2021/18 Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 27/08/2021 Tarihli ve 2021/18 Sayılı Genelgesi
- Tür
- Resmi Gazete
- İlgili mevzuat
- Güncel metin
Sayı: E-39463277-010.06
Konu: Kütle Denge Bildirimleri
GENELGE
2021/18
Atıkların kaynağında en aza indirilmesi, sınıflara ayrılması, toplanması, taşınması, geçici depolanması, geri kazanılması, arındırılması, enerjiye dönüştürülmesi ve bertaraf edilmesi konularında yürütülen faaliyetlerin planlanması aşamasından başlayarak nihai bertarafına kadar yapılacak çalışmalardan Bakanlığımızın bilgilendirilmesi ile faaliyetlerin izleme ve denetim çalışmalarının etkinliği arttırılacak, standartlaşma ve uygulama birliği sağlanabilecek, sağlıklı bir atık envanteri oluşturarak atık yönetim stratejilerinin belirlenmesine katkı sağlanacaktır.
Bakanlığımızca, kütle denge bilgileri; Geçici Faaliyet Belgesi (GFB)/Çevre İzin ve Lisans Belgesi’ne sahip atık işleme tesislerince sürdürülen faaliyetin izlenmesi, denetlenmesi ve sağlıklı bir atık envanteri oluşturarak atık yönetim stratejilerinin oluşturulmasında kullanılmaktadır. Dolayısıyla bu verilerin doğru, güvenilir ve izlenebilir olması gerekmektedir.
Bu genelge, 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun “İzin alma, arıtma ve bertaraf etme yükümlülüğü" başlıklı 11 inci maddesi, “Denetim, bilgi verme ve bildirim yükümlülüğü ” başlıklı 12 nci maddesi ve 02.04.2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği'min "Atık işleme tesislerinin yükümlülükleri" başlıklı 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.
Bakanlığımızca ve Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerimiz tarafından bu genelgenin Ek-1'inde listelenen faaliyet konularında Özel Faaliyet Belgesi (ÖFB) verilen tesisler ve Geçici Faaliyet Belgesi (GFB)/Çevre İzin ve Lisans Belgesi’ne sahip atık işleme tesislerince çevrimiçi Atık Yönetim Uygulaması (ATYÖN)/ Kütle Denge Sistemi (KDS) kullanılarak bildirim yapılır. Bu genelgenin amacı, kütle-denge bilgisinin hazırlanması ve çevrimiçi olarak bildiriminin yapılmasına ilişkin iş ve işlemlerin açıklanmasıdır.
1- Kütle denge bildirimleri; atık işleme tesislerinin, tesislerine kabul ettiği, işlediği, bakiye olarak oluşturduğu atıklar, atık işleme faaliyeti neticesinde oluşturduğu/ürettiği ürünler, üretimde kullanılan katkı ve çıkan fireyi de içeren kütle-denge bilgisinden oluşur. Bu genelgede;
a. Bakiye atık: İşlenmek üzere atık işleme tesisine kabul edilen atıklardan İşlenemeyen veya işlenme sonucunda geriye kalan atıkları,
b. Fire: Proses aşamasında oluşan ve yan ürün vasfına sahip olmayan üretim artıklarını,
c. Ürün: Atıkların işlenerek asıl kullanım amacı ya da diğer amaçlar doğrultusunda dönüştürüldüğü madde ya da malzemeleri,
d. Katkı: Atık işleme sürecinde ürün elde edilmesi amacıyla proseste kullanılması zorunlu olan ve/veya prosesin iyileştirilmesi ya da işleme veriminin artırılması amacıyla eklenen madde/maddeleri,
ifade eder.
2- Kütle denge bildirimleri; Bakanlığımız Entegre Çevre Bilgi Sistemi (EÇBS) içerisinde yer alan çevrimiçi “Atık Yönetim Uygulaması (ATYÖN)/Kütle Denge Sistemi (KDS)” kullanılarak Ek-1 de verilen tesislerce yapılır.
3- KDS,
a. E-İzin sisteminden Geçici Faaliyet Belgesi (GFB)/Çevre İzin ve Lisans belgesinin düzenlenmesiyle otomatik olarak,
b. Özel Faaliyet Belgesi (ÖFB) için ise belgelerin düzenlenmesini takiben belgenin ATYÖN üzerinde kayıt altına alınmasıyla,
atık işleme tesisinin kullanımına açılır.
4- Atık işleme tesislerinin, kütle-denge bildirimlerini tesislerine kabul ettiği atıklara uyguladığı işlemler ile eşzamanlı olarak ATYÖN/KDS üzerinden hazırlaması ve süresi içerisinde onaylayarak Bakanlığa bildirmesi zorunludur.
5- Atık kabul, bakiye atık gönderim, ürün gönderim işlemleri ve atık işleme bilgisi (proses bilgisi) sisteme kayıt edildiği tarihe göre ilgili ayın kütle denge bildiriminde otomatik olarak yer alır.
6- Atık işleme (proses) bilgileri, proses girdileri ile proses çıktılarının denkliğinin sağlaması esasına dayanmakta olup tesislerin atık işleme faaliyetine bağlı olarak “günlük” veya “aylık” olarak hazırlanır. Kütle denge bildiriminde tesiste işlenen atıkların, atık işlemede kullanılan katkıların, oluşan ürünlerin, firelerin ve bakiye atıkların miktar bilgilerinin doldurulması zorunludur.
7- Genelge yürürlüğe giriş tarihinden itibaren 90 (doksan) takvim günü sonuna kadar geçmiş aylara ait tüm kütle denge bildirimlerinin tamamlanması ve onaylanması zorunludur. Bu tarih sonrasında aylık kütle denge bildirimlerinin ait olduğu aydan sonraki 60 (altmış) takvim günü içerisinde tamamlanıp onaylanması zorunludur.
8- GFB / Çevre İzin ve Lisans başvuru sürecinde (lisans yenileme hariç) olan tesisler için yapılan değerlendirme sonucunda e-izin sistemi üzerinden yapılan “eksiklik bildirimi” ve/veya “ek belge” isteği doğrultusunda tesisin bulunduğu ilin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından kütle denge bildirimi onay kaldırma işlemi yapılır. Bu aşamada idari yaptırım uygulanmaz.
9- ÖFB veya Çevre İzin ve Lisans Belgesi bulunan tesislerce onaylanmış kütle denge bildirimlerinde değişiklik yapılamaz.
10- Denetim ve incelemelerde;
a. Bu Genelgenin 7 inci maddesinde belirtilen tarih esasına tabi olan aylara ait kütle denge bildirimlerini onaylamayan Çevre İzin ve Lisans Belgesi bulunan tesislere Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinin 14 üncü Maddesi 1inci fıkrası doğrultusunda 2872 sayılı Çevre Kanunu 20 inci Maddesinin (g) bendine istinaden,
b. Kütle denge bildirimlerinde usulsüz ve gerçeğe aykırı bilgi ve belge düzenlendiği tespit edilen GFB/Çevre İzin ve Lisans Belgesi bulunan tesislere Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinin 14 üncü Maddesinin 4 üncü fıkrası kapsamında,
c. Süresi içerisinde kütle denge bildirimlerinin onaylamadığı / usulsüz ve gerçeğe aykırı bilgi ve belge düzenlendiği tespit edilen ÖFB bulunan tesislere 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında idari yaptırım uygulanır.
11 - Bu Genelgenin 10 uncu maddesi doğrultusunda idari yaptırım uygulanmasının ardından tesisin bulunduğu Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından kütle denge bildirim onaylan kaldırılır ve 30 (otuz) takvim günü içerisinde düzeltilmesi sağlanır.
12- Bu Genelgenin Ek-1 listesinde yer alan tesislerde yapılan denetim ve incelemelerde tesislerin kütle denge bildirimleri esas alınır.
13- Bu Genelgenin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren 90 (doksan) takvim günü sonuna kadar ATYÖN Sorun Bildir” alanından yapılan/yapılacak onay kaldırma başvurularına istinaden tesisin bulunduğu ilin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından onay kaldırma işlemi gerçekleştirilir.
14- Atıkların Karayolunda Taşınmasına İlişkin Tebliğin 5 inci Maddesinin 1 inci fıkrasının (ç) bendi ve 10 uncu Maddesinin 1 inci fıkrasının (b) Bendi’ne aykırı olarak atık kabulü yapmış olan tesislere 2872 sayılı Çevre Kanuna istinaden işlem yapılır. İşlem sonrası, KDS veri girişine 30 (otuz) takvim günü süre ile imkan sağlanır.
15- Bakanlık gerekli gördüğü durumlarda uygulamaları düzenlemek ve/veya uygulamaların yeknesaklığını sağlamak ve/veya uygulamaya ilişkin örnekler vermek sureti ile tereddütleri gidermek amacı ile yazılı olarak ve/veya Bakanlığın internet sitesi üzerinden yapılacak duyurular ile düzenleyici/yönlendirici işlemlerde bulunabilir.
16- Bakanlıkça ve/veya il müdürlüğünce yükümlülük sahibi taraflardan atık yönetimi kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler talep edilebilir.
17- Bu genelge yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Yukarıda zikredilen hususlara hassasiyet gösterilmesi hususunda bilgilerinizi ve gereğini rica ederim.
EK-1: Faaliyet Listesi (2 sayfa)