Portföy Saklama Çerçeve Sözleşmesinde Bulunması Gereken Asgari Unsurlar
- Tür
- Resmi Gazete
- İlgili mevzuat
- Güncel metin
Portföy saklama kuruluşu ve portföy yönetim şirketi arasında ikili veya portföy saklama kuruluşu, müşteri ve portföy yönetim şirketi arasında üçlü olarak imzalanacak portföy saklama sözleşmelerinde; asgari olarak aşağıda belirtilen unsurların yer alması zorunludur;
I. Sözleşmenin Tarafları ve Konusuna İlişkin Esaslar
1) Tarafları tanıtıcı bilgiler,
a. Portföy yönetim şirketinin unvanı ve adresi,
b. Portföy saklama kuruluşunun unvanı ve adresi,
c. Müşteri ile imzalanması halinde, müşterinin kimlik bilgileri ve adresi,
d. Tarafları temsile yetkili kişilere, bunların temsil yetkilerine ilişkin bilgiler.
2) Sözleşmede kullanılacak kısaltmalar,
3) Sözleşmenin konusu,
II. Müşteri Hesaplarına İlişkin Esaslar
4) Müşteri adına portföy saklama kuruluşu nezdinde açılacak hesapların, portföy saklama kuruluşunun kendisi ya da üçüncü kişilerin hesaplarından ayrı izleneceği ve hesaplardaki varlıkların mülkiyetinin müşterilere ait olduğuna dair hüküm,
5) Müşteri adına doğrudan hesap açılacağına dair hüküm,
6) Merkezi saklama ve kayıt hizmeti veren kuruluşlar nezdinde saklanabilen varlıklar için, bu kurumlarda müşteriler adına açılacak hesaplar nezdinde saklama yapılacağına dair hüküm; merkezi saklama ve kayıt hizmeti veren kuruluşlar nezdinde saklanamayan varlıklar için bankanın varlıklarından ayrı olarak müşteriye aidiyeti belli olacak şekilde saklanacağını belirten hüküm,
7) Operasyonel nitelikteki nakit ve menkul kıymet transferlerini gerçekleştirebilmek için toplu hesap kullanılacaksa buna dair hüküm, söz konusu hesapların mülkiyetinin müşterilere ait olduğuna dair hüküm,
8) Mahkeme kararı olmaksızın müşteri varlıkları üzerinde müşterilerin portföy saklama kuruluşuna olan saklama hizmeti dışındaki borçlarından ötürü portföy saklama kuruluşu tarafından doğrudan tasarrufta bulunulamayacağına, genel takip usullerinin uygulanacağına dair hüküm,
III. Emirlere İlişkin Hükümler
9) Portföy saklama kuruluşu, portföy yönetim şirketi ve aracı kuruluş arasında işlemin gerçekleşmesinden takas süresine kadar iletilen bilgiler ve iletilme yöntemine ilişkin esaslar (işlemin hangi müşteri adına veya hangi toplu hesap adına yapıldığı, toplu hesap adına yapılmışsa müşterilere nasıl dağıtılacağı ve bu bilgilerin ne şekilde iletileceğine,sistem entegrasyonu, faks, elektronik posta v.b.) dair açıklama,
10) Ön eşleştirme sürecinde portföy saklama kuruluşunun iletilen emirlerin saklama hesaplarıyla uyumunu kontrolden (kıymet alımında yeterli nakdin veya alacağın bulunması, kıymet satımında bakiyenin yeterli olması, müşteri dağıtım bilgilerinin doğruluğu v.b.) sorumlu olduğuna dair hüküm ve uyumsuzluk olması durumunda alınacak tedbirlere ilişkin esaslar,
IV. Takas ve Teslim Karşılığı Ödeme İlkesine İlişkin Esaslar
11) Takas sürecinin tamamlanması için ortaya çıkan fonlama ihtiyacının portföy saklama kuruluşu tarafından üstlenilmesi durumunda portföy saklama hesapları için yapılacak menkul kıymet işlemlerinin takasının ne şekilde tamamlanacağına ilişkin bilgiler,
12) Portföy saklama kuruluşunun portföy saklama hesaplarından nakit ve/veya menkul kıymet çıkması durumunda karşılığında eşdeğer nakit ve/veya menkul kıymetin portföy saklama hesaplarına girmesinden sorumlu olduğu ve takasın sistemindeki aksamalardan kaynaklanabilecek riskin saklama hesaplarına yansıtılamayacağına dair hüküm,
13) Portföy saklama hesaplarında teslim karşılığı ödeme ilkesinin uygulanamayacağı durumlar hakkında bilgi (Aracılık komisyon kesintisi, saklama komisyonu kesintisi, stopaj, yönetim ücreti, müşteri talimatıyla çıkış, kısmi çıkış, portföy saklama kuruluşunun bünyesinde saklanmayan kıymetlere ilişkin nakit çıkışları v.b.),
14) Toplu nakit ve menkul kıymet hesaplarından üçüncü kişilerin hesabına yapılacak transferlerin de teslim karşılığı ödeme ilkesine uygun olarak yerine getirileceğine ve hesaplar üzerinde herhangi bir nedenle portföy yönetim şirketi veya üçüncü kişilerin tasarruf yetkisinin olmayacağına dair hüküm,
15) Müşteri adına yapılacak menkul kıymet alımlarının diğer kurum nezdinde açılan hesaplardan karşılanacak olması halinde; işlemi tamamlamak üzere öncelikle portföy saklama kuruluşu nezdinde açılmış olan müşteri nakit hesabına veya açıklamalı olarak toplu nakit hesabına transfer yapılmasına ilişkin hüküm,
V. Portföy Saklama Kuruluşunca Yapılacak Mutabakat Esasları
16) Saklamaya konu varlıkların mevcudiyetinin bu varlıklara genel saklama hizmeti veren kurumlarla ve portföy yönetim şirketi ile mutabakatına ilişkin hükümler,
VI. Saklama Hizmetine İlişkin Esaslar
17) Alım satımına aracılık edilmemekle birlikte teknik olarak portföy saklama kuruluşuna devredilebilmesi mümkün olan tüm işlem ve kıymetlerin portföy saklama kuruluşunca saklanacağına ilişkin hüküm,
18) Toplu veya müşteri hesaplarında kalan nakdin değerlendirilme esasları,
19) Saklamaya konu varlıklardan doğan yönetimsel ve mali hakların kullanımına ilişkin esaslar,
20) Vergi mevzuatı kapsamında saklama hesabı bulunan müşterilerin vergi takibinin portföy saklama kuruluşu tarafından yerine getirileceğine dair hüküm,
21) Yurt dışında yapılacak işlemler nedeniyle uygulanacak saklama ilkelerine (toplu hesap veya müşteri bazında v.b.) ilişkin esaslar,
22) Portföy saklama kuruluşu tarafından saklama hizmetinin diğer bir saklamacı kuruluştan alınması halinde de müşteriye karşı sorumluluğun devam edeceği hususuyla birlikte, uygulamaya yönelik diğer hükümler,
VII. Portföy Saklama Kuruluşu ve Portföy Yönetim Şirketinin Genel Sorumluluklarına İlişkin Esaslar
23) Portföy yönetim şirketinin vekil sıfatıyla sahip olduğu yetkiler ile portföy saklama kuruluşu ve portföy yönetim şirketi arasındaki ilişkilere dair hükümler,
24) Tarafların karşılıklı hak ve yükümlülükleri (sorumlu kişiler ve sorumlulukları), varsa doğrudan müşteri onayı aranacak talimatların neler olduğu (çıkış, kısmi çıkış, üçüncü kişilere nakit transferi v.b.),
25) Portföy saklama kuruluşunun, müşterilerin yatırım yaptığı şirketle ilgili karar alması gereken ve finansal varlıklar üzerindeki haklarını etkileyebilecek durumları ile müşteri hesaplarında gerçekleştirilen, önemlilik arzeden varlık ve nakit hareketlerini müşterilere en kısa zamanda bildirmekle yükümlü olduğuna dair hüküm,
26) Saklama bölümünün, portföy saklama kuruluşunun diğer birimlerinden ne şekilde ayrılacağına dair bilgi, müşteri bilgilerinin güvenliğinin sağlanacağına dair taahhüt ve aksi durumda portföy saklama kuruluşunun sorumlu olacağına dair hüküm,
27) Portföy saklama kuruluşunda görevleri gereği saklama hesaplarına erişim yetkisi olan birimler (teftiş, iç kontrol, bilgi işlem v.b.) ve bu birimlerin söz konusu hesaplara ne şekilde ve hangi koşullarda erişebileceğine dair hüküm,
28) Portföy saklama kuruluşunda bulunan saklama hesaplarına bilgi işlem güvenliğinden portföy saklama kuruluşunun sorumlu olduğuna dair hüküm,
29) Portföy saklama kuruluşu dışında vadeli mevduat hesabı açılması durumunda portföy saklama kuruluşuna hesabın açıldığı banka bilgilerini vermek ve işleme ilişkin belgeleri portföy saklama kuruluşuna iletmek, vade sonunda işlem yenilenmemiş ise paranın portföy saklama kuruluşuna aktarılmasını sağlamaktan portföy yönetim şirketinin sorumlu olduğuna dair hüküm,
30) Portföy saklama kuruluşu dışında vadeli mevduat hesabı açılması durumunda portföy yönetim şirketinin ilettiği bilgiler çerçevesinde karşı bankaya parayı göndermekten ve vade sonunda paranın saklama hesaplarına aktarıldığının kontrol edilmesinden portföy saklama kuruluşunun sorumlu olduğuna dair hüküm,
31) Portföy saklama kuruluşu dışında yapılan vadeli işlem sözleşmeleri, kıymet ödünç alma ve verme, kredili menkul kıymet işlemi gibi işlemlerde portföy saklama kuruluşuna işlemin yapıldığı kurum bilgilerini vermek ve işleme ilişkin belgeleri portföy saklama kuruluşuna iletmekten portföy yönetim şirketinin sorumlu olduğuna dair hüküm,
32) Portföy saklama kuruluşu dışında yapılan vadeli işlem sözleşmeleri, kıymet ödünç alma ve verme, kredili menkul kıymet işlemi gibi işlemlerde portföy yönetim şirketinin ilettiği bilgiler çerçevesinde gereken nakit ve kıymet hareketlerinin kontrolünden portföy saklama kuruluşunun sorumlu olduğuna dair hüküm,
33) Saklama hesaplarına haciz uygulanması gibi durumlarda portföy saklama kuruluşunun en seri haberleşme vasıtasıyla portföy yönetim şirketinin bildirmekten sorumlu olduğuna dair hüküm,
34) Portföy saklama kuruluşunun müşterilere ait finansal varlıkların saklanması, kayıtlarının tutulması, varlık ve nakit hareketlerinin idaresi ve kontrolünden sorumlu olduğuna dair hüküm,
35) Portföy saklama kuruluşunun, sözleşmede belirtilen görevleri uyarınca yaptığı tüm işlemlerden ve müşteri ve/veya şirkete verebilecekleri zararlardan, sözleşme, sermaye piyasası mevzuatı ve genel hükümler çerçevesinde sorumlu olduğuna dair hüküm,
36) Portföy saklama kuruluşunun işlemlerinin tam ve zamanında yerine getirilmesinden sorumlu olduğuna dair hüküm,
VIII. Bilgi Vermeye İlişkin Esaslar
37) Her bir müşteriye ilişkin olarak, portföy yönetim şirketi tarafından portföy saklama kuruluşuna iletilecek bilgi ve belgelere ilişkin esaslar,
38) Portföy saklama kuruluşu tarafından vergi hesaplamaları kişi bazında tutuluyorsa portföy yönetim şirketine müşterinin muhtemel vergi borcuyla ilgili bilgilerin verilme esasları,
39) Sözleşme taraflarının bilgi verme esasları,
IX. Gizliliğe İlişkin Esaslar
40) Müşteri gizliliğinin ne şekilde sağlanacağına ilişkin hükümler,
X. Müşteri İle İlişkilere İlişkin Esaslar
41) Portföy saklama kuruluşu tarafından müşteriye ekstre gönderilmesine ilişkin esaslar,
42) Portföy saklama kuruluşunun internet bankacılığının müşteri tarafından yalnızca görüntüleme amaçlı olarak kullanılacağına ilişkin hüküm,
43) Portföy saklama kuruluşunun uhdesinde olmayan varlık ve/veya işlemlerin ekstrelerde ne şekilde gösterileceğine ilişkin hüküm,
44) Finansal varlıkların tesliminde müşteri talimatının aranacağına dair hüküm, müşteri tarafından verilen talimatın şekil şartlarına ilişkin hüküm,
45) Müşterilerin çıkış, kısmi çıkış gibi taleplerinin sadece portföy yönetim şirketi aracılığıyla portföy saklama kuruluşuna iletilebileceği, taleplerin doğrudan portföy saklama kuruluşuna yapılması durumunda ise söz konusu taleplerin yerine getirilmeyeceğine dair hüküm,
XI. Delil Şartlarına İlişkin Esaslar
46) Portföy saklama kuruluşun kayıtlarının “kesin delil” teşkil etmesine ilişkin hükümlere yer verilemez.
47) İspat külfetini müşteriye yükleyen kayıtlara yer verilemez..
48) Portföy saklama kuruluşunun kayıtlarının münhasıran delil olmasını öngören hükümlerin müşterinin gösterebileceği delilleri ölçüsüz derecede sınırlandırması nedeniyle sözleşmede yer alamaz. Portföy saklama kuruluşu kayıtlarının münhasıran delil oluşturmasına ilişkin hükümler, ancak “müşteri mutakabatını içeren kayıtlar” için öngörülebilir.
XII. Diğer Hususlar
49) Portföy saklama kuruluşuna kusur atfedilemeyen haller dışında portföy saklama kuruluşunun sorumsuzluğunu öngören sorumsuzluk kayıtlarının sözleşmede öngörülemeyeceğine dair hüküm,
50) Portföy saklama kuruluşu ile portföy yönetim şirketi arasındaki sözleşmenin sona ermesi veya portföy saklama kuruluşunun Sermaye Piyasası Mevzuatında aranan şartları kaybetmesi halinde portföy yönetim şirketinin bir başka portföy saklama kuruluşu ile yeni bir sözleşme imzalayana kadar portföy saklama kuruluşunun sorumluluğunun devam edeceğine dair hüküm,
51) Saklama hizmeti dolayısıyla portföy saklama kuruluşuna ödenecek ücretin tespit ve ödeme esasları,
52) Müşteri haklarını ciddi şekilde zedeleyici ve portföy saklama kuruluşu/portföy yönetim şirketi lehine tek taraflı olağanüstü haklar sağlayan hükümlerin konulmaması,
53) Açık ve anlaşılabilir bir dil kullanılması, müşterinin okumasını zorlaştıracak veya engelleyecek karakter ve yazı büyüklüğü kullanılmaması,
54) Müşteriler ile portföy saklama kuruluşu/portföy yönetim şirketi hak ve yükümlülüklerinin karşılıklı ve dengeli biçimde belirlenmesi,
55) Sözleşmenin sona erme esasları,
56) Uygulanacak hükümler (Bu sözleşmede portföy yönetim sözleşmesinin ilgili hükümlerine atıfta bulunulabilir),
57) Sermaye Piyasası Kurulunun talebi üzerine sözleşmenin sona erdirilebileceğine dair hüküm,
58) Sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde veya açıklık olmaması halinde Sermaye Piyasası Mevzuatının uygulanacağına dair hüküm,
59) Sözleşme Sermaye Piyasası Mevzuatı ile çelişen hükümlerin bulunması durumunda bu hükümlerin uygulanmayıp Sermaye Piyasası Mevzuatı hükümlerinin uygulanacağına dair hüküm,
60) Yetkili mahkeme ve icra daireleri,
61) Yetkili imzalar ve tebligat adresleri.