarını sağladığını taahhüt etmelidir.
g) Faaliyetlerinin gerektirdiği bağımsızlık, tarafsızlık ve dürüstlüğe sahip olmak,
h) Faaliyetleri sebebiyle ortaya çıkacak her türlü zarar ve ziyanın tazmini için, faaliyetlerinin kapsam ve büyüklüğüne uygun yeterlikte meslekî ve sivil sorumluluk sigortası kapsamında bulunmak (Müsteşarlık hiçbir durum ve şart altında, görevlendirilecek onaylanmış kuruluşun faaliyetleri sebebiyle meydana gelebilecek kusurlardan ve buna bağlı oluşabilecek zararlardan sorumlu olmayacaktır),
i) Kalite Sistemi içinde faaliyette bulunmak (Kalite sistemi, kuruluşun faaliyetlerine uygun TS EN 45000 serisi standartlardaki ilgili zorunluluklar ile onaylanmış kuruluş olarak görevlendirilmesi ve işlem yapması için aranan diğer zorunlulukların karşılanmasını sağlayıcı nitelikte olmalıdır. Kalite El Kitabında, görev talep edilen uygunluk değerlendirmesi modüllerine ve belgelendirilecek teçhizat gruplarına uygun çalışma prosedürleri yer almalıdır. Bazı testlerin yüklenici laboratuar eliyle yaptırılması durumunda Kalite El Kitabı, yüklenici laboratuarın takip ettiği prosedürlerin uygunluğunun denetlenmesine ilişkin hususları da içermelidir.),
j) TS EN 45000 serisi standartlar, başvuruların değerlendirilmesinde esas alınacak temel kriterlerdir.
k) Başvuru sahibi hangi modül/modüller kapsamında hizmet verecekse, değerlendirmede o modül ya da modüllerle ilgili TS EN 45000 serisi standartlar esas olarak kullanılacaktır.
2 - Yönetmelik uyarınca onaylanmış kuruluş olarak görevlendirilmek amacıyla talepte bulunan başvuru sahiplerinin, aşağıdaki bilgi ve belgeleri içeren bir dosya ile Müsteşarlığa (Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürlüğü) yazılı müracaatı gereklidir:
a) Kuruluşun adı, adresi,
b) Ticaret sicil no (Firmalar için Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlanan metnin bir örneği),
c) Kuruluş amacı, yetki ve sorumluluklar,
d) Organizasyon şeması,
e) Kurucu ve yetkililerin imza sirküleri,
f) Talep edilen görevlendirme kapsamı (Yönetmelik kapsamında hangi teçhizat grubu için ve hangi uygunluk değerlendirme modülü için görevlendirme talep edildiği),
Başvuru sahibi için tüm teçhizat grupları ve tüm uygunluk değerlendirmesi modülleri için görevlendirilme zorunluluğu yoktur. Ancak, herhangi bir uygunluk değerlendirmesi modülünün sadece bir kısmını gerçekleştirmek üzere görevlendirme yapılamaz.
g) Gizlilik, bağımsızlık ve tarafsızlık taahhütnamesi,
h) Personel durumu (Uygunluk değerlendirmesi işlemlerini yapan teknik personelin sayısı, eğitim durumu, sahip olduğu uluslararası tanınırlığı olan geçerli sertifika örnekleri),
i) Laboratuar hizmetleri hakkında ayrıntılı bilgi (Başvuru kapsamında yapılacak deneylerin listesi ve bu deneylerden hangilerinin yüklenici laboratuarlar tarafından yapılacağı belirtilerek, bu laboratuarlarla yapılan sözleşmelerin örnekleri),
j) Laboratuar ve teçhizat durumu (Müracaat konusu ile ilgili amaca yönelik),
k) Muayene talimat ve prosedürleri, muayene ve sertifika örnek formları,
l) Mesleki ve sivil sorumluluk sigortası,
m) Sahip olunan belgeler (kalite belgeleri, akreditasyon sertifikası vb...)
3 - Onaylanmış kuruluş başvurularının Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirmesinde temel güvenlik gereklerinin ve yukarıda belirtilen kriterlerin karşılanmasına yönelik olmak üzere görevlendirme talep edilen teçhizat grubu ve modüllerle ilgili Yönetmelikte tanımlanmış fonksiyonları yerine getirme becerisinin kanıtlanması aranacaktır (Bu zorunluluk yükleniciden hizmet almaya engel teşkil etmez).
Belgelendirme, test ve muayene hizmetlerini yürüten kuruluşlara yönelik TS EN 45000 serisi standartlar ve akreditasyon, onaylanmış kuruluş taleplerinin değerlendirmesinde başlıca unsurları teşkil etmektedir. İlgili TS EN 45000 serisi standartlarına göre akreditasyon zorunlu olmamakla birlikte, Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirmede önemli bir tercih unsurudur. TS EN 45000 serisi standartlarına göre akreditasyon, kuruluşun yönetim ve teknik yeterliliğinin tespitinde tek başına yeterli olmayıp, görevlendirme talep edilen teçhizat grubuna uygun bir kapsamda alınmış olması da gerekmektedir.
Akredite olmayan kuruluş başvurularında; uzmanlık, kaynak, organizasyon, yönetim, politika v.b. açısından TS EN 45000 serisinin ilgili standartlarında belirlenen eşdeğer seviyeye sahip olunduğunun gösterilmesi gereklidir.
AT Tip İncelemesi (Modül B), Tipe Uygunluk (Modül C), Ürün Doğrulama (Modül F) ve Birim Doğrulaması (Modül G) için görevlendirme taleplerinin değerlendirmesinde, TS EN 45004 veya TS EN 45011 standartları, esas alınacak temel standartlardır. Modül C ve Modül F’de bu standartlarla birlikte, TS EN ISO/IEC 17025 standardı da dikkate alınacaktır.
Üretim Kalite Güvencesi (Modül D), Ürün Kalite Güvencesi (Modül E) ve Tam Kalite Güvencesi (Modül H) için görevlendirme taleplerinin değerlendirmesinde esas alınacak temel standart TS EN 45012 olacaktır. Bu standartla birlikte, görevlendirme talep edilen teçhizat grubu konusunda bilgi sahibi olmak da aranacaktır.
Başvuru sahibinin;
a) Görevlendirme talep edilen teçhizat grubu konusunda, Avrupa Akreditasyon Birliği (EA) tarafından tanınan bir kuruluştan akredite edilmiş olması durumunda, ayrıntılı bir inceleme yapılmaksızın sadece belge üzerinde değerlendirme yapılması yeterli olacaktır.
b) Sahip olduğu akreditasyonun Yönetmelik gereklerini tam olarak sağlamaması durumunda, Yönetmeliğin gerektirdiği şartlar ayrıca aranacaktır.
c) Akreditasyon belgesinin olmaması durumunda ise Yönetmelik gereklerine uygunluğu incelenir. Ancak bu inceleme, bir akreditasyon niteliği taşımaz.
Başvuru sahibinin belirtilen kriterlere uygunluğu, Müsteşarlıkça görevlendirilmesi halinde, TÜRKAK tarafından değerlendirilerek, Müsteşarlığa bir rapor halinde sunulur. TÜRKAK tarafından yapılan incelemelere yönelik tüm masraflar başvuru sahibince karşılanır.
Başvuru sahibinin söz konusu kriterleri sağlaması ve TÜRKAK tarafından düzenlenen değerlendirme raporunun olumlu olması halinde, söz konusu başvuru sahibinin onaylanmış kuruluş olarak görevlendirilmesi sürecinin başlatılması, Müsteşarlığın takdirindedir.
4 - Başvurular, Müsteşarlıkça yukarıdaki esaslar ve görevlendirilmesi halinde, TÜRKAK’tan alınan değerlendirme raporu çerçevesinde değerlendirilerek, sonuçlandırılır. Durumu ve şartları Yönetmeliğin ilgili hükümlerini uygulamak için uygun bulunan başvuru sahibi ve Müsteşarlık arasında bir Görevlendirme Sözleşmesi yapılır.
Sözleşmenin her iki tarafça imzalanmasını takiben, Müsteşarlıkça, görevlendirme işlemi hakkında Dış Ticaret Müsteşarlığı aracılığı ile Avrupa Birliği Komisyonu ve üye ülkeler nezdinde gerekli bildirimler yapılır.
Görevlendirme süreci, bildirimin AB Komisyonu’nda kabulü ve onaylanmış kuruluş için AB Komisyonu’nca verilen kimlik kayıt numarası ile görevlendirme kapsamının (teçhizat grubu, modül) AB Resmî Gazetesi’nde ve daha sonra TC Resmî Gazetesi’nde yayımlanması ile tamamlanır ve onaylanmış kuruluş statüsü elde edilir.
5 - Onaylanmış kuruluş olarak görevlendirilen başvuru sahibinin yerine getirmesi gereken kriterlere ve şartlara uymadığının veya yükümlülüklerini yerine getirmediğinin Müsteşarlıkça tespiti halinde Müsteşarlık, yapmış olduğu görevlendirmeyi askıya alabilir veya iptal edebilir. Söz konusu kuruluşun görevlendirilmesinin iptali, bu kuruluşun görevli olduğu süre boyunca yürüttüğü faaliyetlerden doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
Onaylanmış kuruluşun görevlendirilmesinin askıya alınması veya iptali durumunda, yukarıda belirtilen bildirim ve Resmî Gazete’de yayım prosedürü izlenir.
6 - Görevlendirilen onaylanmış kuruluşların yükümlülükleri, Görevlendirme Sözleşmesinde yer almakla birlikte aşağıdaki hususları da içerir:
a) Görevlendirildiği teçhizat grubu için modüller kapsamında, yönetmelik gerekleri uyarınca gerçekleştireceği uygunluk değerlendirmesi faaliyetlerini, doğru, eksiksiz ve süreklilik arz edecek şekilde yerine getirmek, değerlendirme sonucunda uygun bulunan teçhizat grubu veya kalite sisteminin Yönetmeliğin ilgili hükümlerine göre uygunluk belgelendirmesini yapmak,
b) Görevlendirme kapsamında yaptığı tüm işlemler ve verdiği belgelere ilişkin gerekli tüm kayıtları tutmak ve bunlar hakkında Müsteşarlığa (yetkili kıldığı kişilere) ve gerektiğinde diğer onaylanmış kuruluşlara bilgi vermek (verilen sertifikalar, askıya alınan ve geri çekilen sertifikalar, uygunluk değerlendirmesi, yüklenici kullanımı, tahsis edilen kaynaklar, taraflar arasında çıkar çatışması olabilecek durumlar v.b.),
c) Uygunluk değerlendirme ve belgelendirme hizmetleri sırasında alınan bilgilerin gizliliğini temin için gerekli düzenlemeleri yapmak, bu düzenlemeler arasında, personel gizlilik talimatı örneği, müşteri bilgilerinin kuruluş personelince üçüncü şahıslara izinsiz verilmemesine dair yazılı taahhüt örneği ile tüm yüklenici sözleşmelerinde gizliliğin teminine yönelik hükümler bulunmasını sağlamak,
d) İlgili TS EN 45000 serisi standartlarda öngörülen onaylanmış kuruluş olarak görevlendirme kriterlerine uyum ile belgelendirme işlemlerinin doğru ve etkin biçimde yürütülmesine yönelik iç denetim ve idari gözden geçirme gereklerini yerine getirmek,
e) Belirlenen prosedürler ve görevlendirme kapsamı içinde faaliyetlerini sürdürmelerini etkileyecek her türlü değişikliği Müsteşarlığa bildirmek,
f) Başvuru sahibi, gerçekleştireceği uygunluk değerlendirmesi faaliyetleri sonucu herhangi bir ürüne ilişkin belgelendirme talebinin reddedilmesi veya ürüne ilişkin bir onayın verilmemesi ya da önceden belgelendirilmiş bir ürünün belgesinin iptal edilmesi durumunda ortaya çıkabilecek itiraz ve şikayetleri incelemek üzere gerekli tedbirleri almış olmalıdır.
Söz konusu tedbirler aşağıdaki hususları içermelidir.
- Onayın reddi ya da geri çekilmesi kararının gerekçelerinin ayrıntılı bir şekilde imalatçı ya da yetkili temsilcisine bildirimi,
- Mevcut yasal haklar ile bu hakların kullanılmasına ilişkin sürelerin imalatçı ya da yetkili temsilcisine bildirimi,
- İmalatçının ya da yetkili temsilcisinin karara itiraz edebilmesine izin vererek bu itirazın söz konusu kararla önceden hiçbir ilişkisi bulunmayan, ancak konu hakkında yeterli bilgi ve tecrübeye sahip, bağımsız hareket edebilen kişi veya kuruluşlarca incelenmesinin temini,
- Reddedilen veya geri çekilen onaylara ilişkin bilginin Müsteşarlığa bildirimi.
g) Muayene hizmetlerinin yerine getirilmesinde yüklenici kullanılması durumunda, yüklenici tarafından yapılan işleri kontrol edebilecek meslekî yeterlikte personel istihdam etmek ve yüklenicinin yaptığı işlerin sorumluluğunu üstlenmek. Onaylanmış kuruluş, zorunlu AT Tip/Tasarım İnceleme Belgesi verilmesi dahil, kendisinin alması gereken kararlarla ilgili teknik, analitik değerlendirme sorumluluğunu yükleniciye devredemez.
h) Gerektiğinde Müsteşarlık ve diğer onaylanmış kuruluşlarla Türkiye ve Avrupa Birliği çapında koordinasyon faaliyetlerine katılmak,
i) Görevlendirmeyi takip eden bir yıl içerisinde, Müsteşarlık veya adına TÜRKAK tarafından yapılacak başlangıç denetimi ile daha sonra Müsteşarlığın uygun gördüğü aralıklarla yapılacak gözetim denetimlerine ve dört yılda bir yeniden belgelendirme denetimine tabi olmak,
j) Tüm imalatçıların uygunluk değerlendirmesi hizmetinden eşit şartlarda ve ayırım gözetilmeden faydalanmasını sağlayacak gerekli tedbirleri almak,
k) Uygunluk değerlendirmesi hizmeti sunarken, maliyetleri ciddi oranda artıracak, piyasa koşullarını zorlayacak, gereksiz malî ve diğer şartlar öne sürmemek.
7 - Görevlendirilen onaylanmış kuruluş, kendisine ait kimlik kayıt numarası ve belgelerin kullanımını kontrol ile yükümlü olup, buna ilişkin prosedürlerin, kuruluşun Kalite El Kitabında yer alması gereklidir. Kimlik numarası ile belgelerin yanlış kullanımını ve tüketiciyi yanıltıcı veya aldatıcı kullanımını engellemeye yönelik yöntemler ile kötüye kullanılması durumunda alınması gerekli tedbirler de Kalite El Kitabında belirtilmelidir.
Bilgilerinizi rica ederim.