KolayuyumGiriş yap

Merkezi Olmayan Nakit Yönetimi (MONY) Depoları Uygulama Talimatı

Tür
Resmi Gazete
İlgili mevzuat
Güncel metin

Madde 1 – Amaç

(1) Bu Uygulama Talimatının amacı, Merkezi Olmayan Nakit Yönetimi depolarının açılış, çalışma ve işleyişine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Madde 2 – Kapsam

(1) Bu Uygulama Talimatı, Merkezi Olmayan Nakit Yönetimi depolarında gerçekleştirilen iş ve işlemleri kapsamaktadır.

Madde 3 – Dayanak

(1) Bu Uygulama Talimatı, 14/01/1970 tarihli ve 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanununun 4’üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (I) numaralı bendinin (f) alt bendine dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 4 – Tanımlar ve kısaltmalar

(1) Bu Uygulama Talimatında geçen;

a) Banka: 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunun un 3’üncü maddesinde tanımlanan bankaları,

b) Banknot: Türk lirası kağıt paralarını,

c) Banknot İşleme Sistemi (BİS): Dolaşımdan dönen banknotları güvenlik özellikleri ile tekrar tedavüle verilmeye uygunluk kriterlerine göre kontrol eden, adedi olarak sayan, ayıran ve raporlayan sistemi,

ç) BİS Raporu: BİS’in günlük veya vardiya bazında işletim verisini içeren çıktıyı,

d) BİST: Borsa İstanbul A.Ş.’yi,

e) Deste: Aynı cinsten yüz adet kupürün bir arada bantlanmış halini,

f) DİBS: Devlet İç Borçlanma Senetlerini,

g) EFT (Elektronik Fon Transfer) Sistemi: İşlemlerin Türk lirası üzerinden gerçekleştiği, TCMB nezdinde kurulan, bankalar arası Türk lirası aktarım sistemi ve müşteriler arası Türk lirası aktarım sistemini,

ğ) EMKT (Elektronik Menkul Kıymet Transfer) Sistemi: TCMB nezdinde kurulan menkul kıymet aktarım sistemini,

h) Fersude banknot: Yeniden tedavüle verilemeyecek derecede eskimiş, yıpranmış, yıkanmış, boyanmış olan veya parça/köşe kaybı, kir, yırtık, delik, bant gibi fiziksel kusurlar ihtiva eden gerçek banknotu,

ı) HMVKŞ (Hazine Müsteşarlığı Varlık Kiralama Şirketi): 28/03/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 7/A maddesi kapsamında taşınır ve taşınmazlar ile maddi olmayan varlıklara dayalı olarak, hasılatı T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığına aktarılmak üzere yurt içi ve yurt dışı piyasalarda kira sertifikası ihraç etmek üzere kurulan varlık kiralama anonim şirketini,

i) İşleme alanı: BİS’lerin bulunduğu ve banknotların BİS’ler aracılığıyla işlendiği alanı,

j) İşlenmemiş banknot: Banka tarafından nakit teslimatı kapsamında MONY deposuna alınmış, ancak henüz BİS’te işlenmemiş banknotu,

k) Kasa açılış-kapanış defteri: Kasa dairesinin açılış ve kapanış saatleri ile kasa açılış nedeninin MONY deposu yetkilileri tarafından kayıt altına alındığı ve imzalandığı, kasa dairesi içinde muhafaza edilen defteri,

l) Kasa dairesi: Fiziki kriterleri ve güvenlik özellikleri TCMB tarafından belirlenen, MONY deposu kapsamındaki işlenmemiş, uygun ve fersude banknotların muhafaza altına alındığı alanı,

m) Limit: Banka tarafından MONY deposunda bulundurulabilecek en fazla banknot tutarını,

n) Mesaj türü D07 - Depolar arası aktarım işlemi: EMKT Sisteminde bankanın kendi depoları arasında yapılan kıymet aktarımları için kullanılan mesajı,

o) Mesaj türü D09 - Depolar arası aktarım yetkisi yanıtı: EMKT Sisteminde TCMB tarafından gönderilen, ilgili depolar arası kıymet aktarımı için yetkinin verildiğini veya verilmediğini bildiren mesajı,

ö) Mesaj türü H07 - TCMB’ye NYS bildirimi: Banka tarafından TCMB’ye teslimatı yapılacak banknot bilgilerini, TCMB’den talep edilen banknot bilgilerini ve/veya MONY deposunda gerçekleştirilen işlem bilgilerini NYS kapsamında TCMB’ye göndermek için kullanılan, kullanım işlevine göre Tahsilat (TAH), Tediye (TED), İptal (IPT) veya MONY Mutabakat (MNY) olmak üzere dört farklı bölümden oluşan mesajı,

p) Mesaj türü H08 - Bankaya NYS bildirimi: TCMB tarafından bankaya gönderilen, kullanım işlevine göre Tahsilat Onay (THO), Tediye Onay (TDO), Hata (HAT), Uygun Mutabakatı (UMT) veya Düzensizlik Mutabakatı (DMT) olmak üzere beş farklı bölümden oluşan mesajı,

r) MONY: Merkezi olmayan nakit yönetimini,

s) MONY deposu: Banka tarafından TCMB’ce uygun görülen para grup merkezleri nezdinde tesis edilen ve bağlı bulunduğu TCMB Şubesi adına işlem yapılan yeri,

ş) MONY deposu yetkilisi: MONY deposunda imza gerektiren işlemler için banka tarafından yetkilendirilen ve “MONY Deposu Banka Tanıtım ve Yetki Formu”nda ismi yer alan görevliyi,

t) MONY teminat deposu: EMKT sistemine üye olan banka için bu sistemde açılan ve MONY deposu işlemleri için tesis edilen teminatların tutulduğu hesabı,

u) Mutabakat raporu: Banka tarafından MONY deposunda gerçekleştirilen tüm faaliyetleri içerecek şekilde kupür bazında düzenlenen ve MONY deposu yetkililerince imzalanarak kasa dairesi içinde muhafaza edilen raporu,

ü) Nakit çekilişi: Uygun banknotların deste olarak, banka tarafından ödemelerde kullanılmak üzere kasa dairesinden çıkartılmasını ve bankanın ilgili TCMB Şubesi nezdindeki Türk lirası mevduat hesabından çekilmesini,

v) Nakit teslimatı: Bankaya ait işlenmemiş veya TCMB tarafından belirlenen kriterler kapsamında işlenmiş banknotların paket olarak MONY deposuna alınmasını ve bankanın ilgili TCMB Şubesi nezdindeki Türk lirası mevduat hesabına yatırılmasını,

y) NHF: Banka adına MONY deposu işleten nakit hizmet firmasını,

z) NYS: Nakit Yönetim Sistemini,

aa) Paket: Aynı cinsten on destenin bir arada bağlanmış halini,

bb) Para grup merkezi: Bankanın kendisi veya NHF tarafından nakit işlemlerinin yürütüldüğü merkezi,

cc) Şüpheli banknot: Herhangi bir nedenle BİS tarafından gerçekliği kesin bir şekilde tespit edilemeyen ve incelenmek üzere özel bir çıkış gözüne (ret gözü) yönlendirilen banknotu,

çç) TCMB: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasını,

dd) Uygun banknot: Gerçekliği ve kupür değeri kolayca anlaşılabilecek derecede temiz olan ve fiziksel kusurları, belirlenen değerlerin altında kalan tedavüle elverişli banknotu,

ee) Vezne Merkezi: Bağlı bulunduğu TCMB Şubesi adına ayrı bir binada vezne hizmeti verilen yeri

ifade eder.

Madde 5 – Açılış koşulları

(1) TCMB tarafından uygun görülen para grup merkezleri nezdinde, TCMB adına Türk lirası banknotların bulundurulacağı MONY deposu açılabilir.

(2) Banka, MONY deposu olarak kullanılması önerilen para grup merkezi yerlerinin yerinde incelenmesi için Ek 3’te, E bölümünde belirtilen belgelerle birlikte TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne ön inceleme başvurusunda bulunur. TCMB teknik ve güvenlik yetkililerinden oluşan bir ekip tarafından yapılacak inceleme sonucunda, önerilen yerlerin MONY deposu olarak kullanıma uygun olup olmadığına karar verilir ve bankaya bu konuda yazılı bilgi verilir.

(3) Banka tarafından MONY deposunda kullanılması önerilen BİS, TCMB teknik yetkililerinden oluşan bir ekip tarafından yerinde incelenir. Bu inceleme sonucunda, önerilen BİS’in MONY deposunda kullanıma uygun olup olmadığına ve BİS’in işleme hızından ayrı olarak gösterge niteliğindeki işleme kapasitelerine TCMB tarafından karar verilir ve bankaya bu konuda yazılı bilgi verilir.

Madde 6 – Gerekli belgeler ve açılacak hesaplar

(1) 5’inci maddede belirtilen koşulları sağlayan bankanın;

a) Kuruluş esas sözleşmesinin ve ticaret unvanının değişmesi halinde güncel esas sözleşmesinin yayımlandığı Ticaret Sicili Gazetesi’nin aslı veya onaylı örneğini,

b) TCMB tarafından hazırlanan ve banka yetkililerince imzalanan noter onaylı, Ek 1’de yer alan “MONY Deposu Taahhütnamesini”,

c) MONY deposunda imza gerektiren işlemler için yetkilendirilecek personelin bilgilerini ve imza örneklerini içerecek şekilde eksiksiz doldurulmuş, banka yetkililerince imzalanmış, Ek 2’de yer alan “MONY Deposu Banka Tanıtım ve Yetki Formu”nu ve bu form ile yetkilendirilen personelin noter onaylı kimlik suretlerini,

ç) MONY Deposu Banka Tanıtım ve Yetki Formunu onaylayacak ve taahhütnamede ve TCMB Emisyon Genel Müdürlüğü ile yapılacak yazışmalarda imzası bulunacak banka yetkililerinin noter onaylı imza sirküleri veya Ticaret Sicili Gazetesinin aslı veya onaylı örneği ile birlikte imza beyannamelerini,

d) MONY deposunda görev yapacak personelin taahhütnamedeki maddeler konusunda tek tek bilgilendirildiğini, maddelerin içeriğini öğrendiklerini ve kabul ettiklerini beyan eden, banka yetkililerince imzalanan yazıyı,

e) MONY deposu işlemlerinin NHF tarafından yürütülmesi durumunda, banka ve NHF arasında düzenlenen, TCMB inceleme ve denetimi ile bu Uygulama Talimatıyla belirlenen hususların NHF tarafından kabul edildiğini gösteren, ayrıca gerçekleştirilen işlemlerin gizlilik hükmünü de içeren protokolün veya sözleşmenin noter onaylı örneğini

TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne göndererek MONY deposu açılış başvurusunda bulunması gerekmektedir.

(2) MONY deposu uygulamasına katılımına uygunluk verilen banka için EMKT Sisteminde MONY teminat deposu açılır.

(3) MONY deposu uygulamasına katılan banka, ilgili TCMB Şubesi nezdinde her bir MONY deposu için ayrı bir Türk lirası mevduat hesabı açtırır.

(4) MONY deposu uygulamasına katılan bankanın ticaret unvanının değişmesi halinde TCMB tarafından hazırlanan ve banka yetkililerince imzalanan noter onaylı, Ek 1’de yer alan “MONY Deposu Taahhütnamesi” yenilenerek TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne gönderilir.

(5) Bu maddenin birinci fıkrası, (c) bendi kapsamında MONY Deposu Banka Tanıtım ve Yetki Formunda bildirilen personel bilgilerinde değişiklik olması durumunda, değişiklik ilgili TCMB Şubesine resmi yazı ile bildirilir. Yeni bir personelin yetkilendirilmesi durumunda personelin noter onaylı kimlik suretleri ibraz edilir.

(6) MONY deposu işlemlerinin NHF tarafından yürütülmesi ve bu maddenin birinci fıkrası, (e) bendinde belirtilen protokol veya sözleşmenin feshi ya da yenilenmesi durumunda yeni protokol veya sözleşmenin noter onaylı örneği TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne gönderilir.

Madde 7 – Banknotların mülkiyeti

(1) MONY deposunda bulunan ve mutabakat ile bildirimi yapılan banknotların mülkiyeti ve kullanım hakkı TCMB’ye ait olup, banka veya üçüncü şahıslar tarafından söz konusu banknotlar üzerinde hiçbir şekilde hak talep edilemez.

(2) Üçüncü şahıslar tarafından ileri sürülebilecek mülkiyet ve diğer hak iddiaları ile yetkili makamlarca istenebilecek bilgi talepleri banka tarafından gecikmeksizin TCMB’ye bildirilir.

Madde 8 – Banknotların muhafazası

(1) MONY deposundaki banknotlar, TCMB tarafından belirlenen ve Ek 3’te yer alan “MONY Depolarına İlişkin Temel Fiziki Kriterler ile Güvenlik Önlemleri” çerçevesinde saklanır. TCMB tarafından söz konusu kriterlerde MONY deposuna ilişkin uygulamalar için farklı düzenlemeler talep edilebilir.

(2) MONY deposunda bulunan banknotların deprem, yangın, hırsızlık, sel, seylap, grev, lokavt, kargaşalık, halk hareketleri, salgın hastalık, kötü niyetli hareketler, terör ve benzeri her türlü riske karşı güvenliğinin sağlanması ve ilgili mevzuat uyarınca gerekli önlemlerin alınmasından banka tam olarak sorumludur. Söz konusu risklerden herhangi birinin gerçekleşmesi durumunda banka tarafından konu hakkında tutanak düzenlenerek TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne ve ilgili TCMB Şubesine derhal bilgi verilir.

Madde 9 – Banknotların taşınması ve nakledilmesi

(1) MONY deposunda kasa dairesi ile işleme alanı arasında gerçekleştirilecek işlemler de dahil olmak üzere tüm banknot taşıma işlemlerinde görevlendirilecek personel MONY deposu yetkilileri tarafından belirlenir. Söz konusu taşıma işlemi sırasında ortaya çıkacak her türlü zarar bankaya aittir.

(2) MONY deposu ile TCMB Şubesi arasında yapılacak her türlü Türk lirası banknot nakilleri, masraf, hasar ve kayıp ile sorumluluğu bankaya ait olmak üzere banka tarafından gerçekleştirilir.

Madde 10 – Genel esaslar

(1) MONY deposunda sadece Türk lirası banknotlar, TCMB tarafından belirlenecek limitler çerçevesinde saklanır.

(2) Bankanın MONY deposuna aldığı banknotlar, ilgili TCMB Şubesine nakit teslimat işlemi gerçekleştirilmiş olarak kabul edilir. Söz konusu banknotlar, TCMB tarafından belirlenen kriterler kapsamında işlendikten sonra, uygun olanlar ilgili TCMB Şubesinden nakit çekilişi kapsamında depodan çıkartılır.

(3) Türk lirası banknotların MONY deposuna giriş ve çıkış işlemleri, nakit teslimatı ve nakit çekilişi kapsamında, bankanın MONY deposu için ilgili TCMB Şubesi nezdinde açtırdığı mevduat hesabına yansıtılır.

(4) MONY deposunun etkin bir şekilde işletimini teminen, depoda yeterli limit bulunduğu sürece, banknotlar TCMB Şubesi yerine öncelikli olarak depoya teslim edilir ve işlenir. MONY deposu işlemleri ile bankanın ilgili TCMB Şubesiyle gerçekleştirdiği diğer Türk lirası banknot işlemleri TCMB tarafından düzenli olarak izlenir.

(5) MONY deposuna nakit teslimatı yapılan banknotlar, BİS’te işlenmeden ödemelerde kullanılamaz. TCMB Emisyon Genel Müdürlüğü tarafından uygun görüldüğü durumlarda TCMB Şubesi veya TCMB Vezne Merkezinden barkodlu kap ile teslim alınan banknotlar, kapların açılmamış olması koşuluyla ödemelerde kullanılabilir.

(6) MONY deposuna ait banknotlar, gerek kasa dairesindeki muhafazasında, gerekse işleme alanında veya birimler arasındaki taşıma işlemlerinde MONY deposu kapsamında olmayan banknotlardan ayrı tutulur.

(7) TCMB, MONY deposu nakit işlemleri için bankadan herhangi bir komisyon, ücret ve masraf talep etmez, bankaya da herhangi bir ödemede bulunmaz. TCMB’nin komisyon, ücret ve masraf uygulamalarında değişiklik yapma hakkı saklıdır.

(8) MONY deposuna ilişkin defter, belge ve kayıtlar TCMB Denetim Genel Müdürlüğü yetkililerince yapılacak son denetim dönemi sonrasını kapsayacak şekilde en az bir yıl süreyle MONY deposu yerleşkesinde, kilitli dolaplarda/alanlarda; kasa dairesinde tutulanlar ise kasa dairesi içinde saklanır. MONY Deposu Mutabakat Raporlarının toplam saklama süresi 10 yıldır.

(9) TCMB, gerektiğinde banknotların MONY deposuna giriş ve çıkış hareketleri, sayım işlemleri ile diğer MONY deposu işlemlerinin TCMB düzenlemelerine uygun olarak yürütülüp yürütülmediğini gözlemlemek üzere MONY deposunda yetkili bulundurabilir. TCMB yetkililerinin MONY deposunda bulunması, bankanın sorumluluk ve yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.

(10) MONY deposu işlemlerinin banka adına NHF tarafından yürütülmesi durumunda banka, NHF ile yapılacak düzenlemeler ile NHF’nin iş ve işlemlerinden tam olarak ve doğrudan yükümlüdür.

(11) MONY deposunda çalışan personelin çalışma koşullarının 4857 sayılı İş Kanununa uygunluğunun sağlanması ve denetlenmesi Bankanın sorumluluğundadır.

Madde 11 – Bina tadilatları ve yerleşke değişikliği

(1) MONY deposu yerleşkesinde, deponun tesis edilebilmesi için gerekli veya sonradan yapılacak bakım, onarım, tadilat gibi işler banka tarafından yapılır veya yaptırılır.

(2) Planlı ve kısa süreli bakım-onarım çalışmaları için ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla en az bir iş günü öncesinde çalışmanın kapsamı, süresi ve çalışma süresince alınacak ilave güvenlik önlemleri hakkında bilgi verilir.

(3) MONY deposunda yapılacak kapsamlı tadilat çalışmaları için en az bir ay öncesinde TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne resmi yazı ile bilgi verilir. MONY deposunun tadilat süresince faaliyete devam etmesine veya ara vermesine TCMB tarafından karar verilir ve bankaya resmi yazı ile bildirilir. MONY deposunun faaliyete ara vermesi durumunda, depodaki banknotlar mutabakat bildirimi ile ya da ilgili TCMB Şubesine teslim edilmek suretiyle çıkartılır.

(4) Faal durumdaki MONY deposunun yeni bir yerleşkeye taşınmasının talep edilmesi durumunda, bu Talimatın 5’inci maddesi hükümleri uygulanır.

(5) Yeni yerleşkeye taşınma öncesinde MONY deposundaki banknotların tamamı mutabakat bildirimi ile ya da ilgili TCMB Şubesine teslim edilmek suretiyle depodan çıkartılır. Taşınma süreci tamamlandığında banka tarafından TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne yazılı bilgi verilir, yapılacak değerlendirme sonrasında yeni yerleşkede işlemlere başlanabileceği bankaya resmi yazı ile bildirilir.

Madde 12 – Muhafaza esasları

(1) MONY deposu kasa dairesinde sadece TCMB adına saklanan, mutabakat ile bildirimi yapılmış banknotlar bulundurulur.

(2) MONY deposu kasa dairesinde banknotlar; işlenmemiş, uygun ve fersude olarak üç ayrı grupta, kupür bazında, kolayca gözle ayırt edilecek şekilde ayrı dolap, raf veya bölmelerde, paket ve deste olarak bulundurulur. Nakit çekilişi için kullanılacak uygun banknotlar gerektiğinde sayımları gerçekleştirilebilecek şekilde üzerlerinde kupür ve tutar bilgilerini içeren belge/etiket bulunmak kaydıyla dağıtıma hazır şekilde ambalajlar içinde muhafaza edilebilir.

(3) TCMB Şubesi veya TCMB Vezne Merkezinden barkodlu kap ile teslim alınan banknotlar, kapların bütünlüğü bozulmadan MONY Deposu kasa dairesine alınır.

(4) MONY deposunda banknotların kutu, torba veya diğer ambalaj içinde muhafaza edilmesi durumunda dış yüzeyinde, banknotların hangi gruptan (işlenmemiş, uygun ve fersude) olduğunu ve kupür ve tutarını belirten belge, etiket veya işaret bulunur.

(5) MONY deposunun fiziki ve lojistik koşullarının, Ek 3’te yer alan “MONY Depolarına İlişkin Temel Fiziki Kriterler ile Güvenlik Önlemleri”ne uygun olması gerekmektedir. Söz konusu belgede düzenlenmeyen yapısal güvenlikle ilgili hususlarda 14/07/2007 tarih ve 26582 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik” ile 19/12/2007 tarih ve 26735 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” hükümlerine ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uyulacaktır.

Madde 13 – Banknot işleme esasları

(1) MONY deposuna nakit teslimatı kapsamında alınan banknotlar, MONY deposu için ayrılmış işleme alanında TCMB tarafından test edilip uygun görülmüş, marka/model/seri numarası bazında kayıt altına alınmış, bankanın mülkiyetinde olan BİS’te, Ek 4’te yer alan “MONY Depolarına İlişkin İşleme Kriterleri” çerçevesinde işlenir.

(2) Mutabakat ile bir sonraki vardiyada işleneceği bildirilen banknotlar kasa dairesinden çıkarılarak veya doğrudan işleme alanına alınır. Doğrudan işleme alanına alınan banknotlar, deste/paket bazında sayımı yapılabilecek şekilde bulundurulur. Banknotlar, mutabakat ile bir sonraki vardiyada işleneceğinin bildirilmesi ve ilgili TCMB Şubesine en geç son iş günü mesai bitimine kadar faks veya elektronik posta yoluyla bilgi verilmesi kaydıyla hafta sonlarında veya “Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun”da düzenlenen tatil günlerinde (birden fazla güne yaygın olarak) işlenebilir. Bu günlerde MONY deposu kasa dairesi, banknotların işleme alanına alınması ve işlenen ve/veya işlenmeden iade edilen banknotların kasa dairesine alınması amaçları ile bir gün içinde iki defa açılır.

(3) Mutabakat bildirimi yapılmamış, bir sonraki mutabakata konu olmak üzere işlenen banknotlar MONY deposu kasa dairesine alınmaz, işleme alanında bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği bildirilen banknotlardan ayrı tutulur. Söz konusu banknotların muhafazası bankanın sorumluluğundadır.

(4) İşlenen banknotlar BİS tarafından uygun ve fersude olarak ayrıştırılır. Uygun ve fersude banknotların destelendiği bandın üzerinde “MONY” ibaresi, banka ve yerleşke adı, BİS’in seri numarasının en az son dört hanesi ile uygun banknotlar için “U” ve fersude banknotlar için “FR” ibaresi yer alır. Banka ve yerleşke adı yerine beş haneli MONY deposu kodu da kullanılabilir.

(5) BİS tarafından tanımlanamayan şüpheli banknotlar sayımı/işlemeyi gerçekleştirenler tarafından incelenir ve değerlendirilir. Sahteliğinden şüphe edilen banknotlara ilişkin bilgiler Ek 5’te yer alan MONY Deposu Banknot İşleme Sonuçları Tablosunun ilgili bölümüne kaydedilir ve eksik tutar banka tarafından tamamlanır. Sahteliğinden şüphe edilen banknotlar Ek 9’da yer alan MONY Deposu Şüpheli Banknot Teslim Tutanağı ile birlikte ilgili TCMB Şubesine teslim edilir. Sahteliğinden şüphe edilmeyen banknotlar ise fersude banknotlara ilave edilir. Söz konusu banknotların, sayımı/işlemeyi gerçekleştirenlerce tekrar işlemeye verilmesi halinde BİS raporlarında çıkan farklar rapor üzerinde belirtilerek düzeltilir.

(6) Banknot işlemede sayım sonucu farkları BİS raporlarında eksik veya fazla olarak kayıt altına alınır ve eksik tutar banka tarafından tamamlanır. Eksik/fazla banknot bilgisi MONY Deposu Banknot İşleme Sonuçları Tablosunun ilgili bölümüne kaydedilir.

(7) Uygun ve fersude banknotlar kasa dairesine alınmadan önce, uygun banknotların adet olarak deste oluşturmayan kısmı fersude banknotlara ilave edilerek fersude desteye tamamlanır ve düzeltme işlemi BİS raporlarının üzerinde ayrıca belirtilir.

(8) BİS arızası veya başka nedenlerle banknotların işlenemediği durumlarda, sorun meydana geldiğinde ve giderildiğinde ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla bildirimde bulunulur.

(9) Mutabakat ile bir sonraki vardiyada işleneceği bildirilen banknotlar, işlendikten sonra kasa dairesine alınır, işleme sonuçlarının TCMB’ye bildirimi bir sonraki mutabakat işlemi ile gerçekleştirilir. Kasa dairesi bu amaçla, iki mutabakat arasında sadece bir defa açılabilir.

(10) Önceki mutabakat ile bir sonraki vardiyada işleneceği bildirilen banknotların işleme sonuçları ile bir sonraki mutabakata konu olmak üzere işlenen banknotların işleme sonuçları için ayrı BİS raporları alınır. Alınacak BİS raporlarında;

a) MONY deposu adı,

b) BİS marka/model/seri no (seri numarasının en az son 4 hanesi),

c) Tarih ve saat,

ç) Tasnif sınıfları, adet ve tutar bazında işletim verileri (uygun, fersude, ret ve toplam),

d) Sayım sonucunda uygun banknotlardan adet olarak deste oluşturmayan ve fersude banknotlara ilave edilerek fersude desteye tamamlanan miktarlar,

e) Sayım sonucu farkları (eksik/fazla/sahteliğinden şüphe edilen) bilgilerine yer verilir.

(11) BİS raporlarında yer alan bilgiler, rapor üzerindeki düzeltme ve açıklamaları da içerecek şekilde MONY Deposu Banknot İşleme Sonuçları Tablosuna kaydedilir, ilgili tablo MONY deposu yetkililerince imzalanarak BİS raporları ile birlikte, en geç bir sonraki iş günü ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yolu ile iletilir.

(12) Mutabakata konu işleme sonuçlarının BİS raporu ile belgelenmesi esastır. Mutabakat ile bir sonraki vardiyada işleneceği bildirilen ancak sayım sırasında BİS arızası/kesintisi nedeniyle BİS raporunun alınamadığı durumlarda sayımın tekrarlanması, sayımı tekrarlamak için yeterli süre bulunmuyorsa sayıma konu banknotların mutabakat raporunda “İşlenmeden İade” alanına kaydedilerek bildirilmesi gerekmektedir.

(13) TCMB Şubesi veya TCMB Vezne Merkezinden barkodlu kap ile teslim alınan banknotlar, sayılmadan MONY Deposu Banknot İşleme Sonuçları Tablosuna kaydedilerek barkod bilgileri ile birlikte ilgili Şubeye bildirilir.

Madde 14 – Nakit çekme ve yatırma işlemleri esasları

(1) MONY deposuna ilişkin nakit teslimatı ve nakit çekilişi işlemleri deponun bağlı bulunduğu TCMB Şubesi nezdinde MONY deposu için açılan Türk lirası mevduat hesabı üzerinden gerçekleştirilir.

(2) Bankanın, mutabakat ile bildirimini yaparak MONY deposuna nakit teslimatı kapsamında aldığı banknotların tutarı, deponun bağlı bulunduğu TCMB Şubesi nezdindeki hesabına alacak, depodan çekilen banknotların tutarı da aynı hesaba borç kaydedilir.

(3) MONY deposu hesaplarından nakit çekme ve yatırma işlemleri Bankanın gönderdiği H07 mesajları esas alınarak gerçekleştirilir. Mesajın iletilemediği durumlarda bu Talimatın 16’ncı maddesinin dördüncü ve beşinci fıkrası hükümleri uygulanır.

(4) Nakit çekme ve yatırma işlemleri için oluşturulan dekontlar MONY deposunun bağlı bulunduğu TCMB Şubesinden temin edilir.

(5) Nakit çekilişi işleminin onaylanabilmesi için ilgili Türk lirası mevduat hesabında yeterli provizyon bulundurulur.

(6) Bankanın TCMB nezdindeki diğer hesaplarında yeterli bakiye bulunduğu halde, sistemsel bir sorun nedeniyle ilgili Türk lirası mevduat hesabına mutabakat saatleri içinde provizyon aktarılamadığında banka, sorunu açıklayan bir bilgilendirme ile birlikte imzalı mutabakat raporunu ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla iletir, nakit çekilişi imzalı mutabakat raporuna istinaden yapılır. Sistemsel sorun ortadan kalktığında ilgili hesaba provizyon aktarılır ve mutabakat kayıtları gerçekleştirilir.

(7) Toplumun tamamının veya belli kesimlerinin normal hayat ve faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan olağanüstü durumlarda, mesai saatleri dışında veya tatil günlerinde, bankanın TCMB nezdindeki diğer hesaplarında yeterli ve kullanılmaya elverişli bakiye bulunması koşuluyla, TCMB tarafından uygun görülmesi durumunda MONY deposunda bulunan uygun banknotlardan nakit çekilişi yapılabilir. Banka, durumu ve talep edilen nakit çekiliş tutarını TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne yazılı olarak bildirir. Nakit çekilişi işlemi, takip eden ilk mutabakat bildirimine dahil edilir.

Madde 15 – Mutabakat işlemleri

(1) MONY deposunda gerçekleştirilen mutabakata esas işlemler iş günlerinde 08.00-10.00 ile 16.00-17.15 (yarım iş günlerinde 11.30-12.30) saatleri arasında iki kez gerçekleştirilir.

(2) Mutabakata esas işlemler sırasında MONY deposu kasa dairesi en fazla yarım saatlik süre için açılır ve mutabakata esas giriş ve çıkış işlemleri gerçekleştirilir. Herhangi bir işlem olmaması durumunda kasa dairesinin açılması zorunlu değildir.

(3) Kasa dairesi açılış-kapanışı ve işlemler sırasında anahtar ve/veya şifre sahibi MONY deposu yetkilileri hazır bulunur. Kasa dairesine ait anahtar ve/veya şifreler aynı kişide bulunamaz ve aynı yerde saklanamaz. MONY deposu kasa dairesinin açılış ve kapanış saatlerine ilişkin Ek 7’de yer alan MONY Deposu Kasa Açılış-Kapanış Defteri, anahtar ve/veya şifre sahibi üç MONY deposu yetkilisi tarafından imzalanır.

(4) MONY deposu işlemlerinin banka adına NHF’ler tarafından yürütülmesi ve aynı kasa dairesinin birden fazla MONY deposu için kullanılması durumunda kasa dairesi, mutabakata esas işlemler sırasında her bir MONY deposu için, yarım saatlik süreyi aşmayacak şekilde ayrı ayrı açılabilir. MONY Deposu Kasa Açılış-Kapanış Defterinde hangi MONY deposunun işlemleri için giriş yapıldığı açıkça belirtilir.

(5) Nakit teslimatı kapsamında banknotlar işlenmemiş ya da işlenmiş olarak teslim alınabilir. Mutabakat raporunda, nakit teslimatı kapsamında alınan işlenmemiş ve işlenmiş banknotlar toplam olarak “Nakit Yatırılan” alanına kaydedilir.

(6) Nakit teslimatı kapsamında işlenmemiş olarak teslim alınan banknotlar, bir sonraki mutabakata kadar işlenmeyecekse MONY deposu kasa dairesine alınır. Bir sonraki mutabakata kadar işlenecek banknotlar mutabakat raporunda “Sonraki Vardiyada İşlenecek” alanına kaydedilir ve fiziki olarak MONY deposu kasa dairesine alınmadan doğrudan işleme alanına alınabilir.

(7) Nakit teslimatı kapsamında işlenmiş olarak teslim alınan banknotlar, bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği bildirilerek işlenen banknotlar ile birlikte mutabakat raporunda “İşlenen Uygun” ve “İşlenen Fersude” alanlarına toplam uygun ve toplam fersude banknot tutarları yer alacak şekilde kaydedilir ve kasa dairesine alınır.

(8) Bir sonraki mutabakata konu olmak üzere işlenen banknotların, mutabakat bildirimi yapılmadan önce ödemelerde kullanılma ihtiyacı doğması durumunda, üzerinden MONY deposunda işlendiği bilgisini içeren bantlar çıkarılır. Söz konusu banknotlar mutabakat bildirimine dahil edilmez.

(9) Bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği bildirildiği halde herhangi bir nedenle işlenemeyen banknotlar mutabakat raporunda “İşlenmeden İade” alanına kaydedilerek nakit teslimatı olarak değerlendirilmeden işlenmemiş banknotlar olarak paket bazında kasa dairesine geri alınır. İşlenmeden iadenin sebebi ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla bildirilir.

(10) Mutabakat raporunda “Toplam İşlenen” alanında, bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği bildirilen tutarlar ile nakit teslimatı kapsamında işlenmiş olarak teslim alınan banknotların toplam tutarı yer alır.

(11) Uygun banknotlar nakit çekilişi kapsamında MONY deposu kasa dairesinden çıkarılır ve mutabakat raporunda “Nakit Çekilen” alanına kaydedilir.

(12) MONY deposunda bulunan fersude banknotlar paket olarak ilgili TCMB Şubesine teslim edilmek üzere MONY deposundan sadece sabah mutabakatı sırasında çıkartılabilir. TCMB Şubesine teslim edilmek üzere MONY deposundan çıkartılan fersude banknotlar, mutabakat raporunda “TCMB’ye Giden Fersude” alanına kaydedilir ve Ek 8’de yer alan MONY Deposu Fersude Teslim Tutanağı ile birlikte ilgili TCMB Şubesine akşam mutabakatı öncesinde teslim edilir. MONY deposu fersude teslimatları, MONY deposu yetkilileri dışında, bankanın ilgili TCMB Şubesi nezdindeki diğer hesaplarına para yatırma işlemlerinde yetkilendirdiği kişiler tarafından da yapılabilir.

(13) Banka tarafından ilgili TCMB Şubesine teslim edilen fersude banknotların sayımı sonucunda ortaya çıkan farklar için, TCMB Şubelerine yapılan Türk lirası banknot teslimatlarında uygulanan yaptırımlar geçerlidir.

(14) İlgili TCMB Şubesine gönderilmek üzere sabah mutabakatında MONY deposundan çıkartılan fersude banknotlar, akşam mutabakatı öncesinde henüz Şubeye teslim edilmemiş ise depoya geri getirilerek kasa dairesine alınır. Banknotların en geç saat 17.15’e kadar depoya alınamaması durumunda ise kasa dairesi kapatılır, durum gecikme nedeniyle birlikte ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla bildirilir. Banknotlar MONY deposuna ulaştırıldığında, kasa dairesi söz konusu banknotların kasaya girişini teminen açılır, ilgili mutabakat raporu, üzerine gerekli açıklama yazılarak düzeltilir, kasa dairesi başka bir işlem yapılmadan kapatılır.

(15) MONY deposunda yapılan işlemler kupür bazında adet ve tutar olarak Ek 6’da yer alan MONY Deposu Mutabakat Raporuna kaydedilir ve söz konusu rapor üç MONY deposu yetkilisi tarafından imzalanarak kasa dairesinde saklanır. Herhangi bir işlem olmaması nedeniyle kasa dairesinin açılmadığı durumlarda ilgili mutabakat raporu MONY deposu alanında, kilitli dolaplarda saklanır, bir sonraki açılışta kasa dairesine alınır.

Madde 16 – Bildirim esasları

(1) Mutabakata esas işlemlerin tamamlanması akabinde TCMB’ye H07 mesajı ile mutabakat bildirimi yapılır. Mutabakat bildirimi MONY deposundaki banknot mevcudu ile uyumlu olacak şekilde, mutabakat raporundaki bilgileri içerir.

(2) MONY deposunda herhangi bir işlem gerçekleştirilmese bile sabah ve akşam bildirimleri zorunludur.

(3) H07 mesajında yer alan bilgiler sistemsel olarak kontrol edilir. Mesajda yer alan bilgilere göre;

a) Toplam banknot tutarının limitin üzerinde olması,

b) Uygun banknot tutarından fazla nakit çekilişi yapılması,

c) Nakit çekilişi işlemi için bankanın Türk lirası mevduat hesabında provizyon olmaması,

ç) İlgili TCMB Şubesine getirileceği beyan edilen fersude banknot adedinin MONY deposunda bulunan fersude banknot adedinden fazla olması,

d) Sabah mutabakatında, ilgili TCMB Şubesine getirileceği beyan edilen fersude banknotların akşam mutabakatından önce getirilmemiş olması,

e) Bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği beyan edilen banknotlar ile nakit teslimatı kapsamında alınan banknotların toplamından fazla banknot işlenmiş olması,

f) Bir önceki mutabakatta sonraki vardiyada işleneceği beyan edilen banknot miktarından az banknot işlenmiş olması,

g) Bir sonraki mutabakata kadar işleneceği beyan edilen banknot miktarının MONY deposunda bulunan işlenmemiş banknot adedinden fazla olması

durumlarında ilgili bankaya Ek 10’da açıklamaları yer alan hata/uyarı kodlarını içeren H08 mesajı gönderilerek mutabakatın düzeltilmesi talep edilir. Gerekli düzeltmeler gerçekleştirildikten sonra banka tarafından yeniden gönderilen H07 mesajı ile mutabakat gerçekleştirilir.

(4) Çeşitli nedenlerle H07 mesajının mutabakata esas giriş-çıkış işlemlerinin tamamlanması akabinde gönderilememesi durumunda ilgili TCMB Şubesine bilgi verilerek imzalı mutabakat raporu faks veya elektronik posta yolu ile iletilir. H07 mesajı mutabakat saatleri içinde gönderilir.

(5) H07 mesajının mutabakat saatleri içinde gönderilememesi halinde banka tarafından TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla sorunu açıklayan bir bilgilendirme iletilir ve kayıtlar Şube tarafından imzalı mutabakat raporuna istinaden gerçekleştirilir.

(6) Mutabakat bildiriminde bir hata olması durumunda banka, mutabakat saatleri içinde ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yolu ile başvurarak hatalı mutabakat bildiriminin iptal edilmesini talep edebilir. Bankanın talebinin TCMB Şubesince uygun görülmesi durumunda mutabakat bildirimi iptal edilir.

Madde 17 – Dağıtıma hazırlık işlemleri

(1) Ödemeler için hazırlıkların yapılabilmesi amacıyla kupür bazında tutarlar, kasa dairesi açılış saati ve çalışma süresine ilişkin bilgilerin, işlemlere başlanmadan önce ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla bildirilmesi koşuluyla;

a) MONY deposu kasa dairesinde bulunan uygun banknotlar kasa dairesinden çıkartılabilir,

b) İşlenmiş olarak mutabakata dahil edilen banknotlar, bir sonraki vardiyada işleneceği bildirilen banknotların sayım işlemi tamamlanıncaya kadar, kasa dairesine alınmadan işleme alanında bırakılabilir.

Hazırlıkların tamamlanmasını takiben banknotlar, bildirilen süreyi geçmeyecek şekilde kasa dairesinde muhafaza altına alınır.

Madde 18 – Diğer kasa açılışları

(1) MONY deposu kasa dairesinin, mutabakata ilişkin işlemler dışında, alarm testi, kamera testi, temizlik gibi nedenlerle açılması ihtiyacı doğduğunda en geç bir önceki iş günü; planlı olmayan ve müdahale gerektiren bir nedenle açılması gerektiğinde ise en kısa sürede ilgili TCMB Şubesine faks veya elektronik posta yoluyla bilgi verilir.

Madde 19 – Limit belirlenmesi

(1) Bankanın her bir MONY deposu için TCMB tarafından ayrı ayrı MONY depo limiti belirlenir.

(2) Limitin belirlenmesinde, bankanın ilgili TCMB Şubesi (TCMB Vezne Merkezleri dahil) ile gerçekleştirdiği işlem hacimlerinin yanı sıra, MONY deposu banknot saklama ve işleme kapasiteleri de dikkate alınır.

(3) Bankanın MONY deposu limitine ilave olarak ilgili TCMB Şubesi (TCMB Vezne Merkezleri dahil) ile gerçekleştirebileceği toplam işlemlerine de limit getirilebilir.

(4) Limitler TCMB tarafından bankaya resmi yazıyla bildirilir.

(5) Bankanın her bir MONY deposu için belirlenen limitinin değiştirilmesinde TCMB yetkilidir.

Madde 20 – Teminat sistemi

(1) MONY deposu uygulamasına katılan banka, MONY deposunda TCMB adına saklanan banknotlar karşılığında, kendisine tahsis edilen limit tutarının fazla bulundurma oranı kadar fazlası tutarında, TCMB nezdinde teminat bulundurmakla yükümlüdür. Bankanın birden fazla MONY deposu olması durumunda bankanın teminat yükümlülüğü, MONY depoları için tahsis edilen toplam günlük limit tutarının fazla bulundurma oranı kadar fazlası tutarında olup teminat yükümlülüğü tek bir MONY teminat deposunda toplu olarak takip edilir.

(2) Olağanüstü durumlarda, TCMB tarafından MONY deposu limitinin geçici bir süre için artış yönünde değiştirilmesi durumunda teminat yükümlülükleri esas limite göre belirlenir. Banka, geçici olarak artırılan limiti, ilave olarak getirdiği teminat ölçüsünde kullanabilir. Bu durumda, TCMB tarafından belirlenecek geçici süre içinde MONY deposunda kullanılabilecek limit, mevcut teminata göre, fazla bulundurma oranı da dikkate alınmak suretiyle hesaplanır.

Madde 21 – Teminat sistemi genel esasları

(1) Teminat olarak Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanlığınca ihraç edilen Türk lirası DİBS’ler ile HMVKŞ tarafından yurt içinde ihraç edilen Türk lirası kira sertifikaları kabul edilir.

(2) Teminat fazla bulundurma oranı yüzde 10’dur. TCMB tarafından teminat fazla bulundurma oranında değişiklik yapılabilir.

(3) Teminata kabul edilen kıymetlerin değeri hesaplanırken TCMB tarafından Resmi Gazete’de yayımlanan DİBS ve kira sertifikalarının o gün için geçerli olan gösterge niteliğindeki günlük değerleri esas alınır.

(4) Kıymetlerin MONY teminat deposuna giriş ve çıkışları TCMB Emisyon Genel Müdürlüğünün onayı ile gerçekleştirilir.

(5) TCMB, teminatları kabul edip etmeme ve teminatlar üzerinde tasarruf edilmesini engelleyen haciz ve tedbir gibi uygulamalar karşısında ek teminat talep etme konularında yetkilidir.

(6) Banka, MONY deposu teminat tutarını takip etmek ve herhangi bir uyarıya gerek kalmadan teminat yükümlülüklerini zamanında yerine getirmek zorundadır.

Madde 22 – Teminat sistemi uygulama esasları

(1) Bankanın, teminat olarak getirdiği kıymetler için öncelikle EMKT sisteminde banka adına MONY teminat deposu açılır.

(2) Banka EMKT sisteminde yer alan kıymetlerinin (DİBS ve HMVKŞ tarafından yurt içinde ihraç edilen kira sertifikaları) MONY teminat deposuna giriş ve çıkışları için taleplerini D07 mesajı ile TCMB’ye iletir. İşlem onayı, TCMB Emisyon Genel Müdürlüğünün D09 mesajı ile gerçekleştirilir.

(3) Teminat olarak getirilen kıymetler vadelerine bir iş günü kaldığında teminat olma özelliklerini yitirirler.

(4) Bankanın teminat olarak getirdiği kuponlu devlet tahvillerinin kupon ödemeleri ve kira sertifikalarının kira gelirleri EFT sistemi ile doğrudan bankanın hesabına aktarılır.

(5) Fiyat hareketleri, kupon ödemeleri ve kira geliri ödemeleri, vadelerine bir iş günü kala teminat olma özelliğini yitirme gibi nedenlerden dolayı MONY teminat deposundaki teminat tutarının, bankanın teminat yükümlülüğünü karşılamaması durumunda, MONY deposunda banknot bulunmasa bile banka, teminat açığını en geç akşam mutabakatına kadar tamamlar.

(6) MONY teminat deposunda bulundurulması gereken teminat tutarının altına düşülmesi durumunda banka ilave teminat getirerek bu yükümlülüklerini yerine getirmezse, bankanın MONY deposu limiti, mevcut teminata göre, fazla bulundurma oranı da dikkate alınmak suretiyle kısa veya uzun süreliğine düşürülebilir. Bankanın birden fazla MONY deposu varsa, toplam MONY deposu limiti, mevcut teminata göre, fazla bulundurma oranı da dikkate alınmak suretiyle düşürülür, toplam limitteki düşüş limitleri oranında her bir MONY Deposu limitine yansıtılır.

(7) Fazla bulundurma oranı dikkate alınmak suretiyle hesaplanan teminatın MONY deposundaki nakdi karşılamadığı durumlarda, MONY deposundaki nakit tutarı MONY deposundan işlenmemiş veya uygun banknot çıkartılmak suretiyle teminat tutarıyla uyumlu hale getirilir. Uyumlu hale getirilemediği durumlarda söz konusu nakit tutarı TCMB tarafından teslim alınır.

Madde 23 – İnceleme ve denetim esasları

(1) MONY deposunun bağlı bulunduğu TCMB Şubesi yetkilileri ile TCMB İdare Merkezi yetkilileri gerekli görülecek zamanlarda, MONY deposunu ve deponun işleyişine ilişkin her türlü belgeyi inceler ve denetler.

(2) MONY deposu nezdinde yapılacak inceleme ve denetleme, TCMB personeli tarafından görevlendirme yazısı beyan edilmek suretiyle günün her saati ve haftanın her günü yapılabilir. Denetim ve incelemenin gün ve saati önceden bildirilmez.

(3) TCMB inceleme ve denetiminin yanı sıra, MONY deposu işlemleri ilgili banka tarafından yılda en az bir defa olmak üzere kontrol ve/veya denetime tabi tutulur ve sonuç raporlarının bir örneği TCMB Emisyon Genel Müdürlüğüne resmi yazı ile gönderilir.

(4) Yapılacak inceleme ve denetlemeler sonucunda tespit edilen hatalar ve eksiklikler TCMB tarafından talep edilecek sürelerde banka tarafından düzeltilir ve giderilir.

Madde 24 – Bilgi isteme

(1) Banka, MONY deposuna ilişkin olarak TCMB tarafından talep edilen her türlü bilgi ve belgeyi, TCMB’nin belirleyeceği usul ve esaslar doğrultusunda, TCMB’nin belirleyeceği süreler içinde vermek zorundadır.

Madde 25 – Yükümlülükler

(1) Banka, bankacılık sisteminde genel kabul görmüş kurallar, standartlar ve teamüller ile bu Uygulama Talimatında belirtilen hususlara uymak ve belirlenen yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır.

Madde 26 – Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi

(1) Bu Uygulama Talimatında belirlenen hususlara uymayan ve yükümlülükleri yerine getirmeyen bankanın MONY deposu faaliyetleri sınırlandırılabilir, geçici olarak durdurulabilir veya sonlandırılabilir.

(2) MONY deposu faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması veya sonlandırılması durumunda, TCMB tarafından alınacak karara göre depodaki banknotların tamamı mutabakat bildirimi ile ya da ilgili TCMB Şubesine teslim edilmek suretiyle depodan çıkartılacaktır.

Madde 27 – Sorumluluk

(1) Banka, bildirimini yaparak MONY deposunda muhafaza ettiği banknotlar ile MONY deposu işlemleri kapsamında taşımasını ve naklini yaptığı banknotların sayım hataları haricinde tam ve eksiksiz bulunmasından sorumludur.

Madde 28 – Sorumluluğun yerine getirilmemesi

(1) MONY deposunda bulunan banknotlar ile MONY deposu işlemleri kapsamında banka tarafından taşıması ve nakli yapılan banknotların hangi nedenle olursa olsun çalınması, kaybolması veya zarara uğraması halinde bu durum MONY deposu yetkilileri tarafından tutanak düzenlenerek derhal TCMB Emisyon Genel Müdürlüğü ve ilgili TCMB Şubesine bildirilir, bankanın MONY teminat deposundaki kıymetlerinin tamamına TCMB tarafından el konulur. Çalınan, kaybolan veya zarara uğrayan tutar banka tarafından aynı gün içinde TCMB’ye ödenir.

(2) Yapılacak inceleme ve denetlemeler sonucunda, banka tarafından bildirimi yapılarak MONY deposunda muhafaza edilen banknotların, tam ve eksiksiz bulunması sorumluluğunun yerine getirilmediğinin TCMB tarafından tespit edilmesi halinde bankanın MONY teminat deposunda bulundurduğu kıymetlerinin tamamına TCMB tarafından el konulur. Banka eksik olan tutarı aynı gün içinde TCMB’ye öder. Ayrıca, eksikliğin oluştuğu gün ile eksikliğin kapatıldığı gün arasındaki süre için TCMB’nin ilan ettiği en yüksek gecelik borç verme faiz oranının 1,5 katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak oran üzerinden cezai faiz yürütülür ve bankadan tahsil edilir. Cezai faiz hesaplamalarında 1 yıl 360 gün olarak kabul edilir.

(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında belirtilen durumlar nedeniyle eksik olan tutar TCMB’ye ödenince, el konulan kıymetler TCMB tarafından tekrar MONY teminat deposuna aktarılır. Eksik olan tutar aynı gün içinde TCMB’ye ödenmezse el konulan kıymetlerin banka sorumluluğunu karşılayacak kadar tutarı TCMB tarafından uygun görülen fiyatlardan ikincil piyasada satılabilir veya BİST Kesin Alım Satım Pazarında oluşan ortalama fiyattan ya da Resmi Gazete fiyatından TCMB portföyüne alınabilir. Kalan kıymetler bankaya iade edilir.

(4) Bankanın bu Uygulama Talimatının 27’nci maddesinde belirtilen sorumluluğunu yerine getirmemesi durumunda bankanın MONY deposu faaliyetleri sınırlandırılabilir, geçici olarak durdurulabilir veya sonlandırılabilir ya da TCMB şubeleri ve banknot depoları ile gerçekleştirilen her türlü Türk lirası banknot ve madeni para işlemi TCMB tarafından belirli bir süre için askıya alınabilir.

Madde 29 – Uygulama talimatında yer almayan konular

(1) Bu talimatta yer almayan konularda, bankacılık sisteminde genel kabul görmüş kurallar ve standartlar ile teamüller uygulanır.

Madde 30 – Sonlandırma

(1) Banka, sorumluluk ve yükümlülüklerini yerine getirmek şartıyla, TCMB’ye en az bir ay öncesinden yazılı bildirimde bulunarak MONY deposu işlemlerini sonlandırabilir.

Madde 31 – Yürürlükten kaldırılan mevzuat

(1) 08/02/2019 tarihinde yürürlüğe konulan Merkezi Olmayan Nakit Yönetimi Depoları Uygulama Talimatı yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 32 – Yürürlük

(1) Bu Uygulama Talimatı, 10/01/2022 tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 33 – Yürütme

(1) Bu Uygulama Talimatı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanınca yürütülür.