KolayuyumGiriş yap

Borsa İstanbul A.Ş. Disiplin Komiteleri Çalışma Usul ve Esasları Yönergesi

Tür
Resmi Gazete
İlgili mevzuat
Güncel metin

Madde 1 – Amaç

(1) Bu Yönergenin amacı, Borsa İstanbul A.Ş. Disiplin Komitelerinin çalışma usul ve esaslarını belirlemektir.

Madde 2 – Kapsam

(1) Bu Yönerge;

a) Sermaye piyasası araçlarına ilişkin piyasa, pazar, platform veya sistemlerde yapılan işlemler ile ilgili olarak, işlem yapma yetkisi verilenler ve temsilcileri hakkında disiplin soruşturması yapmakla görevli ve yetkili Sermaye Piyasası Araçları Disiplin Komitesinin,

b) Kıymetli Madenler Piyasası, Kıymetli Madenler Ödünç Piyasası ve Elmas ve Kıymetli Taş Piyasası'nda yapılan işlemler ile ilgili olarak, işlem yapma yetkisi verilenler ve temsilcileri hakkında disiplin soruşturması yapmakla görevli ve yetkili Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasaları Disiplin Komitesi’nin,

çalışmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektedir.

Madde 3 – Dayanak

(1) Bu Yönerge, 19/10/2014 tarihli ve 29150 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Borsa İstanbul A.Ş. Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliğinin 51 inci maddesine ve aynı tarih ve sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Borsa İstanbul A.Ş. Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar ile İlgili Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliğinin 27 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 4 – Tanımlar ve kısaltmalar

(1) Bu Yönergede geçen;

a) BİAŞ Yönetmeliği: 19/10/2014 tarihli ve 29150 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Borsa İstanbul A.Ş. Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliğim,

b) Borsa: Borsa İstanbul Anonim Şirketini,

c) Denetim ve Gözetim Kurulu: Borsa Denetim ve Gözetim Kurulunu,

ç) EKTP: Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasaları bünyesindeki Elmas ve Kıymetli Taş Piyasasını,

d) Genel Müdür: Borsa Genel Müdürünü,

e) İşlem yapma yetkisi verilenler: 19/07/2013 tarih ve 28712 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Borsalar ve Piyasa İşleticilerinin Kuruluş, Faaliyet, Çalışma ve Denetim Esasları Hakkında Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin birinci fıkrası çerçevesinde Borsaya üye olarak veya üçüncü fıkrası çerçevesinde Borsaya üye olmadan işlem yapma yetkisi verilenleri,

f) Kanun: 30/12/2012 tarihli ve 28513 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 06/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununu,

g) KMKT Yönetmeliği: 19/10/2014 tarihli ve 29150 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Borsa İstanbul A.Ş. Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar ile İlgili Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliğini,

ğ) KMKTP: Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasalarını,

h) KMÖP: KMKTP bünyesindeki Kıymetli Madenler Ödünç Piyasasını,

ı) KMP: KMKTP bünyesindeki Kıymetli Madenler Piyasasını, i

i) Komite: Borsa Disiplin Komitesini veya Komitelerini,

j) Kurul: Sermaye Piyasası Kurulunu,

k) Raportör: Borsa Hukuk Müşavirliği Bölüm Müdürünü veya Müdürün görevlendireceği Bölüm çalışanım,

l) Sermaye piyasası araçları: Menkul kıymetler ve türev araçlar ile yatırım sözleşmeleri de dâhil olmak üzere Kurulca bu kapsamda olduğu belirlenen diğer sermaye piyasası araçlarını,

m) TSPB : Türkiye Sermaye Piyasaları Birliğini,

n) Yatırım kuruluşu: Aracı kurumlar ile yatırım hizmeti ve faaliyetinde bulunmak üzere kuruluş ve faaliyet esasları Kurulca belirlenen diğer sermaye piyasası kurumlarını ve bankaları,

o) Yönetim Kurulu: Borsa Yönetim Kurulunu

ifade eder.

Madde 5 – Komitelerin kuruluşu ve yapısı

(1) Yönergenin 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen disiplin soruşturmalarını yapmak üzere Sermaye Piyasası Araçları Disiplin Komitesi ve (b) bendinde belirtilen disiplin soruşturmalarını yapmak üzere Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasaları Disiplin Komitesi adlarıyla iki ayrı Komite kurulur.

(2) Her Komite, Yönetim Kurulunca sıra belirtilerek seçilecek bir başkan ve iki üyeden oluşur. Yönetim Kurulunca yine sıra belirtilerek her bir Komite için üç yedek üye seçilir.

(3) Komite üyelerinin görev süresi iki yıldır. Yeni Komite üyeleri seçilinceye kadar önceki Komite üyelerinin görevi devam eder.

(4) Komite üyelerinin görev süresinin bitiminden kırk beş gün öncesinden itibaren aday olmak isteyenlerin başvurulan alınır. Boşalacak Komite üyeliklerinin en az üç misli kadar aday içeren bir aday listesi TSPB tarafından Yönetim Kurulu Başkanlığı'na sunulabilir. Yönetim Kurulu yapacağı seçimde başvurular ve bu liste ile bağlı değildir.

(5) Komite Başkanlarının, üyelerinin ve yedeklerinin seçiminde, adayların;

a) İşin gerektirdiği dürüstlük ve itibara sahip bulunması,

b) İşletme, iktisat, maliye, kamu yönetimi, uluslararası ilişkiler, hukuk, mühendislik, sermaye piyasaları veya bankacılık alanlarında lisans veya lisansüstü Öğrenim görmüş olması,

c) Tercihen: Komitelerin görev alanı ile ilgili Pazar ve/veya piyasalarda işlem yapma yetkisi verilen kurumlarda birim yöneticisi veya daha üst düzeyde yönetici olması, en az on yıllık mesleki tecrübeye sahip olması, işlem yapma yetkisi verilen kurumların hukuk veya denetim birimlerinde görev yapması veya Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 lisansına sahip olması şartları aranır.

Madde 6 – Komitelerin görev ve yetkileri

(1) Komiteler, disiplin cezası gerektiren fiiller kapsamında soruşturma yapmak ve ulaştığı sonuçları Yönetim Kuruluna sunmakla görevlidirler.

(2) Komiteler, disiplin soruşturması ile ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi toplamaya ve her türlü incelemeyi yapmaya; tarafları ve tanıkları dinlemeye, Denetim ve Gözetim Kurulundan inceleme talebinde bulunmaya, ilgili olabilecek tüm birimlerden görüş talep etmeye ve taraflardan açıklama istemeye yetkilidir.

(3) Komitelerin çalışmasının koordinasyonunda ve üyeler arasındaki iş bölümünün sağlanmasında Komite Başkanları görevli ve yetkilidir.

Madde 7 – Sır saklama yükümlülüğü

(1) Komite üyeleri, sıfat ve konumları dolayısıyla öğrendikleri; Borsaya ve Borsa ile ilişkisi olan şirket, ortaklık, kurum ve diğer her türlü gerçek ve tüzel kişilere ait sırların gizliliğine uymak ve sırları mevzuatla görevli ve yetkili kılınmış kişi ve mercilerden başkasına herhangi bir suretle açıklamamak, kendilerinin veya üçüncü kişilerin yarar ve zararına kullanmamakla yükümlüdürler.

(2) Bu yükümlülük, ilgililerin Komitelerdeki görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam eder,

(3) Sır saklama yükümlülüğünü ihlal eden Komite üyeleri bir daha Borsanın komitelerinde görev alamazlar ve ilgililer hakkında 26/09/2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 239 uncu maddesi hükümlerinin uygulanması amacıyla Borsa tarafından ilgili makamlara bildirimde bulunulur.

Madde 8 – Disiplin soruşturmasın m başlaması

(1) Disiplin soruşturması, Borsa mevzuatı hükümlerine aykırı davranan işlem yapma yetkisi verilenler ve/veya temsilcileri hakkında re'sen veya şikâyet ya da ihbar üzerine başlatılır.

(2) Re’sen soruşturma, disiplin ile ilgili mevzuat hükümlerinin ihlal edildiği hususunda bir şikâyet veya ihbar olmaksızın doğrudan doğruya Genel Müdürün veya Yönetim Kurulunun kararı üzerine başlatılır.

(3) Şikâyet ve ihbara dayalı soruşturmalar bakımından şikâyet veya ihbar dilekçesi, Raportör tarafından soruşturma öncesi ön değerlendirmeye tabi tutulur. Ön değerlendirme sonucunda;

a) Dilekçeye konu iddialardan hiç birinin Borsa mevzuatında belirtilen fiillere uymaması hâlinde Komite tarafından başvurunun reddine karar verilir.

b) Dilekçede belirtilen hususların belirsiz olması durumunda şikâyet edene Raportör tarafından on beş günlük süre verilir. Başvurunun usule uygun olmaması veya verilen süre içinde eksikliklerin tamamlanmaması hâlinde Komite tarafından başvurunun reddine karar verilir.

c) Bu yönergede belirtilen zamanaşımı süresinin sona erdiğinin tespiti halinde Komite tarafından soruşturmaya başlanamayacağına karar verilir.

(4) Şikâyetin reddedildiği veya şikâyete konu fiillerin zamanaşımına uğraması sebebiyle soruşturmaya başlanamayacağı hususundaki karar, Raportör tarafından şikâyet edene bildirilir.

(5) Şikâyet eden, tebliğ tarihinden itibaren üç İş günü içinde söz konusu karara karşı Yönetim Kurulu nezdinde itirazda bulunabilir. Yönetim Kurulunun başvurunun reddi kararını kaldırması hâlinde soruşturmaya başlanır.

(6) Üçüncü fıkrada belirtilen hallerin bulunmaması durumunda Denetim ve Gözetim Kurulunun incelemesi sonucunda veya Raportörün talebi üzerine Genel Müdür onayı ile disiplin soruşturması başlatılır.

Madde 9 – Savunma

(1) Raportör soruşturmanın başlamasından itibaren on gün içinde, hakkında soruşturma yapılanlardan savunma dilekçesinin ve gerekli bilgi, belge ve delillerin verilmesini ister.

(2) Hakkında soruşturma yapılanların savunma dilekçesini ve ilgili bilgi ve belgeleri verme süresi, soruşturmaya ilişkin yazının tebliğinden itibaren on iş günüdür. Durum ve şartlara göre cevap dilekçesinin hazırlanmasının zor veya imkânsız olduğu hallerde, cevap süresi içinde talepte bulunulması kaydıyla, on iş gününden fazla olmamak üzere Raportör tarafından ek süre verilebilir.

(3) Öngörülen süre içinde savunma dilekçesinin verilmemesi hâlinde, savunma hakkından feragat edilmiş sayılır.

(4) Komite, şikâyet edenleri, hakkında soruşturma yapılanları veya temsilcilerini, re’sen veya kendi istekleri üzerine dinlemek için davet edebilir.

(5) Geçerli bir mazereti olmaksızın davete uymayanların dinlenmesinden vazgeçilir.

Madde 10 – İnceleme

(1) Raportör, soruşturma ile ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi toplamaya ve her türlü incelemeyi yapmaya; Denetim ve Gözetim Kurulundan inceleme talebinde bulunmaya, ilgili olabilecek tüm birimlerden görüş talep etmeye ve taraflardan açıklama istemeye yetkilidir.

(2) Raportör, soruşturma dosyasına ilişkin yazışma, Denetim ve Gözetim Kurulu veya diğer birimler tarafından yapılacak inceleme ve benzeri işlemlerin tamamlanmasından sonra otuz iş günü içerisinde düzenleyeceği raporu ilgili Komiteye sunar.

Madde 11 – Soruşturmanın sonuçlandırılması

(1) Komite soruşturmanın, başladığı tarihten itibaren en fazla bir yıl içinde kararını verir.

(2) Soruşturmaya ilişkin Komite kararı, Yönetim Kuruluna sevk edilmek üzere Raportör tarafından üç iş günü içinde Genel Müdüre sunulur.

(3) Komite kararlarında;

a) Toplantı ve karar numarası ve tarihi,

b) İddia ve savunmanın özeti,

c) Kararı veren üyelerin isim ve soy isimleri,

ç) Tarafların ve varsa kanuni temsilcileri İle vekillerinin isim ve soy isimleri,

d Kararın hukuki gerekçesi ve dayanağı,

e) Kararı veren üyelerin imzalan ve varsa karşı oy yazısı yer alır.

Madde 12 – Yönetim kurulu kararı ve tebligat

(1) Yönetim Kurulu, Komiteler tarafından kendisine intikal ettirilen disiplin dosyalarını karara bağlar.

(2) Yönetim Kurulu kararı, şikâyet edenlere ve hakkında soruşturma yapılanlara aşağıdaki yöntemlerden biri ile tebliğ edilir.

a) İadeli taahhütlü mektupla bilinen adreslerine posta yoluyla,

b) Kendilerine veya temsilcilerine elden imza karşılığı teslim suretiyle,

c) Elektronik tebligat yoluyla.

(3) Yönetim Kurulu kararları nihai olup bu kararlara karşı itiraz yoluna başvurulamaz.

(4) Disiplin kararları bir defterde veya elektronik ortamda tutulur.

(5) Disiplin dosyaları, Borsada en az on yıl süreyle fiziki veya elektronik ortamda saklanır.

Madde 13 – Disiplin cezalarının sicile kaydı ve sicilden silinmesi

(1) Disiplin cezaları, işlem yapma yetkisi verilenlerin veya temsilcilerinin siciline işlenir.

(2) Sicile işlenen cezalar, işlem yapma yetkisinin veya temsilciliğin iptal edilmesi cezası hariç, cezanın verildiği tarihten itibaren üç yıl geçmesiyle sicilden silinir.

(3) Cezanın verilmesinden itibaren bir yıl içinde aynı cezayı gerektiren yeni bir fiil işlenmesi sebebiyle ilgiliye bir derece ağır ceza verilmesi durumunda veya Yönergenin 14. maddesinin ikinci fıkrasındaki hâllerde söz konusu disiplin cezası, cezanın verildiği tarihten itibaren dört yıl geçmesiyle sicilden silinir.

Madde 14 – Cezanın belirlenmesine ve uygulanmasına dair genel hükümler

(1) Cezayı gerektiren fiillerin nitelikleri ve önemleri göz önünde tutularak bu fiiller İçin gerektiğinde bir derece ağır veya hafif cezanın verilmesine karar verilebilir.

(2) Disiplin cezasının verilmesinden itibaren bir yıl içinde aynı cezayı gerektiren yeni bir fiil işlenmesi hâlinde ilgiliye bir derece ağır ceza verilir.

Madde 15 – Soruşturmada ve disiplin cezasında zamanaşımı

(1) Disiplin cezasını gerektiren fiilin Borsa tarafından öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her durumda bu fiilin gerçekleştirildiği tarihten itibaren iki yıl geçtikten sonra disiplin soruşturmasına başlanamaz.

(2) Her halükârda disiplin cezasını gerektiren fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren üç yıl geçtikten sonra disiplin cezası verilemez.

(3) Yönetim Kurulu karar tarihinden itibaren üç yıl içerisinde uygulanamayan ceza düşer.

(4) Disiplin cezasını gerektiren fiil aynı zamanda bir suç veya kabahat teşkil ediyor ve bu suç veya kabahat için kanunlarda daha uzun bir dava zamanaşımı süresi öngörülüyor ise bu maddenin birinci ve ikinci fıkrasındaki süreler yerine kanuni zamanaşımı süresi uygulanır.

Madde 16 – Disiplin soruşturmasının ve adli soruşturmanın birlikte yürümesi

(1) İlgililer hakkında yargı mercilerince soruşturma başlatılmış olması aynı sebepten ötürü disiplin soruşturması yapılmasını engellemez.

(2) Disiplin cezasını gerektiren fiil aynı zamanda bir suç veya kabahat teşkil ediyorsa Borsa tarafından ilgili makama bildirimde bulunulur.

Madde 17 – Toplantı ve karar nisabı

(1) Komiteler, en az İki üyenin hazır bulunması ile Borsada toplanır.

(2) Komite kararlan için en az iki üyenin aynı yönde oyu gerekir.

(3) Komitelerin kararlarında çekimser oy kullanılamaz. Karşı oy kullanan üye gerekçesini kararda belirtir.

Madde 18 – Görüşmelerin gizliliği

(1) Komitelerin toplantıları gizli olup, Komite üyeleri, Raportör ve Komitenin başkanının uygun gördüğü Borsa görevlileri dışında hiç kimse toplantılara katılamaz.

Madde 19 – Katılma yasağı

(1) Komite üyeleri; kendilerini veya temsil ettikleri kuruluşları, alt ve üst soyundan birini ya da eşini yahut üçüncü derece dâhil üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımlarından birini ilgilendiren konulara ilişkin Komite çalışmalarına ve karar oylamalarına katılamazlar.

(2) Katılma yasağının Komite üyeleri tarafından ihlal edilmesi durumunda, alınan kararlar geçersiz sayılır, yasağı ihlal eden üyenin üyeliği Yönetim Kurulu kararıyla sona erdirilir ve bu sebeble Borsanın doğrudan veya dolaylı olarak bir zarara uğraması hâlinde bu zarar, katılma yasağını ihlal eden üyeye tazmin ettirilir.

Madde 20 – Yürürlükten kaldırılan yönerge

(1) Yönetim Kurulunun 18/07/2012 tarihli toplantısında kabul edilerek aynı tarihte yürürlüğe giren Borsa İstanbul A.Ş. Disiplin Komitesi Çalışma Usul ve Esasları Yönergesi, bu Yönergenin yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükten kalkar.

Geçici madde 1 – Disiplin Komitesinin mevcut üyelerinin görev süresi

(1) Disiplin Komitesinin mevcut üyelerinin görevi bu Yönerge uyarınca Komite üyelerinin belirlendiği tarihte sona erer.

(2) Bu Yönergenin yürürlüğe girdiği tarihten önce başlatılan ve hâlihazırda devam eden disiplin soruşturmaları, soruşturmanın başladığı tarihte yürürlükte bulunan soruşturma hükümleri çerçevesinde sonuçlandırılır.

Geçici madde 2 – Yönerge uyarınca seçilecek üyelerin başvurusu

(1) Bu Yönerge uyarınca kurulacak Komitelerin üyelikleri için Yönergenin yürürlük tarihinden itibaren yirmi gün içinde başvuru alınır.

Madde 21 – Yürürlük

(1) Bu Yönerge, 01/11/2017 tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 22 – Yürütme

(1) Bu Yönerge hükümlerini Genel Müdür yürütür.